विषङ्गस्य वधो युद्धे वर्णितो दण्डनाथया
दंडनाथेने युद्धात विषंगाचा वध कसा केला, हे सांगितले गेले आहे.
सोदरस्यापदं दृष्ट्वा भण्डः किमकरोच्छुचा
भाऊ संकटात सापडल्याचे पाहून, दुःखात भंडाने काय केले?
सहायाः के ऽभवंस्तस्य हतभ्रातृतनूभुवः
भंडाचा भाऊ मारला गेल्यावर त्याचे कोण मित्र होते?
ललिताचरितं पुण्यमणिमादिगुमप्रदम्
ललितेचे पुण्यकर्म, जे अणिमा वगैरे दिव्य गुण देतात, येथे सांगितली आहेत.
सिद्धिदं सर्वपापघ्नं कीर्तिदं पञ्चपर्वसु
हे पाच पर्वांमध्ये ज्या वेळी म्हटलं जातं, तेव्हा हे यश देणारं, सर्व पापं नाहीसं करणारं आणि कीर्ती मिळवून देणारं असतं.
शोकेन महताविष्टो भण्डः प्रविललाप सः
म्हणून मोठ्या दुःखाने ग्रासलेला भंड रडू लागला.
न लेभे किञ्चिदाश्वासं भ्रातृव्यसनकर्शितः
भावांच्या संकटाने त्रस्त झालेला तो काहीच दिलासा मिळवू शकला नाही.
आश्वास्यामानः शोकेन युक्तः कोपमवाप सः
कोणी समजावलं तरी, त्याच्या मनात दुखः इतकं खोल होतं की त्याला राग अनावर झाला.
अङ्गारपाटलाक्षश्च निःश्वसन्कृष्णसर्पवत्
त्याचे डोळे जणू जळत्या कोळशासारखे लाल झाले आणि तो काळ्या सापासारखा जोरजोराने श्वास घ्यायला लागला.
क्षिप्रं मुहुर्मुहुः स्पृष्ट्वा धुन्वानः करवालिकाम्
तो पुन्हा पुन्हा आपली मूठ घट्ट आवळून आपल्याच हातावर मारू लागला.
क्रोधहुङ्कारमातन्वन्गर्जन्नुत्पातमेघवत्
रागाने तो एवढा मोठ्याने गर्जला की जणू काही संकटाचा मेघच गडगडला.
भ्रातरो मम पुत्राश्च सेनानाथाः सहस्रशः
माझे भाऊ, माझी मुलं आणि हजारो सेनापती—
भ्रातृपुत्रमहाशोकवह्निं निर्वापयाम्यहम्
मी माझ्या भावंडांच्या आणि मुलांच्या या मोठ्या दुःखाच्या आगीवर पाणी घालणार आहे.
इत्युक्त्वा कठिनं वर्म वज्रपातसहं महत्
असं म्हणून त्याने वज्राचा आघात सहन करू शकेल असं कठीण आणि भक्कम कवच अंगावर चढवलं.
उद्दाममौर्विनिःश्वासकठोरं भ्रामयन्धनुः
मोठ्या नागाच्या श्वासासारखा कठीण आणि तगडा धनुष्य फिरवत तो जोरात श्वास सोडू लागला.
तालजङ्घादिकैः सार्द्धंपूर्वद्वारे निवेशिते
तालजंघ आणि इतरांसोबत तो पूर्व दरवाजाजवळ तैनात झाला.
पञ्चत्रिंशच्चमूनाथैः कुटिलाक्षपुरःसरैः
वाकड्या डोळ्यांच्या सेनापतींच्या पुढाकाराने पस्तीस सेनापती त्याच्यासोबत होते.
मिलितेन च भण्डेन चत्वारिंशच्चमूवराः
भंडासोबत चाळीस मोठ्या सैन्यदलांचं एकत्रीकरण झालं.
द्विसहस्राक्षौहिणीनां पञ्चाशीतिः परार्धिका
दोन हजार सैन्यदलांची पंच्याऐंशी सर्वोच्च तुकडी त्याच्यासोबत होती.
भण्डासुरे विनिर्याते सर्वसैनिकसंकुले
भंडासुर बाहेर पडताच सगळ्या सैन्यात एकच गोंधळ उडाला.
सहस्रयुग्यसिंहाढ्यमारुरोह रणोद्धतः
रणासाठी उत्सुक असलेला तो हजार सिंहांनी ओढलेल्या रथावर चढला.
घातको नाम वै खड्गश्चन्द्रहाससमाकृतिः
घातक नावाचा एक तलवार होती, जी चंद्राच्या प्रकाशासारखी दिसत होती.
वोढुं तासां भरं भूमिरक्षमेव दिवं ययौ
त्यांचा भार सहन न होऊन पृथ्वीने आकाशाकडे धाव घेतली.
केषाञ्चित्स्कन्धमारूढाः केचिच्चेलुर्महारथाः
काही जणांच्या खांद्यावर बसले, तर काही मोठ्या रथांवर गेले.
दुःखदुखेन ते चेलुरन्योन्याश्लेषपीडिताः
ते एकमेकांच्या मिठीत अडकून, दुःखावर दुःख सहन करत पुढे सरकत होते.
केचित्पादेन नागानां मर्दिता न्यपतन्भुवि
काही जण नागांच्या पायाखाली चिरडले जाऊन जमिनीवर पडले.
वज्रनिष्पेषसदृशो मेघनादो व्यधीयत
वज्राच्या आघातासारखा गडगडाटी आवाज झाला.
भण्डदैत्यमुखोत्थेन विदीर्णमभवज्जगत्
भंड दैत्याच्या तोंडातून उमटलेल्या किंकाळ्यांनी जग फाटून गेले.
उडूनि न्यपतन्व्योम्नो भूमिर्देलायिताभवत्
आकाशातून तारे खाली पडले आणि पृथ्वी थरथरू लागली.
शक्तीनां कटकं चासीदकाण्डत्रासविह्वलम्
शस्त्रांच्या फळीला त्या संकटाच्या भीतीने हादरा बसला.