तत्फलं लभते मर्त्यः श्रुत्वा दिव्या मिमां कथाम्
जो मनुष्य ही दिव्य आणि अद्भुत कथा ऐकतो, त्याला त्या फळाची प्राप्ती होते.
यस्तु धारयते नित्यं रुद्रलोकं स गच्छति
जो नेहमी या कथेला मनाशी धरतो, तो रुद्रलोकात जातो.
यः पठेन्मानवो नित्यं मद्गतेनान्तरात्मना
जो मनुष्य दररोज मन लावून ही कथा म्हणतो,
पठेच्च देवि भक्त्या च पाठयेच्च नरः सदा
हे देवी, जो भक्तीने ही कथा वाचतो आणि इतरांना नेहमी म्हणायला लावतो,
कुर्युर्विघ्नं गृहे तस्य यत्रायं तिष्ठति स्तवः
ज्या घरात हा स्तोत्र आहे, तिथे विघ्न येतात.
निवेदितं पुण्यफलादियुक्तं स्वयं च कीतं चतुराननेन
ही स्तुती पुण्यफळांनी युक्त असून, चतुर्मुख ब्रह्मदेवांनी स्वतः रचली आहे.
वृषस्य पृष्ठेन सहोमया प्रभुजगाम कैलासगुहां गुहप्रियः
माझ्यासोबत, गुहेस प्रिय असलेल्या, तो वृषभावर बसून कैलासाच्या गुहेत गेला.
अधीत्य सर्वं त्वखिलं सलक्षणं प्रयाति चादित्यपदं द्विजोत्तमः
जो श्रेष्ठ ब्राह्मण हे सर्व लक्षपूर्वक शिकतो, तो आदित्यलोकात पोहोचतो.
श्रोतुमिच्छामहे सम्यगैश्वर्यगुणविस्तरम्
आम्हाला तुझ्या ऐश्वर्य आणि गुणांचा सविस्तर वृत्तांत ऐकायची इच्छा आहे.
बलिं बद्ध्वा महावीर्यं त्रैलोक्याधिपतिं पुरा
पूर्वी, बलवान बळीला बांधून, जो त्रैलोक्याचा अधिपती होता,
अथाजग्मुः प्रभुं द्रष्टुं सर्वे देवाः सनातनम्
मग सर्व देव eternal प्रभूला पाहण्यासाठी आले.
सिद्धा ब्रह्मर्षयो यक्षा गन्धर्वाप्सरसां गणाः
सिद्ध, ब्रह्मर्षी, यक्ष, गंधर्व आणि अप्सरांचा समूह,
अभिगम्य महात्मानं स्तुवन्ति पुरुषं हरिम्
ते सर्व महात्म्य असलेल्या पुरुष हरिला जाऊन स्तुती करतात.
त्वत्प्रसादाच्च कल्याणं प्राप्तं त्रैलोक्यमव्ययम्
तुझ्या कृपेने त्रैलोक्याला शाश्वत कल्याण प्राप्त झाले आहे.
एवमुक्तः सुरैर्विष्णः सिद्धैश्च परमर्षिभिः
देव, सिद्ध आणि श्रेष्ठ ऋषी यांनी असे म्हटल्यावर, विष्णू बोलला.
श्रूयतामभिधास्यामि कारणं सुरसत्तमाः
हे श्रेष्ठ देवांनो, ऐका, मी कारण सांगतो.
येनाहं ब्रह्मणा सार्द्धं सृष्टा लोकाश्च मायया
ज्यामुळे मी ब्रह्मासोबत मायेमुळे हे लोक निर्माण केले.
पुरा तमसि चाव्यक्ते त्रैलोक्ये ग्रसिते मया
पूर्वी, जेव्हा त्रैलोक्य माझ्यामुळे अंधार आणि अव्यक्त अवस्थेत होते,
सहस्रशीर्षा भूत्वा च सहस्राक्षः सहस्रपात्
सहस्र डोकी, हजार डोळे आणि हजार पाय घेतलेला तो
एतस्मिन्नन्तरे दूरात्पश्यामि ह्यमितप्रभम्
आणि या दरम्यान, दूरवरून मी अमाप तेजाने उजळणारा एक पाहतो.
चतुर्वक्त्रं महायोगं पुरुषं काञ्चनप्रभम्
चार तोंडांचा, महान योगी, सोन्यासारख्या कांतीने चमकणारा पुरुष.
निमेषान्तरमात्रेण प्राप्तो ऽसौ पुरुषोत्तमः
डोळ्याच्या पापणी लवायच्या आतच तो परम पुरुष तेथे आला.
कस्त्वं कुतो वा कि चेह तिष्ठसे वद मे विभो
तू कोण आहेस? कुठून आला आहेस? आणि इथे का उभा आहेस? मला सांग, प्रभो.
एवमुक्तस्तदा तेन ब्रह्मणाहमुवाच तम्
त्याने असे विचारल्यावर ब्रह्मदेवाने त्याला उत्तर दिले.
एवं संभाषमाणौ तु परस्परजयैषिणौ
ते दोघेही एकमेकांवर विजय मिळवायची इच्छा ठेवून बोलत होते.
ज्वालां ततस्तामालोक्य विस्मितौ च तदानघाः
मग त्यांनी ती ज्वाला पाहिली आणि दोघेही आश्चर्यचकित झाले.
वर्द्धमानां तदा ज्वालामत्यन्तपरमाद्भुताम्
ती ज्वाला सातत्याने वाढत होती आणि अतिशय अद्भुत होती.
दिवं भूमिं च निर्भिद्य तिष्ठन्तं जवालमण्डलम्
ती ज्वाळांची वलय स्वर्ग आणि पृथ्वी भेदून उभी होती.
प्रादेशमात्रमव्यक्तं लिङ्गं परमदीप्तिमत्
त्या ज्वाळांमध्ये एक अस्पष्ट, अत्यंत तेजस्वी, एक हातभर लहान लिंग होते.
अनिर्देश्यमचिन्त्यं च लक्ष्यालक्ष्यं पुनः पुनः
ते वर्णन करता येणार नाही असे, विचारात न येणारे, कधी दिसणारे तर कधी अदृश्य असे होते.