താസ്ത്വഹം പരിമാണേന നം സംഖ്യാതുമിഹോത്സഹേ
അവയെ അളവുപോലും എണ്ണി പറയാന് എനിക്ക് ഇവിടെ കഴിയില്ല.
താരകാസംനിവേശശ്ച യാവദ്ദിവ്യാനുമണ്ഡലമ്
നക്ഷത്രങ്ങളുടെ ക്രമീകരണം ദിവ്യവൃത്തം വരെയും അങ്ങനെ തന്നെയാണ്.
അത ഊര്ധ്വം പ്രവക്ഷ്യാമി കൃഥിവ്യാ വൈ വിചക്ഷണാഃ
ഇവിടെ നിന്നു മുകളിലേക്ക് ഭൂമിയെക്കുറിച്ച് ഞാന് പറയാം, ജ്ഞാനികളേ.
പൃഥിവീ വായുരാകാശമാപോ ജ്യോതിശ്ച പഞ്ചമമ്
ഭൂമി, വായു, ആകാശം, ജലം, പ്രകാശം — ഇവയാണ് അഞ്ചു മൂലഘടകങ്ങള്.
ജനനീ സര്വഭൂതാനാം സര്വസത്ത്വധരാ ധരാ
ഭൂമി എല്ലാ ജീവജാലങ്ങളുടെയും അമ്മയും, സകല സത്തുക്കളെയും ചുമക്കുന്നവളുമാണ്.
നാനാനദനദീശൈലാ നൈകജാതിസമാകുലാ
അനവധി നദികളും പര്വ്വതങ്ങളും നിറഞ്ഞു, അനേകം ജീവജാതികളാല് കവിഞ്ഞിരിക്കുന്നു.
നദീനദസസുദ്രസ്ഥാസ്തന്ഥാ ക്ഷുദ്രാശ്രയസ്ഥിതാഃ
അവർ ചെറുനദികളിലും പുഴകളിലും താഴ്ന്ന ഇടങ്ങളിലും വസിക്കുന്നു, നിസ്സാരമായ വീടുകളിലാണ് അവർ താമസിക്കുന്നത്.
ആപോ ഽനന്താ ഹി വിജ്ഞേയാസ്തഥാഗ്നിഃ സര്വലോകഗഃ
ജലങ്ങൾ അനന്തമാണെന്ന് അറിഞ്ഞിരിക്കണം. അങ്ങനെ തന്നെയാണ് അഗ്നിയും എല്ലാ ലോകങ്ങളിലും വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു.
തഥാകാശമനാലേഖ്യം രമ്യം നാനാശ്രയം സ്മൃതമ്
അങ്ങനെ തന്നെ, ആകാശം പിടികൂടാനാവാത്തതും മനോഹരവും പലതരം വാസസ്ഥലങ്ങളുള്ളതുമാണ് എന്ന് പറയുന്നു.
ആപഃ പൃഥിവ്യാമുദകേ പൃഥിവ്യുപരി സംസ്ഥിതാഃ
ജലങ്ങൾ ഭൂമിയിൽ, വെള്ളത്തിൽ, ഭൂമിയുടെ മുകളിലും നിലകൊണ്ടിരിക്കുന്നു.
ഏവം മതമനന്തസ്യ ഭൌതികസ്യ ന വിദ്യതേ
അങ്ങനെ, അനന്തമായ ഭൗതികത്വത്തിന്റെ ദർശനം സ്ഥിരമായതല്ല.
ഭൂമിര്ജലമഥാ കാശമിതി യാ യാ പരംപരാ
ഭൂമി, ജലം, പിന്നെ ആകാശം — ഇങ്ങനെയാണ് പരമ്പര പറഞ്ഞിരിക്കുന്നത്.
ദശയോജനസാഹസ്രമേകം ഭൌമം രസാതലമ്
ഭൗമരസാതലം പത്ത് യോജനങ്ങൾ വീതമുള്ള ആയിരം യോജന ദൂരം ഉള്ളതാണെന്ന് പറയുന്നു.
പ്രഥമം തത്വലം നാമ സുതലം തു തതഃ പരമ്
ആദ്യം അതലമെന്ന പ്രദേശമാണ്, അതിന് അപ്പുറം സുതലമാണ്.
തതോര്ഽവാക്ച തലം നാമ പരതശ്ച രസാതലമ്
അതിനടിയിൽ തലാതലമെന്ന പ്രദേശം, അതിന് അപ്പുറം രസാതലമാണ്.
കൃഷ്ണഭൌമശ്ച പ്രഥമോ ഭൂമിഭാഗഃ പ്രകീര്ത്തിതഃ
ഭൂമിയിലെ ആദ്യ പ്രദേശം കൃഷ്ണഭൗമം, അഥവാ ഇരുണ്ട ഭൂമി എന്നാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്.
പീതഭൌമശ്ചതുര്ഥസ്തു പഞ്ചമഃ ശര്കരാമയഃ
നാലാമത് പീതഭൗമം, അഥവാ മഞ്ഞ നിറമുള്ള ഭൂമി, അഞ്ചാമത് ചെറുകല്ലുകൾകൊണ്ടുള്ളതാണു.
പ്രഥമേ ഽസ്മിംസ്തലേ ഖ്യാതമസുരേദ്രസ്യ മന്ദിരമ്
ഈ പ്രദേശങ്ങളിൽ ആദ്യം അസുരരാജാവിന്റെ മഹൽ പ്രശസ്തമാണ്.
പുരം ച ശങ്കുകര്ണസ്യ കബന്ധസ്യ ച മന്ദിരമ്
അവിടെ ശങ്കുകർണ്ണന്റെ നഗരംയും കബന്ധന്റെ മഹലും ഉണ്ട്.
രാക്ഷസസ്യ ച ഭീമസ്യ ശൂലദന്തസ്യ ചാലയമ്
അതിനുപുറമെ ഭീമനായ രാക്ഷസന്റെയും ശൂലദന്തന്റെയും വാസസ്ഥലവും അവിടെയുണ്ട്.
ധനഞ്ജയസ്യ ച പുരം നാഗേന്ദ്രസ്യ മഹാത്മനഃ
അത് പോലെ മഹാത്മാവായ നാഗേന്ദ്രൻ ധനഞ്ജയന്റെ നഗരം അവിടെ ഉണ്ട്.
ഏവം പുരസഹസ്രാണി നാഗദാനവരക്ഷസാമ്
ഇങ്ങനെ നാഗന്മാരുടെയും ദാനവന്മാരുടെയും രാക്ഷസന്മാരുടെയും ആയിരക്കണക്കിന് നഗരങ്ങൾ അവിടെയുണ്ട്.
ദ്വിതീയേ സുതലേ വിപ്രാ ദൈത്യേന്ദ്രസ്യ ച രക്ഷസഃ
രണ്ടാമത്തെ പ്രദേശമായ സുതലയിൽ, ബ്രാഹ്മണന്മാരേ, ദൈത്യരാജാവിന്റെയും രാക്ഷസന്റെയും മഹൽ ഉണ്ട്.
ഇയഗ്രീവസ്യ കൃഷ്ണസ്യ നികുമ്ഭസ്യ ച മന്ദിരമ്
അവിടെ യയഗ്രീവൻ, കൃഷ്ണൻ, നികുംബൻ എന്നിവരുടെ മഹലുകളും ഉണ്ട്.
രാക്ഷസസ്യ ച നീലസ്യ മേഘസ്യ കഥനസ്യ ച
നീലനാമമുള്ള രാക്ഷസന്റെയും, മേഘത്തിന്റെ കഥയുമാണ്.
കംബലസ്യ ച നാഗസ്യ പുരമശ്വതരസ്യ ച
കംബലെന്ന പാമ്പിന്റെയും, അശ്വതര എന്ന നഗരത്തെയും കുറിച്ചുമാണ്.
ഏവം പുരസഹസ്രാണി നാഗദാനവരക്ഷസാമ്
ഇങ്ങനെ ആയിരക്കണക്കിന് നഗരങ്ങൾ പാമ്പുകൾക്കും, ദാനവർക്കും, രാക്ഷസന്മാർക്കും ഉണ്ട്.
തൃതീയേ തു തലേ ഖ്യാതം പ്രഹ്ലാദസ്യ മഹാത്മനഃ
മൂന്നാമത്തെ തലത്തിൽ മഹാത്മാവായ പ്രഹ്ലാദന്റെ പ്രശസ്തമായ നഗരം ഉണ്ട്.
താരകാശ്യസ്യ ച പുരം പുരം ത്രിശിരസസ്തഥാ
താരകാസുരന്റെയും, അതുപോലെ ത്രിശിരസ്സിന്റെയും നഗരം ഉണ്ട്.
പുരഞ്ജനസ്യ ദൈത്യസ്യ ഹൃഷ്ടപുഷ്ടജനാകുലമ്
പുരഞ്ജന എന്ന ദാനവന്റെ നഗരം സന്തോഷവും സമൃദ്ധിയുമുള്ള ജനങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞതാണ്.