शातकैंभमयैः शुभ्रैः शिलाजालैः समावृतः
तो पर्वत शुद्ध शातकुंभ धातूच्या सुंदर खडकांनी वेढलेला आहे.
मुञ्जवास्तु महादिव्यो दुर्गः शैलो हिमाचितः
मुंज गवत आणि बर्फाने आच्छादलेला, दिव्य असा तो मोठा दुर्गम डोंगर तिथे आहे.
तस्या पादात्प्रभवति शैलोदं नाम तत्सरः
त्या पर्वताच्या पायथ्याशी शैलोद नावाचं सरोवर निर्माण झालं आहे.
सा चक्षुः सीतयोर्मध्ये प्रविष्टा लवणोदधिम्
ते सरोवर सीतेच्या दोन काठांमध्ये आणि खारट समुद्रात प्रवेश करते.
सव्योत्तरेण कैलासाच्छिवः सत्त्वौषधिर्गिरिः
कैलासाच्या डावीकडे आणि उत्तरेला, औषधी वनस्पतींनी समृद्ध असा शिवाचा डोंगर आहे.
हिरण्यशृङ्गः सुमहान् दिव्यो मणिमयो गिरिः
हिरण्यशृंग नावाचा भव्य, दिव्य आणि रत्नांनी बनलेला पर्वत तिथे आहे.
रम्यं बिन्दुसरो नाम यत्र राजा भगीरथः
तिथे रमणीय बिंदुसर नावाचं सरोवर आहे, जिथे राजा भगीरथाने वास केला होता.
दिवं यास्यन्ति ते बुर्वे गङ्गतोयपरिप्लुताः
गंगाजलात स्नान केलेले ते पूर्वज स्वर्गात जातात.
सोमपादात्प्रसूता सा सप्तधा प्रतिपद्यते
सोमाच्या पायापासून ती जन्म घेते आणि सात प्रवाहांत विभागली जाते.
तत्रेष्ट्वा तु गतः सिद्धिं शक्रः सर्वैः सुरैः सह
तिथे यज्ञ करून इंद्राने सर्व देवांसह सिद्धी प्राप्त केली.
दृश्यते भास्वरो रात्रौ देवी त्रिपथगा तु सा
रात्री तिथे तेजस्वी त्रिपथगा देवी दिसते.
भवोत्तमाङ्गे पतिता संरूद्धा यौगमायया
भवाच्या श्रेष्ठ अंगावर पडल्यावर योगमायेने तिला थांबवले.
कृतं तु तैर्बिदुसरस्ततो बिन्दुसरः स्मृतम्
त्यांनी बिदुसर सरोवर निर्माण केले, म्हणून बिंदुसर सरोवर प्रसिद्ध झाले.
चिन्तयामास मनसा शङ्करक्षेपमं प्रति
त्याने मनात शंकरामुळे झालेल्या विलंबाचा विचार केला.
ज्ञात्वा तम्या अभिप्रायं क्रूरं देव्याश्चिकीर्षितम्
त्या देवीच्या काळ्या हेतूची आणि क्रूर इच्छेची कल्पना त्याला आली.
तस्यावलेपं ज्ञात्वा तु नद्याःक्रुद्धस्तुशङ्करः
तिचा गर्व ओळखून शंकर नदीवर रागावला.
एतस्मिन्नेव काले तु दृष्ट्वा राजानमग्रतः
त्याच वेळी, समोर राजा उभा असल्याचं पाहून,
अनेन तोषितश्चाहं नद्यर्थं पूर्वमेव तु
तो म्हणाला, "या नदीसाठी मी याच्यावर आधीच प्रसन्न झालो आहे."
ब्रह्मणो वचनं श्रुत्वा धारय स्वर्णदीमिति
ब्रह्माचे शब्द ऐकून, "सुवर्ण नदी धारण कर,"
नदीं भगीरथस्यार्थे तपसोग्रेण तोषितः
भगिरथासाठी, त्याच्या कठोर तपामुळे नदी प्रसन्न झाली.
तिस्रः प्ताचीमिमुखं प्रतीचीं तिस्र एव तु
तीन पूर्वेकडे वाहू लागल्या आणि तीन पश्चिमेकडे.
नलिनी ह्लादिनी चैव पावनी चैव प्राच्यगाः
नलिनी, ह्लादिनी आणि पावनी या पूर्वेकडे वाहणाऱ्या नद्या आहेत.
सप्तमी त्वन्वगात्तासां दक्षिणेन भगीरथम्
त्यातील सातवी नदी भगिरथाच्या मागे दक्षिणेकडे गेली.
सप्तैता भावयन्तीदं हिमाह्वं वर्षमेव तु
ही सात नद्या हिमाह्व नावाच्या देशाला पाऊस पाडतात.
नानादेशान्प्लावयन्त्यो मलेच्छप्रायास्तु सर्वशः
या वेगवेगळ्या प्रदेशांना पाणी देतात, जेथे बहुतेक परदेशी लोक राहतात.
शिलीन्ध्रान्कुन्त लांश्चीनान्बर्बरान्यवनाध्रकान्
शिलींध्र, कुंतल, चीन, बर्बर, यवन आणि आध्रक.
कृत्वा त्रिधा सिंहवन्तं सीतागात्पश्चिमोद धिम्
सिंहवन्त पर्वत तीन भागांत विभागून, सीता पश्चिम समुद्राकडे गेली.
भद्रास्तुषारांल्लाम्याकान्बाह्लवान्पारटान्खशान्
भद्र, तुषार, लाम्यक, बाह्लव, पारट आणि खश.
दरदांश्च सकाश्मीरान् गान्धरान् रौरसान् कुहान्
दरद, काश्मीर, गांधार, रौरस आणि कुह.
सैन्धवान्रन्ध्रकरकाञ्छमठाभीररोहकान्
सैन्धव, रंध्रकरक, चमठ, आभीर आणि रोहक.