യേഭ്യോ ഽധികര്ത്താ സംജജ്ഞേ ക്ഷേത്രജ്ഞോ ബ്രഹ്മസംജ്ഞിതഃ
അവയിൽ നിന്ന് തന്നെ, ക്ഷേത്രജ്ഞൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന പരമാത്മാവ് ഉത്ഭവിച്ചു.
അനുത്പാദ്യം പരം ധാമ പരമാണു പരേശയമ്
ജനനം ഇല്ലാത്തതും, അത്യുന്നതമായതും, അനുസൂക്ഷ്മമായതും, സർവ്വാധിപതിയും ആയ പരമധാമം അവിടെയാണ്.
പ്രാദുര്ഭാവസ്തിരോഭാവഃ സ്ഥിതിശ്ചൈവാപ്യനുഗ്രഹഃ
പ്രകടനം, മറയ്ക്കൽ, നിലനിൽപ്പ്, അനുഗ്രഹം—ഇവയെല്ലാം അവിടെയുണ്ട്.
സതേജാ ഏഷ തമസോ യഃ പുരസ്താത്പ്രകാശകഃ
പ്രഭയാൽ നിറഞ്ഞവൻ, ആദിയിൽ തന്നെ ഇരുട്ടിനെ പ്രകാശിപ്പിക്കുന്നവനാണ്.
ബൃഹത്തു സര്വതോ വൃത്തമീശ്വരാത്തദ്വ്യജായതേ
സർവ്വതെയും വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്ന ആ മഹാവൃത്തം ഈശ്വരനിൽ നിന്നാണ് ഉത്ഭവിക്കുന്നത്.
യോനിം പ്രകൃതി മാചഷ്ടേ സാ ച നാരായണാത്മികാ
പ്രകൃതിയെ അവൻ ഗർഭം എന്നു പറയുന്നു; അവൾ നാരായണസ്വഭാവമുള്ളവളാണ്.
സന്നിസര്ഗഃ സതത്ത്വാച്ച ലോകധാതുര്മഹാത്മനഃ
സത്യമായ തത്ത്വവും സംയോജനവും മൂലം മഹാത്മാവിന്റെ ലോകസൃഷ്ടി ഉണ്ടായിരിക്കുന്നു.
ത്യോര്മധ്യേ പുരം ദിവ്യം മന മയമനാമയമ്
അവ രണ്ടിനിടയിൽ മനസ്സിൽ നിന്നുണ്ടായ, ദുഃഖമില്ലാത്ത ദിവ്യപുരം ഉണ്ട്.
ശിവം നാമ പുരം തത്ര ശരണം ജന്മഭീരുണാമ്
അവിടെ ശിവം എന്ന പേരിലുള്ള ഒരു നഗരം ഉണ്ട്, ജനനഭയമുള്ളവർക്ക് അതാണ് ആശ്രയം.
അഭ്യന്തരം തു വിസ്തീര്ണം മഹീമണ്ഡലസംസ്ഥിതമ്
അകത്ത് അതിവിശാലവും, വലിയ ഭൂമിവൃത്തത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നതുമാണ്.
ശാത കൈംഭേന മഹതാ പ്രാകാരേണാര്കവര്ചസാ
ശാതകൗംബം കൊണ്ടുള്ള വലിയ മതിൽ, സൂര്യപ്രഭയോടെ പ്രകാശിക്കുന്നു.
തപനീയനിഭൈഃ ശുഭ്രൈര്ഗാഢം സുകൃതവേഷ്ടനമ്
ശുദ്ധവും പൊന്നുപോലെയും തിളങ്ങുന്ന മതിലുകൾ കൊണ്ട് ഭദ്രമായി ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
രമ്യേ പുരവരശ്രേഷ്ഠേ തസ്മിന്വൈഹായഭൂമിഷു
ആ മനോഹരമായ പ്രധാനപുരത്തിൽ, ആകാശതലങ്ങളിൽ,
സര്വകാമസമൃദ്ധേഷു വനോപവനശോഭിഷു
എല്ലാ ഇച്ഛകളും നിറഞ്ഞു, വനങ്ങളും തോട്ടങ്ങളും അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്നു.
സംധ്യാഭ്രസന്നികാശേഷു കൈലാസപ്രതിമേഷു ച
സന്ധ്യാമേഘങ്ങൾപോലെയും, കൈലാസംപോലെയും ആ ഭൂപ്രദേശങ്ങൾ കാണാം.
പ്രാസാദവരപൃഷ്ഠേഷു തേഷു മോദന്തി സുവ്രതാഃ
അവിടെയുള്ള മനോഹരമായ കൊട്ടാരങ്ങളിലെ മേൽത്തട്ടുകളിൽ, സദാചാരികൾ ആനന്ദിക്കുന്നു.
ഗീതവാദിത്രഘോഷാശ്ച സംസ്രവാശ്ച സമന്തതഃ
പാടലവും സംഗീതോപകരണങ്ങളുടെ ശബ്ദവും മധുരമായ സംഗീതം എല്ലായിടത്തും മുഴങ്ങുന്നു.
ഏവമാദീനി വര്തന്തേ തേഷാം പ്രാസാദമൂര്ദ്ധനി
ഇവയൊക്കെയും അവരുടെ കൊട്ടാരങ്ങളുടെ മുകളിലഭ്യന്തരങ്ങളിൽ കാണാം.
അനൌപമ്യൈര്വരൈ രത്നൈഃ സര്വതഃ സംവിഭൂഷിതഃ
അപ്രതിമമായ ഉത്തമ രത്നങ്ങൾകൊണ്ട് എല്ലാ ഭാഗങ്ങളിലും അവയെ അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്നു.
ബാലസുര്യമയൈശ്ചാപി സൌവര്ണൈശ്ചാഗ്നിസപ്രഭൈഃ
പുതിയ സൂര്യന്റെ പ്രകാശംപോലും പൊന്നിന്റെ ദീപ്തിയും അഗ്നിപോലും തിളങ്ങുന്ന അലങ്കാരങ്ങളും അവിടെ ഉണ്ട്.
ആപന്നസംശയാശ്ചേമം വാക്യമൂചുഃ സമീരണമ്
സംശയത്തിൽപ്പെട്ടവർ ഈ വാക്കുകൾ സമീരനോടു പറഞ്ഞു.
അനുഗ്രാഹ്യതമാഃ സമ്യക്പ്രമോദന്തേ പുരോത്തമേ
അനുഗ്രഹത്തിന് ഏറ്റവും യോഗ്യരായവർ ആ മഹാനഗരത്തിൽ പൂർണ്ണമായ സന്തോഷത്തോടെ ജീവിക്കുന്നു.
ശ്രൂയതാം ദേവദേവസ്യ ഭക്തിര്യൈരനുകല്പിതാ
ദേവദേവന്റെ ഭക്തി അവർ എങ്ങനെയാണു നടത്തിയത് എന്ന് ഇനി കേൾക്കൂ.
കര്മണാ മനസാ വാചാ വിശുദ്ധേനാന്തരാത്മനാ
പ്രവർത്തിയിലും മനസ്സിലും വാക്കിലും ശുദ്ധമായ അന്തരാത്മാവിലുമാണ് അവർ ഭക്തി പുലർത്തിയത്.
തൈര്ലബ്ധം രുദ്രസാലോക്യം ശാശ്വതം പദമവ്യയമ്
ഇവയിലൂടെ അവർ രുദ്രനോടൊപ്പം ശാശ്വതവും അക്ഷയവുമായ സ്ഥിതിയിൽ എത്തി.
വൈശ്വാനാരമുഖാഃ സര്വേ വിശ്വരൂപാഃ കപര്ദിനഃ
എല്ലാവരും അഗ്നിയുടെ രൂപവും വിശ്വരൂപവും ഉള്ളവരും ജടാമുടിയുമാണ്.
അര്ദ്ധചന്ദ്രകൃതോഷ്ണീഷാ ജടാമുകുട ധാരിണഃ
അർദ്ധചന്ദ്രാകൃതിയിലുള്ള തലയണകളും ജടാമുടിയുമാണ് അവർ ധരിക്കുന്നത്.
തരുണാദിത്യസംകാശാഃ സര്വേ തേ പീതവാസസഃ
എല്ലാവരും യുവസൂര്യന്റെ പ്രകാശംപോലും മഞ്ഞവസ്ത്രം ധരിച്ചവരും ആണ്.
ശ്രിയാന്വിതാഃ കുണ്ഡലിനോ മുക്താഹാരവിഭൂഷിതാഃ
ശോഭയോടെ കുണ്ഡലവും മുത്തുമാലകളും അണിഞ്ഞിരിക്കുന്നു.
വിഭജ്യ ബഹുധാത്മാനം ജരാമൃത്യുവിവര്ജിതാഃ
അവർ അനേകം രൂപങ്ങൾ ഏറ്റെടുത്ത് വൃദ്ധിയും മരണവും ഇല്ലാത്തവരായി നിലകൊള്ളുന്നു.