ഋഷിപുത്രാ ഋഷീകാസ്തു മൈഥുനാദ്ഗര്ഭസംഭവാഃ
ദർശകരുടെ പുത്രന്മാരായ ദർശികന്മാർ ലൈംഗിക സംയോജനത്തിലൂടെ ഗർഭത്തിൽ ജനിക്കുന്നു.
സപ്തഷര്യസ്ത തസ്തേ ച പരസത്യസ്യ ദര്ശനാഃ
ആഴ്ചു പേരുള്ള ദർശകർയും അവരുടെ സന്തതികളും പരമ സത്യത്തെ കാണുന്നവരാണ്.
ഋഷന്തി തേ ഋതം യസ്മാദ്വിശേഷാംശ്ചൈവ തത്ത്വതഃ
അവർ ഋതുവും അതിന്റെ പ്രത്യേക സത്യങ്ങളും കാണുന്നതിനാൽ ദർശകർ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നു.
അവ്യക്താത്മാ മഹാനാത്മാഹങ്കാരാത്മാ തഥൈവ ച
അവ്യക്താത്മാവ്, മഹാത്മാവ്, അഹങ്കാരാത്മാവ് — ഇവയും അങ്ങനെ തന്നെ.
ഇത്യേതാ ഋഷിജാതീസ്താ നാമഭിഃ പഞ്ച വൈ ശൃണു
ഇവയാണ് ദർശകരുടെ അഞ്ചു വംശങ്ങൾ; അവയുടെ പേരുകൾ നീ കേൾക്കു.
മനുര്ദക്ഷോ വസിഷ്ടശ്ച പുലസ്ത്യശ്ചേതി തേ ദശ
മനു, ദക്ഷ, വസിഷ്ഠൻ, പുലസ്ത്യൻ — ഇവരാണ് പത്ത് പേരിൽ ചിലർ.
പരത്വേനര്ഷയോ യസ്മാത്സ്മൃതാസ്തസ്മാന്മഹര്ഷയഃ
മഹർഷിമാർക്ക് പരമമായ സ്ഥാനമുണ്ടെന്നു ഓർക്കപ്പെടുന്നതുകൊണ്ടു, അവർക്ക് മഹർഷികൾ എന്ന പേരാണ് ലഭിച്ചത്.
കാവ്യോ ബൃഹസ്പതിശ്ചൈവ കശ്യപശ്വ്യവനസ്തഥാ
കാവ്യൻ, ബൃഹസ്പതി, കശ്യപൻ, വ്യവനൻ ഇവരും,
കര്ദമോ വിശ്രവാഃ ശക്തിര്വാലഖില്യാസ്തഥാര്വതഃ
കർദമൻ, വിശ്രവസ്, ശക്തി, വാലഖില്യന്മാർ ഇവരും,
ഋഷിപുത്രാനൃ ഷീകാംസ്തു ഗര്ഭോത്പന്നാന്നിബോധത
മഹർഷിമാരുടെ ഗർഭത്തിൽ ജനിച്ച പുത്രന്മാരെക്കുറിച്ച് ഇനി കേൾക്കൂ.
ഋഷിദീര്ഘതമാശ്ചൈവ ബൃഹദുക്ഥഃ ശരദ്വതഃ
ഋഷിദീർഘതമാസ്, ബൃഹദുക്തൻ, ശരദ്വതൻ,
ദധീചഃ ശംശപാശ്ചൈവ രാജാ വൈശ്രവണസ്തഥാ
ദധീചൻ, ശംശപൻ, രാജാവ് വൈശ്രവണൻ ഇവരും,
ഈശ്വരാ ഋഷയശ്ചൈവ ഋഷികാശ്ചൈവ തേ സ്മൃതാഃ
ഇവരെ ഈശ്വരന്മാർ, ഋഷിമാർ, ഋഷികമാർ എന്നിങ്ങനെ ഓർക്കപ്പെടുന്നു.
ഭൃഗുഃ കാവ്യഃ പ്രചേതാശ്ച ഋചീകോ ഹ്യാത്മവാനപി
ഭൃഗു, കാവ്യൻ, പ്രചേതസ്, ആത്മസംയമനം ഉള്ള ഋചീകൻ,
ആര്ഷ്ടിഷേണോ യുധാജിച്ച വീതഹവ്യസുവര്ചസൌ
ആർഷ്ടിഷേണൻ, യുദ്ധാജിത്, വീതഹവ്യൻ, സുവർചസ്,
ഏകോനവിശതിര്ഹ്യേതേഭൃഗവോ മന്ത്രവാദിതഃ
ഇവരാണു പതിനൊന്ന് ഭൃഗു വംശജർ, മന്ത്രജ്ഞതയിൽ പ്രശസ്തർ.
ഋതവാകസ്തഥാ ഗര്ഗഃ ശിനിഃ സംകൃതിരേവ ച
ഋതവാകൻ, ഗർഗൻ, ശിനി, സംകൃതി ഇവരും,
യുവനാശ്വഃ പൌരകുത്സസ്ത്രസദ്ദസ്യുശ്ച ദസ്യുമാന്
യുവനാശ്വൻ, പൗരുകുത്സൻ, ത്രസദ്ദസ്യു, ദസ്യുമാൻ,
വൃഷാദര്ഭോ വിരൂപാശ്വഃ കണ്വശ്ചൈവാഥ മുദ്ഗലഃ
വൃഷാദർഭൻ, വിരൂപാശ്വൻ, കണ്വൻ, മുദ്ഗളൻ,
അയാസ്യശ്ചക്രവര്ത്തീ ചവാമദേവസ്തഥൈവ ച
അയാസ്യൻ, ചക്രവർത്തി, വാമദേവൻ ഇവരും,
കക്ഷീവാംശ്ച ത്രയസ്ത്രിംശത്സ്മൃതാ ഹ്യാങ്ഗിരസാ വരാഃ
കക്ഷീവാൻ കൂടാതെ മുപ്പത്തിമൂന്നു പേരെ ആംഗിരസർ എന്ന മഹാന്മാർ ആയി ഓർക്കപ്പെടുന്നു.
കാശ്യപശ്ചൈവ വത്സാരോ നൈധ്രുവോ രൈഭ്യ ഏവ ച
കശ്യപൻ, വത്സാരൻ, നൈധ്രുവൻ, രൈഭ്യൻ ഇവരും,
അത്രിരര്വസനശ്ചൈവ ശ്യാവാശ്വശ്ച ഗവിഷ്ഠിരഃ
അത്രി, അർവസനൻ, ശ്യാവാശ്വൻ, ഗവിഷ്ഠിരൻ,
ഇത്യേതേ ചാ ത്രയഃ പ്രോക്താ മന്ത്രകാരാ മഹര്ഷയഃ
ഇങ്ങനെ മന്ത്രങ്ങൾ സൃഷ്ടിച്ച മഹർഷിമാരുടെ മൂന്നു കൂട്ടങ്ങൾ വിവരിച്ചു.
ചതുര്ഥ ഇന്ദ്രപ്രമതിഃ പഞ്ചമശ്ച ഭരദ്വസുഃ
നാല്പതിയായത് ഇന്ദ്രപ്രമതി, അഞ്ചാമതായി ഭരദ്വസു.
ഇതി സപ്ത വശിഷ്ഠാശ്ച വിജ്ഞേയാ ബ്രഹ്മവാദിനഃ
ഇവരാണ് ഏഴു വശിഷ്ഠന്മാര്, ബ്രഹ്മത്തെ കുറിച്ച് സംസാരിക്കുന്നവരെന്ന് അറിയണം.
തഥാ വിദ്വാന്മധുച്ഛന്ദാ ഋഷിശ്ചാന്യോ ഽഘമര്ഷണഃ
അങ്ങനെ തന്നെ, പണ്ഡിതനായ മധുഛ്ഛന്ദസും മറ്റൊരു ഋഷിയായ അഘമർഷണനും.
ദേവശ്രവാസ്തഥാ രേണുഃ പൂരണോ ഽഥ ധനഞ്ജയഃ
ദേവശ്രവാസ്, പിന്നെ രേണു, പൂരണ, ധനഞ്ജയന് ഇവരും.
അഗസ്ത്യോ ഽയോ ദൃഢായുശ്ച വിധ്മവാഹസ്തഥൈവ ച
അഗസ്ത്യന്, അയു, ദൃഢായു, വിധ്മവാഹന് ഇവരും.
മനുര്വൈവസ്വതശ്ചൈവ ഏലോ രാജാ പുരൂഖാഃ
വൈവസ്വതന്റെ മകന് മനു, ഇലയും രാജാവായ പുരൂഖനും.