വിഷം കാലാനലപ്രഖ്യം കാലകൂടമിതി ശ്രുതമ്
കാലകൂട്ടം എന്ന പേരിൽ പ്രശസ്തമായ ഈ വിഷം കാലാഗ്നിപോലെയാണ്.
തസ്യ വിഷ്ണുരഹം വാപി സര്വേ വാ സുരപുങ്ഗവാഃ
ഇതിനെക്കുറിച്ച് വിഷ്ണുവോ ഞാനോ അല്ലെങ്കിൽ എല്ലാ പ്രധാന ദേവന്മാരോ ആയാലും,
ഇത്യുക്ത്വാ പദ്മഗര്ഭാഭഃ പദ്മായോനിരയോനിജഃ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞശേഷം, പദ്മത്തിൽ ജനിച്ചവനെപ്പോലെയും, സ്വയം ജനിച്ചവനും ഗർഭത്തിൽ നിന്ന് ജനിക്കാത്തവനും,
തതഃ സ്തോതും സമാരബ്ധോ ബ്രഹ്മാ വേദ വിദാം വരഃ
അതിനുശേഷം, വേദജ്ഞന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ബ്രഹ്മാവ് സ്തുതിക്കാൻ തുടങ്ങി.
നമഃ പിനാകഹസ്തായ വജ്രഹസ്തായ വൈ നമഃ
പിനാകം കൈവശമുള്ളവനേ, വജ്രം കൈവശമുള്ളവനേ, നമസ്കാരം.
നമഃ സുരാരിഹന്ത്രേ ച സോമസൂര്യാഗ്നിചക്ഷുഷേ
ദേവശത്രുക്കളെ സംഹരിക്കുന്നവനേ, ചന്ദ്രനും സൂര്യനും അഗ്നിയും കണ്ണായവനേ, നമസ്കാരം.
സാംഖ്യായ ചൈവ യോഗായ ഭൂതഗ്രാമായ വൈ നമഃ
സാംഖ്യയേയും യോഗത്തെയും എല്ലാ ജീവജാലങ്ങളെയും ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.
സുരേതസേ ഽഥ രുദ്രായ ദേവദേവായ രംഹസേ
ദേവന്മാരുടെ മൂലമായവനേ, രുദ്രനേ, ദേവന്മാരുടെ ദേവനേ, അതിവേഗിയായവനേ,
കപാലിനേ വിരൂപായ ശിവായ വരദായ ച
കപാലം ധരിക്കുന്നവനേ, വ്യാകൃതരൂപനായവനേ, ശിവനേ, വരദാനദായകനേ,
വൃദ്ധായ ചൈവ ശുദ്ധായ മുക്തായൈവ ബലായ ച
വൃദ്ധനായവനേ, ശുദ്ധനായവനേ, മോചിതനായവനേ, ബലവാനായവനേ,
അഗ്രായ ചൈവ ചോഗ്രായ വിപ്രായാനേകചക്ഷുഷേ
മുൻപന്തിയിലുള്ളവനേ, ഭയങ്കരനായവനേ, ജ്ഞാനിയേ, അനേകം കണ്ണുകളുള്ളവനേ,
നിത്യായ ചൈവാനിത്യായ നിത്യാനിത്യായ വൈ നമഃ
നിത്യനായവനേ, അനിത്യനായവനേ, നിത്യവും അനിത്യവും ഒരുമിച്ചുള്ളവനേ, നമസ്കാരം.
ചിന്ത്യായ ചൈവാചിന്ത്യായ ചിന്ത്യാചിന്ത്യായ വൈ നമഃ
ചിന്തിക്കാവുന്നവനേ, ചിന്തിക്കാനാകാത്തവനേ, ചിന്തിക്കാവുന്നതും ചിന്തിക്കാനാകാത്തതും ഒരുമിച്ചുള്ളവനേ, നമസ്കാരം.
ഉമാപ്രിയായ ശര്വായ നന്ദിവക്ത്രാങ്കിതായ ച
ഉമയുടെ പ്രിയനായവനേ, ശർവനേ, നന്ദിയുടെ മുഖം പതിഞ്ഞവനേ,
ബഹുരൂപായ മുണ്ഡായ ദണ്ഡിനേ ച വരൂഥിനേ
നാനാരൂപങ്ങളുള്ളവനേ, മുണ്ടനായവനേ, ദണ്ഡം കൈവശമുള്ളവനേ, കാവചം ധരിച്ചവനേ, നിന്നെ ഞാൻ വന്ദിക്കുന്നു.
ധന്വിനേ രഥിനേ ചൈവ യമിനേ ബ്രഹ്മചാരിണേ
വില്ലാളിയായവനേ, രഥത്തിൽ ഇരിക്കുന്നവനേ, നിയന്ത്രിക്കുന്നവനേ, ബ്രഹ്മചാരിയായവനേ, നിന്നെ ഞാൻ വന്ദിക്കുന്നു.
ഏവം സ്തുത്വാ തതോ ബ്രഹ്മാ പ്രണിപത്യ വരാനനേ
ഇങ്ങനെ സ്തുതിച്ചശേഷം, ബ്രഹ്മാവ് ആ മനോഹരമുഖിയായവനോട് നമസ്കരിച്ചു.
സൂക്ഷ്മോ ഽസി യോഗാതിശയാദചിന്ത്യോ ന ഹി പ്രഭോ വ്യക്തിമുഫൈഷി രുദ്രഃ
നീ അത്യന്തം സൂക്ഷ്മനും, യോഗശക്തിയാൽ അപ്പമാന്യനും, പ്രഭോ, രുദ്രാ, നീ വ്യക്തമായ രൂപം എടുക്കുന്നില്ല.
സ്തുതോ ഽഹം വിവിധൈഃ സ്തോത്രൈര്വേദവേദാങ്ഗസംഭവൈഃ
വിവിധ വേദങ്ങളിലെയും അവയുടെ അങ്കങ്ങളിലെയും സ്തോത്രങ്ങൾകൊണ്ട് ഞാൻ സ്തുതിക്കപ്പെട്ടു.
ഭൂതഭവ്യഭവന്നാഥ ലോകനാഥ ജഗത്പതേ
ഭൂതഭവ്യഭവന്മാരുടെ നാഥനായവനേ, ലോകങ്ങളുടെ നാഥനായവനേ, ജഗത്തിന്റെ അധിപനേ,
ശ്രുത്വാ വാക്യം തതോ ബ്രഹ്മാ പ്രത്യുവാചാംബുജേക്ഷണഃ
അവ വാക്കുകൾ കേട്ടശേഷം, കമലനയനനായ ബ്രഹ്മാവ് ഉത്തരം പറഞ്ഞു.
സുരാസുരൈര്മഥ്യമാനേ പയോധൌ പങ്കജേക്ഷണ
ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും പാലാഴി കുലുക്കുമ്പോൾ, കമലനയനനായവനേ,
പ്രാദുര്ഭൂതം വിഷം ഘോരം സംവര്ത്താഗ്നിസമപ്രഭമ്
അപ്പോൾ ഭയങ്കരമായ വിഷം, സംഹാരാഗ്നിയെപ്പോലെ ജ്വലിച്ച്, പുറത്ത് വന്നു.
തത്പിബസ്വ മഹാദേവ ലോകാനാം ഹിതകാമ്യയാ
ലോകങ്ങളുടെ ഭലത്തിനായി, മഹാദേവാ, ആ വിഷം നീ കുടിക്കണം.
ത്വദൃതേ ഽന്യോ മഹാദേവ വേഗം സോഢും ന വിദ്യതേ
മഹാദേവാ, അതിന്റെ ശക്തി സഹിക്കാൻ നിന്നെക്കാൾ മറ്റാരുമില്ല.
ബാഢ മിത്യേവ തദ്വാക്യം പ്രതിഗൃഹ്യ വരാനനേ
‘ശരി’ എന്ന് മനോഹരമുഖിയായവൻ ആ വാക്ക് അംഗീകരിച്ചു.
പിബതോ മേ മഹാഘോരം വിഷം സുരഭയപ്രദമ്
ഞാൻ അതി ഭയങ്കരമായ വിഷം കുടിക്കുമ്പോൾ, ദേവന്മാർ ഭയപ്പെട്ടു.
തം ദൃഷ്ട്വോത്പലപത്രാഭം കണ്ഠസക്തമിവോരഗമ്
അത് ഉത്പലദളംപോലും, എന്റെ കഴുത്തിൽ പാമ്പ് ചേർത്തതുപോലും ദർശിച്ചു.
അഥോവാച മഹാതേജാ ബ്രഹ്മാ ലോകപിതാമഹഃ
അപ്പോൾ ലോകപിതാമഹനായ മഹാശക്തിയുള്ള ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു.
തതസ്തസ്യ വചഃശ്രുത്വാ മയാ ഗിരിവരാത്മജേ
അപ്പോൾ അവന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ടശേഷം, ഞാൻ, പർവതപുത്രിയേ,