युवराजः प्रववृधे प्रतापेन महीयसा
राजकुमाराचा तेज दिवसेंदिवस वाढत गेला.
भण्डस्य च भगिन्यान्तु धूमिन्यां जातयोनयः
भंडासुराच्या बहिणी धूमिनीच्या पोटी मुले जन्माला आली.
विक्रमेण वलन्तस्ते सेनानाथाः प्रतस्थिरे
ते सेनापती शौर्याने पुढे निघाले.
द्वयोर्मातुलयोः प्रीतिं भागिनेया वितेनिरे
भाच्यांनी दोन्ही मामा-मामांमध्ये प्रेम वाढवलं.
आकृष्टगुरुधन्वानो विशुक्रमनुवव्रजुः
जड धनुष्ये ताणून ते विशुक्रामागे गेले.
आरूढवारणः प्राप विशुक्रो युद्धमेदिनीम्
हत्तीवर बसून विशुक्र युद्धभूमीवर पोहोचला.
विशुक्रः पटु दध्वान सिंहनादं भयङ्करम्
विशुक्राने सिंहाच्या डरकाळीसारखा, भीतीदायक आणि कडक गर्जना केली.
अग्निप्राकारवलयान्निर्जगमुर्बद्धपङ्कयः
ते सर्व अंगाला चिखल लागलेले, अग्नीच्या कड्यांतून बाहेर आले.
रक्ताम्वुजावृतमिव व्योमचक्रं रणोन्मुखाः
रणासाठी उत्सुक असलेले ते, आकाशाच्या वर्तुळाभोवती जणू लाल कमळांनी वेढा घातल्यासारखे उभे राहिले.
निशम्य युगपद्योद्धं मन्त्रिणीदण्डनायके
मंत्र्यांनी आणि सेनापतींनी एकाच वेळी युद्धाचा इशारा दिला हे ऐकून,
धृतातपत्रवलये चामराभ्यां च वीजिते
छत्रांच्या वलयात, चामरांनी वाऱ्याने शीतल होत,
निर्जगमतू रणं कर्तुमुभाभ्यां ललिताज्ञया
ललितेच्या आज्ञेने दोघेही रणासाठी बाहेर पडले.
शताक्षौहिणिकां सेनां वर्जयित्वास्त्रभीषणम्
शस्त्रांनी सज्ज अशा शंभर अक्षौहिणींच्या भयानक सैन्याला वगळून,
पुरतः प्राचलद्दण्डनाथा रथनिषेदुषी
सेनेच्या सेनापतीने रथावर बसून पुढे कूच केली.
मुसलं चान्यहस्तेन भ्रामयन्ती मुहुर्मुहुः
दुसऱ्या हातात ती आपले मुसळ वारंवार फिरवत होती.
अस्या अनुप्रचलिता गेयचक्ररथस्थिता
तिच्या मागोमाग गेयचक्ररथावर बसलेलेही पुढे सरकले.
वेणीकृतकचन्यस्तविलसच्चन्द्रपल्लवा
तिच्या वेणीत चंद्राच्या आकाराची सुंदर अलंकारे झळकत होती.
पाणिना पद्मरम्येण मणिकङ्कणचारुणा
कमळासारख्या हातात सुंदर मणी-कंकण घातलेले होते.
जय वर्धस्ववर्धस्वेत्यतिहर्षसमाकुले
अत्यंत आनंदात, 'जय! वाढ! वाढ!' असे त्यांनी मोठ्या उत्साहात आरोळ्या दिल्या.
गेयचक्ररथेन्द्रस्य चक्रनेमिविघट्टनैः
गेयचक्ररथाच्या चाकांच्या कड्या एकमेकांना भिडून मोठा आवाज करत होत्या.
गीतिबन्धेनामरीभिर्बह्वीभिर्गीतवैभवा
अनेक अप्सरांनी गाण्याच्या वेगवेगळ्या लयींनी संगीताची शोभा वाढवली.
कर्षती कल्पविश्लेषनिर्मर्यादाब्धिसंनिभम्
त्यांनी कल्पनेच्या सर्व मर्यादा ओलांडणारा, समुद्रासारखा विशाल आवाज निर्माण केला.
काश्चिद्दाडिमसंकाशाः काश्चिज्जीमूतरोचिषः
काहींचा रंग दाडिमासारखा लाल होता, काहींमध्ये वीजेसारखी चमक होती.
काचाद्रिकाम्बराः काश्चित्पराः श्यामलकोमलाः
काहींनी पर्वतसदृश पारदर्शक वस्त्रे परिधान केली होती, तर काही काळ्या आणि मऊ स्वरूपाच्या होत्या.
विरुद्धैः पञ्चभिर्बाणैर्मिश्रितैः शतकोटिभिः
पाच प्रकारच्या शत्रू बाणांनी, आणि शेकडो कोटी बाणांनी एकत्रितपणे,
असंख्याः शक्तयश्चेलुर्दण्डिन्यास्सैनिके तथा
असंख्य शक्ती दंडिनच्या सैन्यात फिरत होत्या.
यथा भूषणवेषादि यथा प्रभावलक्षणम्
जशी अलंकार, पोशाख आणि तेजस्वी चिन्हे असतात,
यथा दैत्यौघसंहारो यथा सर्वैश्च पूजिता
जसा दैत्यांचा संहार केला, आणि सर्वांनी जशी पूजा केली,
महाराज्ञीवितीर्णं तदाज्ञामुद्राङ्गुलीयकम्
ती महाराणीची आज्ञा, तिच्या मुद्रांकित अंगठीने दिली गेली.
तद्भारभङ्गुरा भूमिर्देलालीलामलंबत
त्या भाराने पृथ्वी हलली आणि खेळात डोलू लागली.