അശക്നുവത്സു ദേവേഷു പരം സോഢുമദൈവതമ്
ദേവന്മാർക്ക് ദൈത്യരുടെ ശക്തി സഹിക്കാൻ കഴിയാതിരുന്നപ്പോൾ,
അഥ ദൈത്യാഃ സുരാശ്ചൈവ രാക്ഷസാസ്ത്വന്ധകാരികേ
അപ്പോൾ ദൈത്യരും ദേവന്മാരും രാക്ഷസന്മാരും അന്ധകന്മാരും,
സവൃത്രാന്ദാനവാംശ്ചൈവ സംഗതാന്കൃത്സ്നശശ്ച താന്
വൃത്രന്മാരും ദാനവന്മാരും കൂടി എല്ലാവരും ഒന്നിച്ചു ചേരുകയും ചെയ്തു.
ഹതോ ധ്വജേ മഹേന്ദ്രേണ മയാഛത്രശ്ച യോഗവിത്
അവരെ മഹേന്ദ്രനും യോഗത്തിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള മായാഛത്രനും യുദ്ധത്തിൽ സംഹരിച്ചു.
ദൈത്യാംശ്ച ദാനവാംശ്ചൈവ സംഹതാന്കൃത്സ്നശശ്ച താന്
കൂടിച്ചേർന്നിരുന്ന എല്ലാ ദൈത്യരും ദാനവരും,
രജിഃ കോലാഹലേ സര്വാന്ദൈത്യാന്പരിവൃതോ ഽജയത്
കൊലാഹലത്തിൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരുന്ന രാജി അവരെല്ലാം ജയിച്ചു.
ഏതേ ദേവാസുരാ വൃത്താഃ സംഗ്രാമാ ദ്വാദശൈവ തു
ഇങ്ങനെ ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും തമ്മിൽ പന്ത്രണ്ട് യുദ്ധങ്ങൾ നടന്നു.
ഹിരണ്യകശിപൂ രാജാ വര്ഷാണാമര്ബുദം ബഭൌ
ഹിരണ്യകശിപു രാജാവ് പത്തു ആയിരം വർഷം ഭാസുരനായി വാഴ്ത്തു.
അശീതിശ്ച സഹസ്രാണി ത്രൈലോക്യസ്യേശ്വരോ ഽഭവത്
അവൻ എൺപതിനായിരം വർഷം മൂന്നു ലോകങ്ങളുടെയും അധിപനായി.
ഷഷ്ടിശ്ചൈവ സഹസ്രാണി ത്രിംശച്ച നിയുതാനി ച
അത് കൂടാതെ അറുപതിനായിരവും മുപ്പത് നിയുതവും വർഷങ്ങൾ കൂടി.
പ്രഹ്ലാദോ നിര്ജിതോ ഽഭൂച്ച താവത്കാലം സഹാസുരൈഃ
പ്രഹ്ലാദനും അസുരന്മാരും ആ കാലം മുഴുവൻ പരാജിതരായി.
ദൈത്യസംസ്ഥമിദം സര്വമാസീദ്ദശയുഗം കില
ഇത് എല്ലാം പത്ത് യുഗം ദൈത്യരുടെ അധീനതയിൽ തുടരുകയായിരുന്നു.
ത്രൈലോക്യമിദമവ്യഗ്രം മഹേന്ദ്രോ ഹ്യഭ്യയാദ്ബലേഃ
പിന്നീട് മഹേന്ദ്രൻ ബലിയിൽ നിന്ന് മൂന്നു ലോകങ്ങളും നിർവ്യഗ്രമായി തിരിച്ചു നേടി.
പര്യായേണൈവ സംപ്രാപ്തം ത്രൈലോക്യം പാകശാസനമ്
ശേഷം മൂന്നു ലോകങ്ങളുടെ ആധിപത്യം പാകശാസനനിൽ എത്തി.
യജ്ഞേ ദേവാനഥ ഗതേ കാവ്യം തേ ഹ്യസുരാം ബ്രുവന്
യജ്ഞത്തിൽ നിന്ന് ദേവന്മാർ വിട്ടുപോയപ്പോൾ അസുരന്മാർ കാവ്യനോടു പറഞ്ഞു:
സ്ഥാതും ന ശക്രുമോ ഹ്യദ്യ പ്രവിശാമ രസാതലമ്
ഇന്ന് നമുക്ക് നില്ക്കാൻ കഴിയില്ല; നാം രസാതലത്തിൽ പ്രവേശിക്കാം.
മാഭൈഷ്ട ധാരയിഷ്യാമി തേജസാ സ്വേന വഃ സുരാഃ
ഭയപ്പെടേണ്ട, ദേവന്മാരേ; എന്റെ ശക്തിയാൽ ഞാൻ നിങ്ങളെ സംരക്ഷിക്കും.
കൃത്സ്നാനി ഹ്യപി തിഷ്ഠന്തു പാപസ്തേഷാം സുരേഷു വൈ
അവരിൽ എല്ലാ പാപങ്ങളും നിലനിൽക്കട്ടെ, അവ ദേവന്മാരിൽ തന്നെ തുടരട്ടെ.
തതോ ദേവാസുരാന്ദൃഷ്ട്വാ ധൃതാന്കാവ്യേന ധീമതാ
അപ്പോൾ, കാവ്യൻ എന്ന ബുദ്ധിമാനാൽ ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും സംരക്ഷിക്കപ്പെടുന്നതു കണ്ടു,
ഏഷ കാവ്യ ഇദം സര്വം വ്യാവര്ത്തയതി നോ ബലാത്
ഈ കാവ്യൻ ബലപ്രയോഗത്തോടെ ഇതെല്ലാം നമ്മിൽ നിന്ന് അകറ്റുന്നു.
പ്രസഹ്യ ഹത്വാ ശിഷ്ടാംസ്തു പാതാലം പ്രാപയാമഹേ
ശേഷിച്ചവരെ ജയിച്ച് കൊല്ലുകയും അവരെ പാതാളത്തിലേക്ക് അയയ്ക്കുകയും ചെയ്യും.
ജഘ്നുസ്തൈര്വധ്യമാനാസ്തേ കാവ്യമേവാഭിദുദ്രുവുഃ
അവരാൽ ആക്രമിക്കപ്പെടുകയും കൊല്ലപ്പെടുകയും ചെയ്തവർ നേരെ കാവ്യന്റെ അടുക്കൽ ഓടി.
സമാരക്ഷത സംത്രസ്താന്ദേവേഭ്യസ്താന്ദിതേഃ സുതാന്
അവിടുത്തെ ഭയപ്പെട്ട ദിതിയുടെ മക്കളെ ദേവന്മാരിൽ നിന്ന് കാവ്യൻ സംരക്ഷിച്ചു.
താനുവാച തതോ ധ്യാത്വാ പൂര്വവൃത്തമനുസ്മരന്
പഴയ സംഭവങ്ങൾ ഓർത്ത് ധ്യാനിച്ച്, അവൻ അവരോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
ബലിര്ബദ്ധോ ഹതോ ജംഭോ നിഹതശ്ച വിരോചനഃ
ബലി ബന്ധിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു, ജംഭൻ കൊല്ലപ്പെട്ടു, വിരോചനും നശിച്ചിരിക്കുന്നു.
തൈസ്തൈരുപായൈര്ഭൂയിഷ്ഠാ നിഹതാ യേ പ്രധാനതഃ
വിവിധ മാർഗങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് പ്രധാനവരിൽ പലരും നശിപ്പിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
നീതിം വോ ഹി വിധാസ്യാമി കാലഃ കശ്ചിത്പ്രതീക്ഷ്യതാമ്
നിങ്ങൾക്കായി ഞാൻ ഒരു മാർഗം കണ്ടെത്തും; കുറേ സമയം കാത്തിരിക്കുക.
അഗ്നിമാപ്യായയേദ്ധോതാ മേത്രൈരേഷ ദഹിഷ്യതി
ഹോതൃൻ അഗ്നിയെ പുനരാരംഭിക്കും; മന്ത്രങ്ങളാൽ അതു ദഹിപ്പിക്കും.
യുഷ്മാനനുഗ്രഹീഷ്യാമി പുനഃ പശ്ചാദിഹാഗതഃ
ഞാൻ വീണ്ടും ഇവിടെ വന്നാൽ, വീണ്ടും നിങ്ങളെ അനുഗ്രഹിക്കും.
ന വൈ ദേവാ വാധിഷ്യന്തി യാവദാഗമനം മമ
എന്റെ തിരിച്ചുവരവ് വരെ ദേവന്മാർ നിങ്ങളെ ജയിക്കില്ല.