ജജ്ഞിരേ ദ്വാദശാദിത്യാ മാരീയാത്കശ്യപാത്പുനഃ
പിന്നീട് കശ്യപനും മാരിയും ചേര്ന്ന് പന്ത്രണ്ടു ആദിത്യന്മാര് വീണ്ടും ജനിച്ചു.
വൈവസ്വതേംഽതരേ ഹ്യസ്മിന്നരനാരായണൌ തദാ
വൈവസ്വതന്റെ ഇടവേളയില് നരനും നാരായണനും അപ്പോള് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.
യഥാ സൂര്യസ്യ ലോകേ ഽസ്മിന്നുദയാസ്തമയാവുഭൌ
ഇഹലോകത്ത് സൂര്യന് ഉദയം അസ്തമയവും ഉണ്ടെന്നതുപോലെ,
അഷ്ടാത്മകേ ഽണിമാദ്യേ ച തസ്മാത്തേ ജജ്ഞിരേ സുരാഃ
അണിമ തുടങ്ങിയ എട്ട് സ്വഭാവങ്ങളില് നിന്നു ദേവന്മാര് അവരില് നിന്നു ജനിച്ചു.
ബ്രഹ്മശാപേന സംഭൂതാ ജയാഃ സ്വായംഭുവേ ജിതാഃ
ബ്രഹ്മാവിന്റെ ശാപം മൂലം ജയന്മാര് സ്വായംഭുവ കാലത്ത് ജനിച്ച് ജയിച്ചുപോയി.
താമസേ ഹരയോ ദേവാ ജാതാശ്ചാ രിഷ്ടവേ തു വൈ
താമസ കാലത്ത് ഹരന്മാര് ദേവന്മാരായി ജനിച്ചു, ദുരന്തത്തിനുവേണ്ടി.
ധാതാര്യമാ ച മിത്രശ്ച വരുണോംഽശോ ഭഗസ്തഥാ
ധാതാവ്, അര്യമന്, മിത്രന്, വരുണന്, അംശന്, ഭഗന് ഇവരും,
തതസ്ത്വഷ്ടാ തതോ വിഷ്ണുരജഘന്യോ ജഘന്യജഃ
ശേഷം ത്വഷ്ടാവ്, പിന്നെ വിഷ്ണു, അവന് ഏറ്റവും ചെറുതും അവസാനം ജനിച്ചവനും.
സുരഭ്യാം കശ്യപാദ്രുദ്രാ ഏകാദശ വിജജ്ഞിരേ
സുരഭിയും കശ്യപനും ചേര്ന്ന് പതിനൊന്ന് രുദ്രന്മാര് ജനിച്ചു.
അങ്ഗാരകം തഥാ സര്പം നിരൃതിം സദസത്പതിമ്
അംഗാരകന്, പാമ്പ്, നിരൃതി, സത്യം അസത്യം എന്നിവയുടെ അധിപന്,
ഭുവനം ചേശ്വരം മൃത്യും കപാലീതി ച വിശുതമ്
ഭുവനന്, ഈശ്വരന്, മരണന്, പ്രശസ്തനായ കപാലി എന്നിവരും.
തപസോഗ്രേണ മഹാതാ സുരഭിസ്താനജീജനത്
തീവ്രമായ തപസ്സിലൂടെ വലിയ ശക്തിയോടെ സുരഭി ഇവരെ പ്രസവിച്ചു.
രോഹിണീ ചൈവ സുഭഗാം ഗാന്ധവീ ച യശസ്വിനീമ്
സൗഭാഗ്യവതിയായ രോഹിണിയും, പ്രശസ്തയായ ഗാന്ധവിയും,
സുരൂപാ ഹംസകാലീ ച ഭദ്രാ കാമദുഘാ തഥാ
സുരൂപ, ഹംസകാലി, ഭദ്ര, കാമദുഘ എന്നിവരും.
ഹംസകാലീ തു മഹിഷാന്ഭദ്രായസ്ത്വവിജാതയഃ
ഹംസകാളി മഹിഷങ്ങളിൽപ്പെടുന്നു, ഭദ്രായനും മറ്റു ചിലരും ശുദ്ധവംശജരാണ്.
ഉച്ചൈഃശ്രവാദയോ ജാതാഃ ഖേചരാസ്തേ മനോജവാഃ
ഉച്ചൈശ്രവസും മറ്റു ചിലരും ജനിച്ചു; ആകാശത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നവരും ചിന്തയെപ്പോലെ വേഗമുള്ളവരുമാണ് അവർ.
ഉക്താ ദേവോപവാഹ്യാസ്തേ ഗാന്ധര്വിയോനയോ ഹയാഃ
ഇവരാണ് ദൈവീയ കുതിരകൾ എന്നും ഗന്ധർവ്വവംശത്തിൽപ്പെട്ടവരാണ് എന്നും പറയുന്നു.
സ്രഗ്വീ കകുദ്മാന്ദ്യുതിമാ നമൃതാലയസംഭവഃ
സ്രഗ്വി, കകുദ്മാൻ, ദ്യുതിമാൻ, നമൃതൻ എന്നിവർ ഇരുമ്പിൽ നിന്നാണ് ജനിച്ചത്.
ഇത്യേതേ കശ്യപസുതാ രുദ്രാദിത്യാഃ പ്രകീര്ത്തിതാഃ
ഇങ്ങനെ കശ്യപന്റെ പുത്രന്മാരായ രുദ്രന്മാരെയും ആദിത്യന്മാരെയും വിശദമായി വിവരിച്ചു.
യഥേന്ധനവശാദ്വഹ്നിരേകസ്തു ബഹുധാ ഭവേത്
ഇന്ധനത്തിന്റെ സ്വഭാവം അനുസരിച്ച് ഒരേ അഗ്നി പലവിധങ്ങളായി മാറുന്നതുപോലെയാണ്,
ഏകോ ബ്രഹ്മാന്തകശ്ചൈവ പുരുഷശ്ചൈതി തത്ര യഃ
അങ്ങനെ തന്നെ ബ്രഹ്മാവും അന്തകനും പുരുഷനും ഒരാളായി അവിടെ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു.
ബ്രാഹ്മീ ച പൌരുഷീ ചൈവ കാലാഖ്യാ ചേതി താഃ സ്മൃതാഃ
ബ്രാഹ്മി, പൗരുഷി, കാല എന്ന പേരിലുള്ളവൾ — ഇവരാണ് ഓർക്കപ്പെടുന്നത്.
മതാ സാ യാ തു കാലാഖ്യാ പ്രജാക്ഷയകരീ തു സാ
കാല എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നവളാണ് സകല ജീവികളുടെ നാശം വരുത്തുന്നവൾ എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.
രാജസീ ബ്രഹ്മണോ യാ തു മാരീചഃ കശ്യപോ ഽഭവത്
ബ്രഹ്മാവിന്റെ രാജസിക സ്വഭാവം മാരീചനും കശ്യപനും ആയി മാറി.
താമസീ ചാന്തകൃദ്യാ തു തദംശോ വിഷ്ണുരുച്യതേ
താമസിക സ്വഭാവം, അതായത് അന്തം വരുത്തുന്നവൻ, വിഷ്ണുവിന്റെ ഒരു ഭാഗം എന്നാണ് പറയുന്നത്.
മതാ സാ യാ തു കാലാഖ്യാ പ്രജാക്ഷയകരീ തു സാ
കാല എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നവളാണ് സകല ജീവികളുടെ നാശം വരുത്തുന്നവൾ എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.
ഏവമേതാഃ സ്മൃതാസ്തിസ്രസ്തനവോ ഹി സ്വയംഭുവഃ
ഇങ്ങനെ സ്വയംഭുവന്റെ ഈ മൂന്ന് രൂപങ്ങളും ഓർക്കപ്പെടുന്നു.
ഏതാസ്തന്വഃ സ്മൃതാ ദേവാ ധര്മശാസ്ത്രേ പുരാതനേ
ഈ രൂപങ്ങൾ പുരാതന ധർമ്മശാസ്ത്രത്തിൽ ദേവതകളായി ഓർക്കപ്പെടുന്നു.
അഭിജാതിപ്രഭാവജ്ഞൈര്മുനിഭിസ്തത്ത്വദര്ശിഭിഃ
വംശത്തിന്റെ ഉത്ഭവവും പ്രകാശവും അറിയുന്ന സത്യദർശികളായ മുനികൾ ഇവയെ വിശദമായി വിവരിച്ചു.
ഇദം പരമിദം നേതി ബ്രുവതേ ഭിന്നദര്ശിനഃ
വ്യത്യസ്തമായ അഭിപ്രായമുള്ളവർ 'ഇതാണ് പരമം', അല്ലെങ്കിൽ 'ഇത് അല്ല' എന്നു പറയുന്നു.