तत्र संवर्त्तको नाम सो ऽग्निः पिबति तज्जलम्
तेथे 'संवर्तक' नावाचा अग्नी त्या पाण्याचा संहार करतो.
द्वादशैते प्रविष्टा हि पर्वता लवणोदधिम्
ही बारा पर्वतशिखरे खारट समुद्रात प्रवेश केलेली आहेत.
यदेतद्दृश्यते चन्द्रे श्वेते कृष्णशशाकृति
चंद्रावर जे दिसतं, पांढऱ्या रंगावर काळ्या सशाच्या आकारासारखं,
इहोदितस्य दृश्यन्ते यथान्ये ऽन्यत्र चोदिते
ते इथे चंद्र उगवताना दिसतं, जसं इतरत्रही उगवताना दिसतं.
आरोग्यायुः प्रमाणानां धर्मतः कामतोर्ऽथतः
आरोग्य, आयुष्य आणि प्रमाणे धर्म, काम आणि अर्थ यावर ठरतात.
इत्येषा धारयन्तीदं पृथ्वी विश्वं जगत्स्थितम्
अशी ही पृथ्वी संपूर्ण विश्व आणि सर्व जगातील जीव धारणा करते.
शृणुतेमं यथातत्त्वं ब्रुवतो मे द्विजोत्तमाः
हे द्विजश्रेष्ठहो, मी जसं आहे तसं सत्य सांगतो, ते नीट ऐका.
विस्तराद्द्विगुणश्चास्य परिणाहः समन्ततः
त्याचा परिघ सर्व बाजूंनी दुप्पट मोठा आहे.
तत्र पुण्या जनपदाश्चिरान्न म्रियते जनः
तेथे पुण्यवान प्रदेश आहेत आणि तिथले लोक खूप काळ जगतात, सहजपणे मरत नाहीत.
तत्रापि पर्वताः पुण्याः सप्तैव मणिभूषणाः
तेथेही सात पवित्र पर्वत आहेत, जे रत्नांनी सजलेले आहेत.
ब्लक्षद्वीपादिषु त्वेषु सप्त सप्त तु पञ्चसु
प्लक्ष आणि इतर द्वीपांमध्ये, त्या पाचही द्वीपांत प्रत्येकी सात पर्वत आहेत.
प्लक्षद्वीपे तु वक्ष्यामि सप्तद्वीपान् महा बलान्
प्लक्षद्वीपातील सात बलाढ्य द्वीपांची मी आता सांगणार आहे.
ख्यायते यस्य नाम्ना तु वर्षं गोमेदसंज्ञितम्
त्यातील एक प्रदेश गोमेध नावाने प्रसिद्ध आहे.
अश्विभ्याममृतस्यार्थमोषध्यो यत्र संभृताः
तेथे अश्विनी कुमारांना अमृतासाठी हवी असलेली औषधी वनस्पती मिळतात.
तत्राचले समुत्पन्नौ पूर्वं नारदपर्वतौ
त्या पर्वतात पूर्वी नारद आणि पर्वत या दोघांचा जन्म झाला.
छन्दमृत्युः पुरा तस्मिन्दुन्दुभिः सादितः सुरैः
तेथेच पूर्वी चंद्रमृत्यू आणि दुंदुभी यांना देवांनी मारले.
पञ्चमः सोमको नाम देवैर्यत्रामृतं पुरा
पाचवा द्वीप सोमक नावाचा आहे, जिथे पूर्वी देवांना अमृत मिळाले.
षष्टस्तु सुमना नाम सप्तमर्षभ उच्यते
सहावा द्वीप सुमना नावाचा असून, सातवा वृषभ म्हणून ओळखला जातो.
वैभ्राजः सप्तमस्तत्र भ्राजिष्णुः स्फाटिको महान्
सातवा पर्वत वैभ्राज नावाचा आहे, तो तेजस्वी आणि मोठा स्फटिकासारखा आहे.
तेषां वर्षाणि वक्ष्यामि नामतस्तु यथाक्रमम्
आता मी त्यांच्या प्रदेशांची नावे योग्य क्रमाने सांगतो.
चन्द्रस्य शिशिरं नाम नारदस्य सुखोदयम्
चंद्राचा प्रदेश शिशिर नावाचा आहे, तर नारदाचा सुखोदय नावाचा आहे.
क्षेमकं वृषभस्यापि वैभ्राजस्य ध्रुवं तथा
वृषभाचा प्रदेश क्षेमक नावाचा आहे आणि वैभ्राजाचा ध्रुव नावाचा आहे.
विहरन्ति रमन्ते च दृश्यमानाश्च तैः सह
ते सर्वजण त्या प्रदेशांत फिरतात, आनंद घेतात आणि एकमेकांसोबत दिसतात.
नामतस्ताः प्रवक्ष्यामि सप्तगङ्गास्तपोधनाः
आता मी तपस्वी असलेल्या सात गंगा नद्यांची नावे सांगतो.
अमृता सुकृता चैव सप्तैताः सरितां वराः
ही सातही नद्या अमर आणि पुण्यकारी असून, सर्व नद्यांमध्ये श्रेष्ठ आहेत.
बहूदका ह्योघवत्यो यतो वर्षति वासवः
या नद्या पाण्याने भरपूर, वेगाने वाहणाऱ्या आहेत, जिथे इंद्र पाऊस पाडतो.
शुभाः शान्तभयाश्चैव प्रमुदं शैशिराः शिवाः
ते शुभ, शांत, निर्भय, आनंदी, थंड आणि कल्याणकारी आहेत.
वर्णाश्रमाचारयुता प्रजास्तेष्ववधिष्ठिताः
तेथील लोक वर्ण आणि आश्रम यांच्या कर्तव्यांमध्ये स्थिर आहेत.
अवसर्पिणी न तेष्वस्ति तथैवोत्सर्पिणी न च
त्यांच्यात अवसर्पिणी किंवा उत्सर्पिणी असे कोणतेही युगचक्र नाही.
त्रेतायुगसमः कालः सर्वदा तत्र वर्त्तते
तेथे काळ नेहमीच त्रेतायुगासारखा असतो.