ഭാഗവതപുരാണത്തിലെ ഈ ഭാഗങ്ങളിൽ, സൃഷ്ടിയിലെ ജീവികളുടെ ഭാഗ്യവും ദുർഭാഗ്യവും അവരുടെ ശാക്ത്യാനുസരണം എങ്ങനെ നിശ്ചയിക്കപ്പെടുന്നു എന്നത് വിശദമായി പ്രതിപാദിക്കുന്നു. സകലലോകങ്ങളും കവിഞ്ഞ് ചെല്ലുകയും, അവയെ കുറയ്ക്കുകയും ചെയ്യുന്ന ഭാഗ്യസ്വരൂപനായ ഭഗവാനെ കുറിച്ചും ഇവിടെ വിവരണമുണ്ട്. ഗാന്ധർവന്മാർ, അപ്സരസുകൾ, പ്രധാനന്മാർ, സർപ്പങ്ങൾ, രാക്ഷസന്മാർ എന്നിവരുടെ പരാമർശവും വരുന്നു. ചന്ദ്രന്റെ wax ചെയ്യലും wane ചെയ്യലും, അതായത് വളർച്ചയും കുറയലും, അതിന്റെ കാരണങ്ങളും വിശദീകരിക്കുന്നു. ധ്രുവൻ വാൽ ഭാഗത്ത് സ്ഥിരമായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ശിശുമാര രൂപം വിവരിക്കുന്നു. പുണ്യകർമ്മങ്ങൾ ചെയ്ത ദേവതകൾ വസിക്കുന്ന ലോകങ്ങൾ, രശ്മികളുടെ വിഭജനം, അവയുടെ നാമങ്ങളും പുണ്യപ്രവൃത്തികളും വിശദീകരിക്കുന്നു. സൃഷ്ടിയുടെ ആദികാലത്തെ വസ്തുവിന്റെ വിസ്തൃതമായ രൂപം, അതിനെ ഒരു വിശിഷ്ട സ്ത്രീരൂപത്തിൽ പ്രതിപാദിക്കുന്നു. രണ്ട് തരത്തിലുള്ള പിതൃവംശത്തിന്റെ മഹത്വവും, മരിച്ചവരുടെ വിശേഷതകളും വിവരിക്കുന്നു. സ്വർഗ്ഗലോകം പ്രാപിച്ചവരും താഴ്ന്ന നിലയിലേക്ക് വീണവരും എങ്ങനെ ആകുന്നു എന്നതും ഇവിടെ പ്രതിപാദിക്കുന്നു. യുഗങ്ങളുടെ എണ്ണവും അളവുമാണ് വിശദീകരിക്കുന്നത്, അതിൽ കൃതയുഗത്തിന്റെ സ്വഭാവം പ്രത്യേകം പറയുന്നു. varnashrama dharma എന്നതുപോലെ വർണങ്ങളും ആശ്രമങ്ങളും ഏതെന്താണെന്നും, അവയുടെ ക്രമവും നിയമവും വിശദീകരിക്കുന്നു. ശബ്ദത്തിന്റെ സ്വഭാവം പ്രധാനം എന്ന മൂലത്തിൽ നിന്നാണ് ഉത്ഭവിക്കുന്നത്, മനു സ്വയഭുവൻ ഒഴികെ. ദ്വാപരയുഗവും കലിയുഗവും സംക്ഷിപ്തമായി പ്രതിപാദിക്കുന്നു. പ്രതി മന്വന്തരങ്ങളിലും ഈ ഘടകങ്ങൾ നിലനിൽക്കുന്നുവെന്നതും, മന്വന്തരാന്തരങ്ങളുടെ വ്യത്യാസങ്ങളും വിശദീകരിക്കുന്നു. മഹർഷിമാർ കയറിയ വഴികളും, കാലത്തെ കുറിച്ചുള്ള ജ്ഞാനത്തിന്റെ പ്രഭാവവും വിശദമായി പറയുന്നു. ത്രേതായുഗത്തിൽ ചക്രവർത്തികളുടെ ലക്ഷണങ്ങളും ജനനവും പ്രതിപാദിക്കുന്നു. അളവിന്റെ അംശങ്ങൾ, ജീവികളുടെ ചിരി മുതലായവയും പരാമർശിക്കുന്നു. വാകിന്റെ ഏഴ് സ്വരൂപങ്ങൾ, മഹർഷികളുടെ വംശാവലി എന്നിവയും വിവരിക്കുന്നു. വേദങ്ങൾക്ക് നേരിടുന്ന പ്രതിബന്ധങ്ങൾ, മഹാത്മാക്കളായ വ്യാസന്മാർ പ്രതിപാദിക്കുന്നു. മന്വന്തരങ്ങളുടെ ക്രമവും കാലത്തിന്റെ ജ്ഞാനവും വിശദീകരിക്കുന്നു. ബ്രഹ്മാവും മറ്റും, ദക്ഷൻ എന്ന ജ്ഞാനിയും സൃഷ്ടി നിർവഹിച്ച കഥകളും പറയുന്നു. ധ്രുവനും ഉത്താനപാദനും സന്തതിയെ എങ്ങനെ ജനിപ്പിച്ചുവെന്നതും വിശദീകരിക്കുന്നു. രാജാവ് വേനൻ ഭൂമിയെ ആദ്യമായി ദോഹിച്ച് ആരംഭിച്ച കഥയും, അതിനു മുമ്പ് ബ്രഹ്മാദികൾ ഭൂമിയെ ദോഹിച്ചതും പ്രതിപാദിക്കുന്നു. ദക്ഷന്റെ ജനനവും, മനു മുതലായവരുടെ കഥകളും വിശദമായ വിവരണങ്ങളോടുകൂടി അവതരിപ്പിക്കുന്നു. ബ്രഹ്മാണ്ഡത്തിന്റെ ഉത്ഭവം, ഭൃഗുമുനിമാരുടെ സൃഷ്ടി, ദക്ഷന്റെ സൃഷ്ടി, വൈവസ്വത മന്വന്തരത്തിലെ ധ്യാനം എന്നിവയും വിശദീകരിക്കുന്നു. ബ്രഹ്മാവിന്റെ മനസ്സിൽ നിന്ന് ജനിച്ച പുത്രൻ ശാപം മൂലം സൃഷ്ടിയെ നശിപ്പിച്ച കഥയും പറയുന്നു. മാരുതന്മാർ എങ്ങനെ ദിതിദേവിയിൽ നിന്ന് ജനിച്ചുവെന്നതും, അവർ ഇന്ദ്രൻ വസിക്കുന്ന സ്ഥലങ്ങളിലും വായുവിന്റെ സംഘങ്ങളിലും വസിക്കുന്നതും വിശദിക്കുന്നു. എല്ലാ ജീവികളും, ഭൂതപ്രേത്യാദികളും, യക്ഷന്മാർ, പക്ഷികൾ, ഔഷധികൾ എന്നിവയുടെ ഉത്ഭവം പറയപ്പെടുന്നു. സൂര്യന്റെ മുഴുവൻ ഭ്രമണപഥവും, ഐരാവതം എന്ന ആനയുടെ ജനനവും വിവരിക്കുന്നു. ഭൃഗുവംശം, അങ്കിരസംശം, പരാശരമഹർഷിയുടെ വംശാവലി, വിവിധ ജനതകളുടെ ഉത്ഭവം എന്നിവയും വിശദമായി പറയുന്നു. ആദിത്യന്റെ ഇച്ഛയുടെ വിശദമായ വിവരണവും, ബൃഹദ്ബലന്മാരുടെ സംക്ഷിപ്ത പരാമർശവും, ഇക്ഷ്വാകു മുതലായ വംശാവലികളും പ്രതിപാദിക്കുന്നു. സൃഷ്ടിയുടെ വിശദമായ വിവരണവും, രാജാവ് യയാതിയുടെ വംശാവലിയും ഇതിൽ സമാപിക്കുന്നു.