या पवित्र कथेत, एका महान वंशाचा आणि ऋषींच्या निर्माणाचा वर्णन केले आहे. त्याच्या दोन धाकट्या बहिणी, सद्गुणी सत्यवती आणि काते, या अतिशय पुण्यवान होत्या. वसिष्ठाच्या पत्नी ऊर्जेपासून वसिष्ठांना सात पुत्र झाले, ज्यांना "वसिष्ठ" म्हणून ओळखले जाते. ऊर्जेच्याच पोटी, द्युतिमतचा जन्म झाला, जो प्राणाचा प्रिय आणि मुख्य राणी होता. तिच्या पोटी रक्ष, गर्त्त, उर्ध्वबाहू, सावन आणि पवन हे पुत्र जन्मले. रत्न, म्हणजेच प्रसिद्ध मार्कंडेय, याने वरांगीला जन्म दिला. या महान आत्म्यांच्या वंशजांची नावे त्यांच्या वंशानुसार प्रसिद्ध आहेत. अशा प्रकारे या ऋषी आणि त्यांच्या वंशजांची उत्पत्ती येथे सांगितली आहे. आता पुढे, ब्रह्माच्या मनातून उत्पन्न झालेल्या पुत्रापासून स्वाहा या देवीचा जन्म झाला. निर्मथ्य, पवमान आणि वैद्युत हे अग्नीचे स्वरूप म्हणून ओळखले जातात. तसेच निर्मथ्य, पवमान, शुचि आणि सौर हेही अग्नीचे स्वरूप आहेत. पवमानाचा पुत्र काव्यवाहन म्हणून ओळखला जातो. देवांमध्ये अग्नी हा हवनाचा वाहक आहे, आणि पितरांमध्ये काव्यवाहन. त्यांच्या पुत्र आणि नातवांचा एकूण संख्या चाळीस आहे, असे सांगितले आहे. ब्रह्माचा पहिला पुत्र विश्वरुप्त नावाचा लौकिक अग्नी होता. त्याचा पुत्र वैश्वानर, ज्याने शंभर वर्षे हवन वाहून नेले. त्यानंतर अथर्वा, लौकिक अग्नी, दर्पहा अथर्वण म्हणून प्रसिद्ध आहे. त्याच्यापासून दध्यांग अथर्वण नावाचा लौकिक अग्नी उत्पन्न झाला, ज्याला गर्हपत्य अग्नी मानले जाते आणि त्याचे दोन पुत्र आहेत. दुसरा पुत्र शुक आहे, जो प्रवाहित अग्नी आहे. शंसी हा अग्नी प्रशंसित आहे; हवन स्वीकारणारा हा अग्नी सोळा नद्यांना इच्छित होता. त्या नद्या म्हणजे कावेरी, कृष्णवेणा, नर्मदा, यमुना, विपाशा, कौशिकी, शतद्रू, सरयू आणि इतर. या सोळा नद्यांचे निवासस्थान स्वतंत्रपणे निश्चित केले गेले. कृतिका तारांमध्ये फिरणारी धिष्णी जन्मली आणि त्या धिष्णी म्हणून ओळखल्या जातात. अशा प्रकारे या नद्यांच्या पुत्रांचा जन्म धिष्णींमध्ये झाला. आता, सारांशरूपात, त्यांची नावे योग्य प्रकारे सांगितली आहेत. त्या त्यांच्या स्थानानुसार, जन्मसंस्कारात, हवनात, आणि योग्य क्रमाने ठेवलेल्या आहेत. दुसरा अग्नी, म्हणजेच कृष्णानु, वेदीमध्ये ठेवला जातो. परिषत आणि पवमान हे दुसरे आहेत, अशी माहिती आहे. न झाडलेला अग्नी हव्यवाहन आहे, जो शामित्र अग्नीमध्ये प्रकट होतो. विश्वव्यचा, समुद्राचा अग्नी, ब्रह्माच्या स्थानात प्रसिद्ध आहे. जो गृहस्थाशिवाय आहे, जवळ बसणारा, त्याला शालासुखीयक म्हणतात. शंसीचे हे सर्व पुत्र द्विजांमध्ये जवळ ठेवण्यायोग्य म्हणून स्मरणात आहेत. त्यात विभू, प्रवाहन, अग्निध्र आणि एक धिष्ण्य आहे. हव्य स्वीकारणारा अग्नी होत्री म्हणून ओळखला जातो. वैष्वदेव अग्नी ब्राह्मण आणि शंसीर म्हणून ओळखला जातो. आवारी किंवा वाभारी अग्नी, वैष्ठीयाच्या संबंधित आहे, असे समजावे. आठवा, सुध्यू, हा अग्नी यमार्जालियाशी संबंधित आहे, असे सांगितले आहे. तो जलाचा उद्गम आहे आणि अप्सुनामा या नावाने ओळखला जातो. हा अग्नी अवभृथ संस्कारात ओळखला जातो आणि वरुणासह पूजा केला जातो. अशा प्रकारे, या महान ऋषी, अग्नीचे स्वरूप, त्यांच्या वंशज, आणि नद्यांचे पुत्र, यांची उत्पत्ती आणि स्थान या पवित्र ग्रंथात सांगितली आहे.