ഭാരതം പോലുള്ള ദേശങ്ങൾ, അവയുടെ നദികളും പർവ്വതങ്ങളുമാണ് ആദ്യം വിവരണം ചെയ്യപ്പെടുന്നത്. ജംബൂദ്വീപ് അടക്കം മറ്റു ദ്വീപുകൾ, ഏഴു സമുദ്രങ്ങൾ ചുറ്റിയുള്ളവയും വിശദീകരിക്കപ്പെടുന്നു. ഈ ലോകങ്ങൾ, അവയുടെ അളവുകൾ, ഭൂമിയിലെ ഏഴു ദ്വീപുകളും ഉൾപ്പെടെ, എല്ലാം ആദി പ്രക്രുതിയുടെ ഭാഗിക രൂപാന്തരങ്ങൾ മാത്രമാണ്. സൂര്യൻ, ചന്ദ്രൻ, ഭൂമി—ഈ മുഴുവൻ ഘടകങ്ങൾ; മഹേന്ദ്രം തുടങ്ങിയ ദൈവികവും വിശുദ്ധവുമായ പർവ്വതങ്ങൾ, മെരുവിന്റെ ശിഖരത്തിൽ; നാഗങ്ങളുടെ വഴികളും നക്ഷത്രങ്ങളുടെ സ്വഭാവവും; ലോകാലോകയുടെ അതിരുകൾ, സന്ധ്യ, ദിനത്തിന്റെ സമവായം; പിതൃകൾക്കും ദേവതകൾക്കും ഉള്ള തെക്ക്-വടക്കു വഴികൾ; ധർമ്മനും മറ്റുള്ളവരും വസിക്കുന്ന വിഷ്ണുവിന്റെ ആലയം; ജീവികളുടെ ഭാഗ്യ-അഭാഗ്യങ്ങൾ, അവയുടെ ശക്തിയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ—all these are narrated. ആകാശങ്ങൾ സഞ്ചരിക്കുകയും കുറയുകയും ചെയ്യുന്ന ഭാഗ്യശാലിയായ ദൈവത്തെ, ഗാന്ധർവന്മാർ, അപ്സരസുകൾ, നാഗവർഗം, chiefs, രാക്ഷസർ എന്നിവരോടൊപ്പം വിവരിക്കുന്നു. ചന്ദ്രന്റെ കാരണമായി ചന്ദ്രന്റെ വളർച്ചയും കുറയലും; ശിശുമാരയുടെ രൂപം, അതിന്റെ വാലിൽ ധ്രുവൻ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു; പുണ്യപ്രവർത്തികൾ ചെയ്യുന്ന ദേവതകൾ വസിക്കുന്ന ആലയങ്ങൾ; കിരണങ്ങളുടെ വിഭജനങ്ങൾ, പേരുകളും പുണ്യകൃത്യങ്ങളും; പ്രക്രുതിയുടെ വിശാലമായ അളവ്, വേശ്യയുടെ രൂപത്തിൽ; രണ്ട് തരത്തിലുള്ള പിതൃകളുടെയും മരിച്ചവരുടെ മഹത്വം; സ്വർഗ്ഗലോകം പ്രാപിച്ചവരും താഴ്ന്ന അവസ്ഥയിൽ വീണവരും; കാലഘട്ടങ്ങളുടെ എണ്ണം, അളവ്, കൃതയുഗത്തിന്റെ വിവരണം; varnashrama dharma—ജാതികളും ജീവിതഘട്ടങ്ങളും—സ്ഥാപിതമായ ക്രമം; ശബ്ദത്തിന്റെ സ്വഭാവം, പ്രധാനം മുതൽ ഉദ്ഭവം, മനു സ്വയമ്പുവയെ ഒഴികെ; ദ്വാപരയുഗം, കലിയുഗം എന്നിവയുടെ സംക്ഷിപ്ത വിവരണം; എല്ലാ മന്വന്തരങ്ങളുടെ സ്വഭാവം; മന്വന്തരങ്ങളുടെ മാറ്റങ്ങൾ; ഋഷികളുടെ വഴികളും സമയത്തെ സംബന്ധിച്ച ജ്ഞാനവും; ത്രേതായുഗത്തിൽ സർവ്വഭൗമരുടെ ലക്ഷണങ്ങളും ജന്മവും; അളവ് വിരലുകൾ ഉപയോഗിച്ച്, ജീവികളുടെ ചിരി; വാചയുടെ ഏഴു ഘടകങ്ങൾ, ഋഷികളുടെ വംശാവലി; വേദങ്ങളുടെ പ്രതിസന്ധി, മഹാത്മാക്കളായ വ്യാസന്മാർ വിവരിക്കുന്നു; മന്വന്തരങ്ങളുടെ ക്രമം, സമയത്തെ സംബന്ധിച്ച ജ്ഞാനം; ബ്രഹ്മാവും മറ്റുള്ളവരും, പ്രജാപതി ദക്ഷനും സൃഷ്ടി നിർവഹിച്ചു; ധ്രുവനും ഉത്താനപാദനും പ്രജയുടെ ഉത്പത്തി; വേനൻ ഭൂമിയെ ദോഹനം ആരംഭിച്ച കഥ; ബ്രഹ്മാവും മറ്റുള്ളവരും മുമ്പ് ഭൂമിയെ ദോഹനം ചെയ്തതും; ദക്ഷന്റെ ജനനം; മനു മുതലായവരുടെ കഥകൾ, അനേകം കഥകളാൽ അലങ്കരിച്ചവ; ബ്രഹ്മാണ്ഡത്തിന്റെ ഉത്പത്തി, ഭൃഗുമുനി മുതലായ ഋഷികളുടെ സൃഷ്ടി; ദക്ഷന്റെ സൃഷ്ടി, വൈവസ്വത മന്വന്തരത്തിൽ ധ്യാനം—ഇവയെല്ലാം വിശദമായി വിവരിക്കപ്പെടുന്നു. ഈ ക്രമത്തിൽ, സൃഷ്ടിയുടെ, ഭൂമിയുടെ, ദ്വീപുകളുടെ, കാലഘട്ടങ്ങളുടെ, ദേവതകളുടെ, പിതൃകളുടെ, ഋഷികളുടെ, ദക്ഷന്റെ, മനുവിന്റെ, ബ്രഹ്മാവിന്റെ, ധ്രുവന്റെ, വേനന്റെ, ഉത്താനപാദിന്റെ—എല്ലാ കഥകളും, സവിശേഷതകളും, അളവുകളും, ഭാഗ്യ-അഭാഗ്യങ്ങളും, ജീവിതത്തിന്റെ ധർമ്മവും, സൃഷ്ടിയുടെ അത്ഭുതങ്ങളും, മന്വന്തരങ്ങളുടെ ക്രമവും, വേദങ്ങളുടെ പ്രതിസന്ധിയും—വിശദമായി ഈ ശാസ്ത്രത്തിൽ പ്രതിപാദ്യമാണ്.