യത്തദവ്യക്തമതം പ്രകൃതിര്ബ്രഹ്മ ശാശ്വതമ്
അപ്രകടമായത്, ആലോചിക്കാനാകാത്തത്, പ്രകൃതിയും, ശാശ്വതമായ ബ്രഹ്മവും അതാണ്.
അവിഭാഗസ്തഥാ ശുക്രമക്ഷരം ബഹുധാത്മകമ്
അഭേദമായത്, ശുദ്ധമായത്, അക്ഷരമായത്, അനേകം രൂപങ്ങളുള്ളതും അതാണ്.
കൃതേ പുനഃ ക്രിയാ നാസ്തി കുത ഏവാകൃതക്രിയാഃ
കൃതയുഗത്തിൽ പ്രവൃത്തി ഇല്ല; അപ്പോൾ ചെയ്യാത്ത പ്രവൃത്തികൾ എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും?
ശ്രോതവ്യം വാ ശ്രുതം വാപി തഥൈവാസാധു സാധു വാ
കേൾക്കേണ്ടതോ കേട്ടതോ, നല്ലതോ അല്ലാത്തതോ ആയാലും അതെല്ലാം ഒരുപോലെയാണ്.
ദ്രഷ്ടവ്യം വാഥ ശ്രോതവ്യം ഘ്രാതവ്യം വാ കഥഞ്ചന
എന്തെങ്കിലും കാണപ്പെടാം, കേൾക്കാം, അല്ലെങ്കിൽ വാസനയറിയാം — എങ്ങനെയായാലും.
യന്ന ദര്ശിതവാനേഷ കസ്തദന്വേഷ്ടുമര്ഹതി
അവൻ വെളിപ്പെടുത്താത്തത് ആരാണ് അന്വേഷിക്കാൻ യോഗ്യൻ?
യദാ യത്ക്രിയതേ യേന തദാ തസ്മോ ഽഭിമന്യതേ
ആർക്കെങ്കിലും എന്തെങ്കിലും ചെയ്യുമ്പോൾ, അതിനെ അവൻ സ്വന്തം കാര്യമെന്നു കരുതുന്നു.
യദാ ച ക്രിയതേ കിഞ്ചിത്കേനചിദ്വാ കഥം ക്വചിത്
എവിടെയും, ആരാൽവേണമെങ്കിലും, എങ്ങനെയായാലും എന്തെങ്കിലും ചെയ്യുമ്പോൾ,
വിരിക്തം ചാതിരിക്തം ച ജ്ഞാനാജ്ഞാനേപ്രിയാപ്രിയേ
അത് വേരുപെട്ടതായാലും അതിരായാലും, അറിവിലോ അജ്ഞതയിലോ, ഇഷ്ടമോ അനിഷ്ടമോ ആയാലും,
ഊര്ദ്ധ്വം തിര്യ്യഗധോഭാവസ്തസ്യൈവാദൃഷ്ടകാരിണഃ
മുകളിലേക്കോ, ചുറ്റുമോ, താഴോട്ടോ ഉള്ള അവസ്ഥകൾ ആ അദൃശ്യനായ കര്ത്താവിനേയാണ് ചേർന്നിരിക്കുന്നത്.
പ്രത്യേകവേദ്യംഭവതി ത്രേതാസ്വിഹ പുനഃ പുനഃ
ഇവയെല്ലാം ഓരോരുത്തരും ത്രേതായുഗത്തിൽ വീണ്ടും വീണ്ടും അനുഭവിക്കുന്നു.
ബ്രഹ്മാ ചൈതാനുവാചാദൌ തസ്മിന്വൈവസ്വതേ ഽന്തരേ
ആ വൈവസ്വതയുഗത്തിന്റെ ഇടവേളയിൽ ആദിയിൽ ബ്രഹ്മാവ് ഇവയെല്ലാം പറഞ്ഞു.
കുര്വന്തി സംഹിതാ ഹ്യേതേ ജായമാനാഃ പരസ്പരമ്
ഇവ പരസ്പരം ജനിച്ച് സംഹിതകൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നു.
അതീതേഷു വ്യതീതാനി വര്ത്തന്തേ പുനഃ പുനഃ
മുൻകാലത്ത് കഴിഞ്ഞവ വീണ്ടും വീണ്ടും സംഭവിക്കുന്നു.
യുഗേ യുഗേ തു താഃ ശാഖാ വ്യസ്യന്തേ തൈ പുനഃ പുനഃ
യുഗംതോറും അവയുടെ ശാഖകൾ അവരാൽ വീണ്ടും വീണ്ടും വ്യാപിക്കുന്നു.
തേഷാം ഗോത്രേഷ്വിമാഃ ശാഖാ ഭവന്തി ഹി പുനഃ പുനഃ
അവരുടെ വംശങ്ങളിൽ ഈ ശാഖകൾ വീണ്ടും വീണ്ടും ഉണ്ടാകുന്നു.
ഏവമേവ തു വിജ്ഞേയാ അതീതാനാഗതേഷ്വപി
ഇതുപോലെ തന്നെ, കഴിഞ്ഞതിലും വരാനിരിക്കുന്നതിലും ഇവ മനസ്സിലാക്കണം.
അതീതേഷു വ്യതീതാനി വര്ത്തന്തേ സാംപ്രതേ ഽന്തരേ
മുൻകാലത്ത് കഴിഞ്ഞവ ഇപ്പോഴത്തെ ഇടവേളയിൽ ഉണ്ടാകുന്നു.
പൂര്വേണ പശ്ചിമം ജ്ഞേയം വര്തമാനേന ചോഭയമ്
മുൻകാലം നോക്കിയാൽ പിന്നത്തെത് അറിയാം; ഇപ്പോഴത്തെത് നോക്കിയാൽ ഇരുവരെയും അറിയാം.
ഏവം ദേവാഃ സപിതര ഋഷയോ മനവശ്ച വൈ
ഇങ്ങനെ, ദേവന്മാരും പിതാക്കളും ഋഷികളും മനുക്കളും
ജനലോകാത്സുരാഃ സര്വേ ദശകല്പാന്പുനഃ പുനഃ
ജനലോകത്തിൽ നിന്നുള്ള എല്ലാ ദേവന്മാരും പത്ത് കല്പങ്ങൾ വീണ്ടും വീണ്ടും
അവശ്യഭാവിനാര്ഽഥേന സംഭധ്യന്തേ തദാ തു തേ
അവശ്യമായ സംഭവങ്ങളാൽ അപ്പോൾ അവർ പരസ്പരം ബന്ധപ്പെടുന്നു.
നിവര്ത്തതേ തദാ വൃത്തിഃ സാ തേഷാം ദോഷദര്ശനാത്
അവർക്കു തങ്ങളുടെ പ്രവർത്തനം അപ്പോൾ അവസാനിക്കും, അവയിൽ ദോഷങ്ങൾ കാണുമ്പോൾ.
ജനലോകാത്തപോലോകം ഗച്ഛന്തീഹാനിവര്ത്തകമ്
ജനലോകത്തിൽ നിന്ന് അവർ തിരികെ വരാത്തതായ തപോലോകത്തിലേക്ക് പോകുന്നു.
നിധനം ബ്രഹ്മലോകേ വൈ ഗതാനി ഋഷിഭിഃ സഹ
ബ്രഹ്മലോകത്തിൽ, അവർ ഋഷിമാരോടൊപ്പം ലയിക്കുന്നു.
അനാദിത്വാച്ച കാലസ്യ സംഖ്യാനാം ചൈവ സര്വശഃ
കാലം ആദിയില്ലാത്തതുപോലെ, എല്ലാ എണ്ണങ്ങളും അങ്ങനെ തന്നെയാണ്.
പിതൃഭിര്മുനിഭിര്ദേവൈഃ സാര്ദ്ധം ച ഋഷിഭിഃ സഹ
പിതാക്കന്മാരും മുനിമാരും ദേവന്മാരും ഋഷിമാരുമൊക്കെയും കൂടെ.
ഏതേന ക്രമയോഗേന കല്പമന്വന്തരാണി ച
ഈ ക്രമാനുസൃതമായ രീതിയിൽ കല്പങ്ങളും മന്വന്തരങ്ങളും നടക്കുന്നു.
മന്വന്തരാന്തേ സംഹാരഃ സംഹാരാന്തേ ച സംഭവഃ
ഒരു മന്വന്തരത്തിന്റെ അവസാനം ലയവും, ലയത്തിന് ശേഷം സൃഷ്ടിയും വരുന്നു.
ന ശക്യ ആനുപൂര്വ്യേണ വക്തും വര്ഷശതൈരപി
ഇത് ക്രമമായി പറയാൻ നൂറു വർഷം കൊണ്ടാലും കഴിയില്ല.