असकृच्चाग्निना दग्धं जगत्स्थावरजङ्गमम्
ही सारी सृष्टी, जड आणि सजीव, अग्नीने वारंवार जळून गेली आहे.
भस्मना वीर्यमास्थाय भूतानि परिषिञ्चति
भस्माच्या सामर्थ्याने, ते सर्व जीवांवर शिंपडले जाते.
भस्मना मम वीर्येण मुच्यते सर्वकिल्बिषैः
माझ्या भस्माच्या शक्तीने, सर्व पापांपासून मुक्ती मिळते.
तत्क्षणात्सर्वपापानां भस्मेति परिकीर्त्यते
म्हणून त्या क्षणीच सर्व पापे भस्म होतात असे सांगितले जाते.
अग्नीषोमात्मकं सर्वं जगत्स्थावरजं गमम्
ही सारी सृष्टी, जड आणि सजीव, अग्नी आणि सोम यांच्या स्वरूपाची आहे.
अहमग्निश्च सोमश्च प्रकृत्या पुरुषः स्वयम्
मीच अग्नी आणि सोम स्वरूपाचा असून, स्वतःच पुरुष आहे.
स्ववीर्यं वपुषा चैव धारयामीति वै स्थितिः
मी माझ्या शक्तीने आणि रूपाने या जगाचे पालन करतो.
भस्मना क्रियते रक्षा सूतिकानां गृहेषु च
भस्माने प्रसूती झालेल्या स्त्रियांच्या घरात रक्षण केले जाते.
मत्समीपसुपागम्य न भूयो विनिवर्तते
जो माझ्या जवळ येतो, तो पुन्हा परत जात नाही.
पूर्वं पाशुपतं ह्येतन्निर्मितं तदनुत्तमम्
पूर्वी हे उत्तम पाशुपत व्रत मी निर्माण केले.
सृष्टिरेषा मया सृष्टा लज्जामोहभयात्मिका
ही सृष्टी मीच निर्माण केली आहे, जी लज्जा, मोह आणि भीती यांनी भरलेली आहे.
ये चान्येमानवा लोके सर्वे जायन्त्यवाससः
आणि या जगात जे इतरही वस्त्रांशिवाय जन्म घेतात,
तैरेव संवृतो गुप्तोन वस्त्रं कारणं स्मृतम्
ते त्याच गोष्टींनी झाकलेले आणि सुरक्षित असतात; वस्त्र हेच कारण मानले जाते.
तुल्यौ मानापमानौ च तत्प्रावरणमुत्तमम्
मान आणि अपमान हे दोन्ही समान असून, तेच श्रेष्ठ आच्छादन आहे.
यद्यकार्यसहस्राणि कृत्वा स्नायति भस्मना
कोणी हजारो चुकीची कृत्ये केली तरी, जर तो भस्माने स्नान करतो,
तस्मा द्यत्नपरो भूत्वा त्रिकालमपि यः सदा
म्हणून जो नेहमीच, दिवसातून तिन्ही वेळा, प्रयत्नशील असतो,
संहृत्य च क्रतून्सर्वान्गृहीत्वामृतमुत्त मम्
जो सर्व यज्ञ एकत्र करून, श्रेष्ठ अमृत प्राप्त करतो,
उत्तरेणाथ पन्थानं ते ऽमृतत्वमवाप्नुयुः
तो उत्तरेकडील मार्गाने अमरत्व प्राप्त करतो.
अणिमा महिमा चैव लघिमा प्राप्तिरेव च
अणुत्व, महत्त्व, हलकेपणा आणि प्राप्ती या सर्व सिद्धी तुला मिळाल्या आहेत.
ईशित्वं च वशित्वं च ह्यमरत्वं च ते गताः
सर्वाधिकार, संपूर्ण नियंत्रण आणि अमरत्वही तुला प्राप्त झाले आहे.
ऐश्वर्यं परमं प्राप्य सर्वे प्रथिततेजसः
परम ऐश्वर्य मिळवून, तुम्ही सर्वजण आपल्या तेजामुळे प्रसिद्ध झाले आहात.
परिभवमिदमुत्तमं विदित्वा पशुपतिदयितमिदं व्रतं चरध्वम्
ही मोठी प्रतिष्ठा आणि पशुपतीला प्रिय असलेले हे व्रत जाणून, तुम्ही ते पाळा.
सर्वपापविशुद्धात्मा रुद्रलोकं स गच्छति
जो सर्व पापांपासून शुद्ध होतो, तो रुद्राच्या लोकात पोहोचतो.
ऐलः पुरूरवाः सूत कथं वातर्पयत्पितॄन्
सूताजी, ऐल पुरूरवा याने आपल्या पितरांचे कसे तर्पण केले हे सांगा.
ऐलस्यादित्यसंयोगं सोमस्य च महात्मनः
ऐलाचा सूर्याशी आणि महात्मा सोमाशी संबंध कसा झाला, तेही सांगा.
ह्रासवृद्धी पिदृमतः पित्र्यस्य च विनिर्णयम्
पितरांमुळे होणारे घटबढ आणि पितृकर्माचा निर्णय हेही सांगा.
काव्याग्निष्वात्तमौम्यानां पितॄणाञ्चैव दर्शनम्
काव्य, अग्निष्वात्त आणि सौम्य या पितरांचे दर्शन कसे झाले, तेही सांगा.
एतत्सर्वं प्रवक्ष्यामि पर्वाणि च यथाक्रमम्
हे सर्व आणि सर्व सण योग्य क्रमाने मी सांगणार आहे.
अमावस्यां निवसत एकरात्रैकमण्डलौ
अमावस्येला, एक रात्री एका जागी राहून,
अमावस्याममावास्यां मातामहपितामहौ
प्रत्येक अमावस्येला, मातामह आणि पितामह,