ഏതേഷാം ചാന്വയേ ജാതാന്വിനീതാംസ്ത്രിദശാ ദദുഃ
അവരുടെ വംശത്തിൽ ജനിച്ച നല്ല പരിശീലനം ലഭിച്ചവരെ ദേവന്മാർ മുപ്പത്തിമൂന്നു ദേവന്മാർക്കു നൽകി.
ദ്വിരദോ രദനദ്വാഭ്യാം ഹസ്തീ ഹസ്താത്കരാത്കരീ
രണ്ടു ദന്തങ്ങൾ ഉള്ളതിനാൽ ആനയെ ദ്വിരദം എന്നും, കൈപോലെയുള്ള തുമ്പ് കൊണ്ടു ഹസ്തി എന്നും, അതേ കാരണം കൊണ്ടു കരാത്കരി എന്നും വിളിക്കുന്നു.
കുഞ്ജരഃ കുഞ്ജചാരിത്വാന്നാഗോ നഗമ്യമസ്യ യത്
കുഞ്ഞപോലെ പെരുമാറുന്നതിനാൽ കുഞ്ഞരൻ എന്നും, പർവതങ്ങളിൽ ജീവിക്കാൻ യോഗ്യമായതിനാൽ നാഗം എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.
സാമജഃ സാമജാതത്വാദിതി നിര്വചനക്രമഃ
സാമത്തിൽ നിന്ന് ജനിച്ചതിനാൽ സാമജൻ എന്നും, ഇതാണ് പേരുകളുടെ ക്രമം.
ബലസ്യാനവബോധോ യോ യാ ചൈഷാം ഗൂഢമുഷ്കതാ
അവരുടെ ശക്തി മുഴുവൻ അറിയപ്പെടുന്നില്ല, അവർക്കു മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന വൃക്കകളും ഉണ്ട്.
ദേവദാനഗന്ധര്വപിശാചോരഗരക്ഷസാമ്
ദേവന്മാരുടെയും ദാനവന്മാരുടെയും ഗന്ധർവന്മാരുടെയും പിശാചുകളുടെയും പാമ്പുകളുടെയും രാക്ഷസന്മാരുടെയും
സംഭൂതിശ്ച പ്രസൂതിശ്ച നാമനിര്വചനം തഥാ
അവരുടെ ഉത്ഭവവും ജനനവും പേരുകളുടെ വ്യാഖ്യാനവും ഇതുപോലെ വിവരിച്ചിട്ടുണ്ട്.
കൌശിക്യാ ഹ്യാസമുദ്രാത്തു ഗങ്ഗായശ്ച യദുത്തരമ്
ഗംഗയുടെ വടക്കുഭാഗത്ത് സമുദ്രം വരെ കൗശികി ദേശമാണ്.
ഉത്തരം ചൈവ വിധ്യസ്യ ഗങ്ഗായാ ദക്ഷിണം ച യത്
വിദ്യപർവതത്തിന്റെ വടക്കിലും ഗംഗയുടെ തെക്കിലും,
അപരേണോത്കലം ചൈവ കാവേരീഭ്യശ്ച പശ്ചിമമ്
അടുത്ത് ഉത്കളദേശത്തും, കാവേരിനദികളുടെ പടിഞ്ഞാറ്,
അപരേണതു ലൌഹിത്യമാസിംധോഃ പശ്ചിമേന തു
അടുത്ത് ലൗഹിത്യനദിയിലും, സിന്ധുനദിയുടെ പടിഞ്ഞാറ്,
ഭൂതാ വിജജ്ഞേ ഭൂതാംസ്തു രുദ്രസ്യാനുചരാനിഹ
അവിടെ ജീവികൾ ജനിച്ചു; ഇവർ എല്ലാവരും രുദ്രന്റെ അനുചരന്മാരാണ്.
ലംബകര്ണാന്പ്രലംബൌഷ്ഠാന് ലംബജിഹ്വാംസ്തനൂദരാന്
വലിയ ചെവികൾ, തൂങ്ങിയ അധരങ്ങൾ, നീണ്ട നാവുകൾ, ഒടുങ്ങിയ വയറുകൾ ഉള്ളവർ,
സകൃഷ്ണഗൌരാന്നീലാംശ്ച ശ്വേതാന്വൈ ലോഹിതാനനാന്
കറുപ്പ്, കാപ്പി, നീല, വെള്ള, ചുവന്ന മുഖം ഉള്ളവർ,
മുഞ്ജകേശാന്ത്ദൃഷ്ടരോമ്ണഃ സര്വയജ്ഞോപവീതിനഃ
മുഞ്ച풀 പോലെ മുടിയുള്ളവർ, ശരീരത്തിൽ രോമം വ്യക്തമായവർ, എല്ലാവരും യജ്ഞോപവീതം ധരിച്ചവർ,
ചണ്ഡാംശ്ച വികടാംശ്ചൈവ നിര്മിതാംശ്ച ദ്വിജിഹ്വകാന്
ഭയാനകരും വിചിത്രരൂപവും ഇരട്ടനാവുള്ളവരും,
സരഃ ശ്രേഷ്ഠസമുദ്രാദ്രിനദീപുലിനസേവിനഃ
ശ്രേഷ്ഠമായ തടാകങ്ങൾ, കടലുകൾ, പർവതങ്ങൾ, നദികൾ, തീരങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നവർ,
ദംഷ്ട്രിണോ നഖിനശ്ചൈവ നിര്ദന്താംശ്ച വിജിഹ്വകാന്
കൊമ്പ്, നഖം ഉള്ളവർ, പല്ലില്ലാത്തവർ, രണ്ടുനാവുള്ളവർ,
ഏകപാദാന്ദ്വിപാദാംശ്ച ത്രിപാദാന്ബഹുപാദകാന്
ഒരടി, രണ്ട് അടി, മൂന്ന് അടി, പല അടി ഉള്ളവർ,
സര്വത്രഗാതപ്രതിഘാതബ്രഹ്മജ്ഞാന്കാമരൂപിണഃ
എവിടെയും സഞ്ചരിക്കുന്നവർ, ആരും തടയാനാവാത്തവർ, ബ്രഹ്മം അറിയുന്നവർ, ഇഷ്ടരൂപം ധരിക്കുന്നവർ,
കൂടദന്താന്മഹാജിഹ്വാന്വികേശാന്വികൃതാനനാന്
വളഞ്ഞ പല്ലുകൾ, വലിയ നാവുകൾ, ചിതറിയ മുടി, വിചിത്രമായ മുഖം ഉള്ളവർ,
ധന്വിനോ മുദ്ഗരധരാ നസിശൂലധരാംസ്തഥാ
വില്ലും മുദ്ഗരവും നാസിശൂലവും കൈവശമുള്ളവർ,
അന്നാദാന്പിശിതാദാംശ്ച സുരാപാന്സോമപാംസ്തഥാ
അന്നം കഴിക്കുന്നവർ, മാംസം കഴിക്കുന്നവർ, മദ്യം കുടിക്കുന്നവർ, സോമപാനം ചെയ്യുന്നവർ,
നക്തഞ്ചരാഃ ഖരസ്പര്ശാ ഘോരാസ്തേഷാം നിശാചരാഃ
രാത്രിയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നവർ, കഠിനമായ സ്പർശമുള്ളവർ, ഭയാനകരായവർ—ഇവരാണ് രാത്രി സഞ്ചാരികൾ.
നൈഷാം ഭാര്യാസ്തി പുത്രാ വാ സര്വേ തേ ഹ്യൂര്ധ്വരേതസഃ
ഇവർക്കു ഭാര്യമാരോ പുത്രന്മാരോ ഇല്ല; എല്ലാവരും ഊർദ്ധ്വരേതസ്സാണ്.
ഭവപാരിഷദാസ്തേ വൈ സര്വേ ഭൂതാഃ പ്രകീര്ത്തിതാഃ
ഇവരൊക്കെയും ഭവന്റെ പരിചാരകരാണ് എന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.
മിഥുനേന പിശാചാംശ്ച വര്ണേന കപിശേന തു
ആ ഇരട്ടയോടൊപ്പം കപിശം നിറമുള്ള പിശാചുകളും ഉണ്ടായിരുന്നു.
യുഗ്മാനി ഷോഡശാദ്യാനി വര്ത്തമാനസ്തദന്വയഃ
ആദ്യത്തെ പതിനാറ് ഇരട്ടകളും അവയുടെ വംശജരും ഉണ്ടായിരുന്നു.
ഛഗലശ്ഛഗലാ ചൈവ വക്രോ വക്രമുഖീ തഥാ
ആട്, ആടിന്റെ പെൺതോഴി, വളഞ്ഞവൻ, വളഞ്ഞ വായുള്ളവൾ ഇവരും ഉണ്ടായിരുന്നു.
വിപാദശ്ച വിപാദീ ച ജ്വാലാ ചാങ്ഗാരകസ്തഥാ
കുറഞ്ഞ കാലുള്ളവൻ, കുറഞ്ഞ കാലുള്ളവൾ, ജ്വാല, അഗ്നിക്കനൽപോലെയുള്ളവൻ ഇവരും ഉണ്ടായിരുന്നു.