ഈ മഹത്തായ സൃഷ്ടികഥയിൽ, ആദിയിൽ തന്നെ ധർമ്മശാസ്ത്രം, വ്രതങ്ങൾ, ആചാരങ്ങൾ എന്നിവയുടെ ഘടകങ്ങൾ വിശദീകരിക്കപ്പെടുന്നു. മഹത്തായ തത്ത്വത്തിൽ നിന്ന് സൂക്ഷ്മമായവരെക്കൂടി സൃഷ്ടിക്കാനുള്ള ദൃഢനിശ്ചയം പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെടുന്നു. അനന്തശേഷിയിലുള്ള ബ്രഹ്മാണ്ഡത്തിന്റെ പുറംമൂടിയും, അതിനെ ചുറ്റിയുള്ള സമുദ്രവും, ജലത്തിന്റെ പ്രകാശവും വിവരിക്കുന്നു. പഞ്ചഭൂതങ്ങളെയും മഹത്തത്ത്വത്തെയും, അവയെ ആവർണിച്ചിരിക്കുന്ന അവ്യക്തമായ മഹാനെയും വിശദീകരിക്കുന്നു. നദികളുടെയും പർവ്വതങ്ങളുടെയും ഉത്ഭവം ഇവിടെ പ്രതിപാദിക്കപ്പെടുന്നു. ബ്രഹ്മവൃക്ഷത്തിന്റെ മഹത്വവും ബ്രഹ്മാവിന്റെ ജന്മകഥയും ഇവിടെ പ്രസ്താവിക്കുന്നു. അവ്യക്തത്തിൽ നിന്ന് ജനിച്ച ബ്രഹ്മാവിന്റെ അവസ്ഥകളും വിവരണത്തിലുണ്ട്. ഹരിയുടെ ജലത്തിൽ വിശ്രമവും ഭൂമിയെ ഉയർത്തിയതും വിശദമായി പറയുന്നു. നക്ഷത്രങ്ങൾ, ഗ്രഹങ്ങളുടെ സ്ഥിതികൾ, സിദ്ധപുരുഷന്മാരുടെ വാസസ്ഥലങ്ങൾ—ഇവയെല്ലാം ഇവിടെ വിവരിക്കുന്നു. സ്വർഗ്ഗലോകത്തിന്റെ വിഭജനവും സത്യം പാലിക്കുന്നവരുടെ വാസസ്ഥലങ്ങളും വിശദീകരിക്കുന്നു. ദേവന്മാരുടെയും ഋഷിമാരുടെയും രണ്ട് മാർഗ്ഗങ്ങൾ ഇവിടെ പ്രതിപാദിക്കുന്നു. മൃഗങ്ങളുടെയും മനുഷ്യരുടെയും ഉത്ഭവം വിശദമായി പറയുന്നു. ഉദ്ദേശപൂർവ്വം ബ്രഹ്മാവിൽ നിന്നു ഉദിച്ച ഒൻപത് സൃഷ്ടികൾ വീണ്ടും വിശദീകരിക്കപ്പെടുന്നു. ബ്രഹ്മാവിന്റെ അവയവങ്ങളിൽ നിന്ന് ധർമ്മാദികളുടെ ഉത്ഭവവും വിവരിക്കുന്നു. കൽപ്പങ്ങൾക്കിടയിലെ അവധി കാലവും ആ കാലങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള ബന്ധവും വിശദീകരിക്കുന്നു. സത്ത്വഗുണ predominance-ൽ നിന്നും ശരീരത്തിൽ നിന്നും പുരുഷന്റെ ഉത്ഭവം പ്രഖ്യാപിക്കുന്നു. പ്രിയവ്രതനും ഉത്തരപാദനും അവരുടെ പുണ്യജന്മങ്ങളും രൂപങ്ങളും വിവരിക്കുന്നു. മുകളിൽ നിന്ന് രുചി പ്രജാപതിയുടെയും ആകൂതിയുടെയും മകനും മകളുമുള്ള ദമ്പതികളുടെ ജനനം സംഭവിക്കുന്നു. ദക്ഷന്റെ പുത്രിമാരിൽ ശബ്ദയുമായി ആരംഭിക്കുന്നവർ ഉൾപ്പെടെ മഹാത്മാവിന്റെ സന്തതികൾ ഇവിടെ പ്രതിപാദിക്കുന്നു. അന്ധകാരവും അശുഭതയും അടയാളപ്പെടുത്തിയ അധർമ്മം, അതായത് ഹിംസയിലുണ്ടാകുന്ന അശുഭതയും വിശദീകരിക്കുന്നു. ബ്രഹ്മർഷി വസിഷ്ഠന്റെ വംശാവലികൾ എണ്ണിപ്പറയുന്നു. രണ്ട് വിധത്തിലുള്ള പിതൃകൾക്കും സ്വധാ യാഗത്തോടുള്ള ബന്ധവും വിശദീകരിക്കുന്നു. ദക്ഷന്റെ ശാപം, സത്യയുടെ സത്യം, ഭൃഗു മുതലായ ജ്ഞാനികളുടെ സത്യങ്ങൾ—ഇവയെല്ലാം ഇവിടെ പറയുന്നു. വൈരത്തിന്റെ ദോഷങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കി വൈരം നിരോധിക്കപ്പെടുന്നു. കര്ദമ പ്രജാപതിയുടെ പുത്രിയുടെ ശുഭലക്ഷണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കുന്നു. ദ്വീപുകളിലും വിവിധ ദേശങ്ങളിലും അവരുടെ നിയമനങ്ങൾ വേർതിരിച്ചു പറയുന്നു. ഭൂമിയും നദികളും അവയുടെ വിഭജനങ്ങളും വിശദമായി വിവരിക്കുന്നു. ജംബൂദ്വീപിന്റെയും സമുദ്രങ്ങളുടെയും വിസ്തൃതിയും പ്രദേശങ്ങളും വിശദമായി പറയുന്നു. നീല, ശ്വേത, ശ്രുങ്ഗി—ഈ ഏഴു പർവതങ്ങൾ പേരോടെ പറയുന്നു. അവയുടെ ആന്തരിക ബലക്കെട്ടുകളും ഉയരവും വീതിയും വിവരിക്കുന്നു. ഭാരതം തുടങ്ങിയ ദേശങ്ങളും അവയുടെ നദികളും പർവതങ്ങളും വിശദീകരിക്കുന്നു. ജംബൂദ്വീപും മറ്റ് ദ്വീപുകളും ഏഴു സമുദ്രങ്ങളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടവയെന്നുമാണ് പറയുന്നത്. ഈ ലോകങ്ങൾ, അവയുടെ അളവുകളും, ഏഴു ദ്വീപങ്ങളുള്ള ഭൂമിയും—ഇവയെല്ലാം ആദിമപ്രകൃതിയുടെ ഭാഗിക പരിണാമങ്ങൾ മാത്രമാണ്. സൂര്യനും ചന്ദ്രനും ഭൂമിയും അവയുടെ സമ്പൂർണ്ണതയിലും വിവരിക്കുന്നു. മഹേന്ദ്രപർവതത്തിൽ ആരംഭിക്കുന്ന, മൗണ്ട് മേറുവിന്റെ ഉച്ചിയിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ശുഭമായ പരിശുദ്ധമായ പർവതങ്ങൾ വിശദീകരിക്കുന്നു. നാഗന്മാരുടെയും നക്ഷത്രങ്ങളുടെയും ഗതികളുടെ സ്വഭാവങ്ങൾ വിവരിക്കുന്നു. ലോകാലോകത്തിന്റെ അതിരുകളും, സന്ധ്യയും, ദിനരാത്രങ്ങളുടെ സമവായവും വിശദീകരിക്കുന്നു. പിതൃകളുടെയും ദേവന്മാരുടെയും ദക്ഷിണ, ഉത്തര മാർഗ്ഗങ്ങൾ പറയുന്നു. ധർമ്മാദികൾ വസിക്കുന്ന വിഷ്ണുവിന്റെ ആലയം വിവരിക്കുന്നു. ഇങ്ങനെ, ഈ മഹത്തായ സൃഷ്ടികഥയിൽ സൃഷ്ടിയുടെ ഘടകങ്ങൾ മുതൽ ദൈവിക ലോകങ്ങളുടെ വിഭജനവും, ഭൂമിയുടെ വിഭാഗങ്ങളും, ദേവതകളുടെയും മഹർഷിമാരുടെയും വംശാവലികളും, പർവതങ്ങളും നദികളും ദ്വീപുകളും, അവയുടെ ഉത്ഭവവും ഗുണങ്ങളും സമഗ്രമായി പ്രതിപാദിക്കപ്പെടുന്നു.