ബ്രഹ്മക്ഷത്ത്രസഭാമധ്യേ ശനൈരിദമഭാഷത
ബ്രാഹ്മണരും ക്ഷത്രിയരും കൂടിയ സഭയിൽ അവൻ പതുക്കെ ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
പതിതാഃ പാപകര്മാണോ നിരയേ ശാശ്വതീഃ സമാഃ
പാപകര്മങ്ങൾ ചെയ്തവർ അനന്തകാലം നരകത്തിൽ വീണിരിക്കുന്നു.
ത്വദായത്തമശേഷം മേ ശ്രേയോ ഽമുത്ര പരത്ര ച
ഈ ലോകത്തും അപ്പുറത്തും എന്റെ മുഴുവൻ ക്ഷേമവും നിനക്കാണ് ആശ്രിതം.
തുരഗാനയനാര്ഥായ യത്നേന മഹാതാന്വിതഃ
വലിയ പരിശ്രമത്തോടെ അവൻ കുതിരകൾ കൊണ്ടുവരാൻ പുറപ്പെട്ടു.
ആദായ തുരഗം വത്സ ശീഘ്രമാഗന്തുമര്ഹസി
കുഞ്ഞേ, കുതിര എടുത്തു വേഗത്തിൽ തിരിച്ച് വരണം.
തഥേത്യുക്ത്വാ മഹാബുദ്ധിഃ പ്രയയൌ കപിലാന്തികമ്
'അങ്ങനെയാകട്ടെ' എന്നു പറഞ്ഞ് മഹാബുദ്ധിമാൻ കപിലന്റെ അടുക്കൽ പോയി.
പ്രശ്രയാവനതോ ഭൂത്വാ ശനൈരിദമുവാച ഹ
വിനയത്തോടെ വണങ്ങി, അവൻ പതുക്കെ ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
കോപം ച സംഹര ക്ഷിപ്രം ലോകപ്രക്ഷയകാരകമ്
ലോകം നശിപ്പിക്കുന്ന കോപം വേഗത്തിൽ നിയന്ത്രിക്കണം.
പ്രശാന്തിമുപയാഹ്യാശുലോകാഃ സംതു ഗതവ്യഥാഃ
ലോകങ്ങൾ സമാധാനം പ്രാപിച്ചു, ദു:ഖങ്ങളിൽ നിന്ന് മോചിതരാകട്ടെ.
യേ ത്വത്ക്രോധാഗ്നിനിര്ദഗ്ധാസ്തത്സംതതിമവേഹി മാമ്
നിന്റെ കോപാഗ്നിയിൽ ചുട്ടുപോയവർ എന്റെ വംശജന്മാരാണെന്ന് അറിയുക.
സോ ഽഹം തസ്യ നിയോഗേന ത്വത്പ്രസാദാഭികാങ്ക്ഷയാ
അവന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം, നിന്റെ അനുഗ്രഹം ആഗ്രഹിച്ച് ഞാൻ ഇങ്ങനെ പ്രവർത്തിച്ചു.
ഇതി തദ്വചനം ശ്രുത്വാ യോഗീന്ദ്രപ്രവരോ മുനിഃ
അവ വാക്കുകൾ കേട്ട ശേഷം യോഗികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ മുനി
സ്വാഗതം ഭവതോ വത്സ ദിഷ്ട്യാ ച ത്വമിഹാഗതഃ
"സ്വാഗതം, മകനേ; ഭാഗ്യവശാൽ നീ ഇവിടെ എത്തിയിരിക്കുന്നു."
അധിക്ഷിപ്തോ ഽസ്യ യജ്ഞോ ഽപി പ്രാഗതഃ സംപ്രവര്ത്തതാമ്
"തടസ്സപ്പെട്ട യജ്ഞവും വീണ്ടും ആരംഭിക്കട്ടെ."
ദാസ്യേ സുദുര്ലഭമപി ത്വദ്ഭക്തിപരിതോഷിതഃ
"നിന്റെ ഭക്തിയിൽ സന്തോഷം കൊണ്ടു, പ്രാപിക്കാൻ അത്യന്തം ദുർലഭമായതും ഞാൻ നൽകും."
പാപാനാം മരണം ത്വേഷാം ന ച ശോചിതുമര്ഹസി
"ദുഷ്ടരുടെ മരണത്തെക്കുറിച്ച് നീ ദു:ഖിക്കേണ്ടതില്ല."
വരം ദദാസി ചേന്മഹ്യം വരയേ ത്വാം മഹാമുനേ
"നീ എനിക്ക് ഒരു വരം നൽകുന്നുവെങ്കിൽ, മഹാമുനിവേ, ഞാൻ നിന്നെയാണ് വരം തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നത്."
ത്വദ്രോഷപാവകപ്ലുഷ്ടാഃ പിതരോ യേ മമാഖിലാഃ
"നിന്റെ കോപാഗ്നിയിൽ ചുട്ടുപോയ എന്റെ എല്ലാ പിതാക്കളും—"
ബ്രഹ്മദണ്ഡഹതാനാം തു ന ഹി പിണ്ഡോദകക്രിയാഃ
"ബ്രഹ്മാശാപത്തിൽ വീണവർക്ക് പിണ്ഡം നൽകലോ ജലകർമ്മയോ ഇല്ല."
വിദ്യതേ പിതൃസാലോക്യം ന ഖലു ശ്രുതിചോദിതമ്
"അവർക്ക് പിതൃലോകം പ്രാപിക്കാനും ശാസ്ത്രങ്ങൾ അനുമതിയില്ല."
വരേണാനേന ഭഗവന്കൃതകൃത്യോ ഭാവാമ്യഹമ്
"ഈ വരം ലഭിച്ചാൽ, ഭഗവൻ, ഞാൻ സഫലനാകും."
യേനോദ്ധാരണമേതേഷാം വഹ്നേഃ കോപസ്യ വൈ ഭവേത്
"അവരുടെ കോപാഗ്നിയിൽ നിന്ന് മോചനം ഉണ്ടാകുന്ന വിധം."
നിരയോദ്ധാരണം തേഷാം ത്വയാ വത്സ ന ശക്യതേ
"മകനേ, അവരെ നരകത്തിൽ നിന്ന് മോചിപ്പിക്കാൻ നിനക്ക് കഴിയില്ല."
കാലഃ പ്രതീക്ഷ്യതാം താവദ്യാവത്ത്വത്പൌത്രസംഭവഃ
"നിന്റെ മകന്മാരിൽ ഒരാൾ ജനിക്കുംവരെ കാത്തിരിക്കുക."
രാജാ ഭഗീരഥോ നാമ സര്വധര്മാര്ഥതത്ത്വവിത്
"ഭഗീരഥൻ എന്ന പേരിലുള്ള രാജാവ്, എല്ലാ ധർമ്മാർത്ഥതത്ത്വങ്ങളും അറിയുന്നവൻ—"
ആനേഷ്യതി ദിവോ ഗങ്ഗാം തപസ്തപ്ത്വാ മഹാദ്ധ്രുവമ്
"അവൻ മഹത്തായ തപസ്സു ചെയ്ത് സ്വർഗത്തിൽ നിന്ന് ഗംഗയെ ഭൂമിയിൽ കൊണ്ടുവരും."
പ്രാപ്നുവന്തി ഗതിം സ്വര്ഗേ ഭവതഃ പിതരോ ഽഖിലാഃ
നിന്റെ പിതാക്കന്മാർ എല്ലാവരും സ്വർഗത്തിലെ നല്ല വഴിയിൽ എത്തുന്നു.
ഭാഗീരഥീതി ലോകേ ഽസ്മിന്സാ വിഖ്യാതിമുപൈഷ്യതി
ഈ ലോകത്ത് അവൾ ഭാഗീരതി എന്ന പേരിൽ പ്രശസ്തയാകും.
നിരയാദപി സംയാതി ദേഹീ സ്വര്ലോകമക്ഷയമ്
പാപത്തിൽ വീണവനും അക്ഷയമായ സ്വർഗലോകം പ്രാപിക്കും.
പിതാമഹായ ചൈവൈനമശ്വം സംപ്രതിപാദയ
ഇപ്പോൾ ഈ കുതിര പിതാമഹനു സമർപ്പിക്കൂ.