ऋषभाद्भरतो जज्ञे वीरः पुत्रशताग्रजः
ऋषभापासून वीर आणि शंभर मुलांचा मोठा असा भरत जन्माला आला.
हिमाह्वं दक्षिणं वर्षं भरताय न्यवेदयत्
हिमाह्व नावाचं दक्षिणेकडील प्रदेश भरताला दिला गेला.
भरतस्यात्मजो विद्वान्सुमतिर्नाम धार्मिकः
भरताचा मुलगा सुमती नावाचा, विद्वान आणि धर्मशील होता.
पुत्रसंक्रामितश्रीस्तु वनं राजा विवेश सः
राजाने आपली राजसत्ता मुलाकडे सोपवून, तो वनात गेला.
तेजसस्यात्मजो विद्वानिन्द्रद्युम्न इति स्मृतः
तेजसाचा विद्वान पुत्र इंद्रद्युम्न म्हणून ओळखला जातो.
प्रतीहारः कुलं तस्य नाम्ना जज्ञे तदन्वयः
त्याच्या वंशात प्रतिहार नावाचा मुलगा जन्मला; त्याच्यापासून त्या कुळाला नाव मिळालं.
उन्नेता प्रतिहर्तुस्तु भूमा तस्य सुतः स्मृतः
प्रतिहाराचा मुलगा उन्नेता, आणि त्याचा मुलगा भूम म्हणतात.
प्रस्तावेस्तु विभुः पुत्रः पृथुस्तस्य सुतो ऽभवत्
प्रस्तावाचा मुलगा विभू, आणि विभूचा मुलगा पृथु झाला.
गयस्यापि नरः पुत्रो नरस्यापि सुतो विराट्
गयाचा मुलगा नर, आणि नराचा मुलगा विराट होता.
धीमतश्च महान्पुत्रो महतश्चापि भौवनः
महता चा बुद्धिमान मुलगा महान, आणि महानाचा मुलगा भौवन होता.
रजा विरजसः पुत्रः शतजिद्रजसस्तथा
विरजसाचा मुलगा राजा, आणि राजाचा मुलगा शतजित झाला.
विश्वज्योतिष्प्रधानास्ते यैरिमा वर्द्धिताः प्रजाः
विश्वज्योतीसह या सर्वांनी या लोकांची वाढ केली.
तेषां वंशप्रसूतैस्तु भुक्तेयं भारती पुरा
त्यांच्या वंशात जन्मलेल्या लोकांनी पूर्वी ही भारतभूमी उपभोगली.
ये ऽतीतास्तैर्युगैः सार्धं राजानस्ते तदन्वयाः
ते गेलेले राजे आणि त्यांच्या काळातील सर्वजण हे त्याच वंशाचे होते.
एवं स्वायं भुवः सर्गो येनेदं पूरितं जगत्
अशा प्रकारे या सृष्टीची निर्मिती झाली, ज्यांनी हे जग भरून टाकलं.
तेषां सृष्टिरियं प्रोक्ता युगैः सह विवर्त्तते
त्यांची ही सृष्टी सांगितली आहे, जी युगांसह बदलत राहते.
पप्रच्छ नियतं सूतं पृथिव्युद धिविस्तरम्
त्याने सूत ऋषींना पृथ्वीचा संपूर्ण विस्तार विचारला.
कियन्ति चैव वर्षाणि तेषु नद्यश्च काः स्मृताः
त्या प्रदेशांमध्ये किती विभाग आहेत आणि कोणत्या नद्यांची आठवण केली जाते?
एतत्प्रबूहि नः सर्वं विस्तरेण यथार्थतः
कृपया आम्हाला हे सर्व तपशीलवार आणि जसे आहे तसे सांगावे.
हन्त वो ऽहं प्रवक्ष्यामि पृथिव्यायामविस्तरम्
मग मी तुम्हाला पृथ्वीचे विस्तार स्पष्टपणे सांगतो.
द्वीपभेदसहस्राणि सप्तस्वन्तर्गतानि च
सात मुख्य द्वीपांच्या आत हजारो द्वीपांचे विभाग आहेत.
सप्त द्वीपान्प्रवक्ष्यामि चन्द्रादित्यग्रहैः सह
मी सात द्वीपांचे वर्णन करीन, तसेच चंद्र, सूर्य आणि ग्रहांसह.
अचिन्त्याः खलु ये भावा न तांस्तर्केण साधयेत्
खरंच, जी गोष्टी समजून येत नाहीत, त्या केवळ तर्काने सिद्ध करता येत नाहीत.
नववर्षं प्रवक्ष्यामि जंबूद्वीपं यथातथम्
मी जांबूद्वीपातील नऊ प्रदेश अचूकपणे सांगतो.
शतमेकं सहस्राणां योजनाग्रात्समन्ततः
ते सर्व बाजूंनी एक लाख योजन विस्तारले आहे.
सिद्धचारणसंकीणः पर्वतैरुपशोभितः
तेथे सिद्ध आणि चारणांनी गर्दी केलेली असून, सुंदर पर्वतांनी शोभलेले आहे.
पर्वतप्रभवाभिश्च नदीभिः सर्वतस्ततः
सर्व बाजूंनी पर्वतांमधून उगम पावलेल्या नद्यांनी वेढलेले आहे.
नवभिश्चावृतः सर्वो भुवनैर्भूतभावनैः
संपूर्ण प्रदेश नऊ जगांनी, म्हणजेच जीवांचे निवासस्थानांनी, वेढलेला आहे.
जंबूद्वीपस्य विस्तारात् समेन तु समन्ततः
जांबूद्वीपाचा विस्तार सर्व बाजूंनी सारखाच आहे.
अवगाढा ह्युभयतः मसुद्रौ पूर्वपश्चिमौ
पूर्व आणि पश्चिम या दोन्ही बाजूंनी मसुद्र समुद्राने वेढलेले आहे.