ഋഷിമാരുടെ പുത്രന്മാർ, ഋഷികാസുകൾ എന്നറിയപ്പെടുന്നവർ, സംയോജനത്തിലും ഗർഭധാരണയിലുമാണ് ജനിക്കുന്നത്. ആ ഏഴു മഹർഷിമാരും അവരുടെ സന്തതികളും പരമസത്യത്തെ ദർശിക്കുന്ന മഹാനുഭവശാലികളാണ്. അവർക്ക് “ഋഷിമാർ” എന്ന പേര് ലഭിച്ചത്, സാംഹിതിക ക്രമവും അതിന്റെ പ്രത്യേക സത്യങ്ങളും അവർ പ്രത്യക്ഷമായി കാണുന്നതുകൊണ്ടാണ്. അവരുടെ ദർശനത്തിൽ അവ്യക്താത്മാവും മഹത്താത്മാവും അഹങ്കാരാത്മാവും ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. ഇപ്പോൾ ഈ അഞ്ച് ഋഷിപരമ്പരകളെപ്പറ്റി ശ്രവിക്കൂ: മനു, ദക്ഷ, വസിഷ്ഠ, പുലസ്ത്യ—ഇതൊക്കെയാണ് പത്തു പേരിൽ ചിലർ. ഇവർ ഉന്നതരാണ്, അതുകൊണ്ടുതന്നെ മഹർഷിമാർ എന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നു. കാവ്യ, ബൃഹസ്പതി, കശ്യപ, വ്യാവന; കർദമ, വിശ്രവസ്, ശക്തി, വാലഖില്യന്മാർ—ഇവരെയും ഉൾപ്പെടുത്തുന്നു. ഇനി ഗർഭത്തിൽ നിന്നു ജനിച്ച ഋഷിപുത്രന്മാരെക്കുറിച്ച് ശ്രവിക്കൂ: ഋഷിദീർഘതമസ്, ബൃഹദുക്ത, ശരദ്വത; ദധീച, ശംശപ, രാജാവ് വൈശ്രവണൻ എന്നിവരാണ് ഇവർ. ഇവർ ഭവനം, ഋഷിത്വം, ഋഷികാത്വം എന്നിവയാൽ ഓർമ്മിക്കപ്പെടുന്നു. ഭൃഗു, കാവ്യ, പ്രചേതസ്, ആത്മസംയമനം നേടിയ ഋചീക, ആർഷ്ടിഷേണ, യുദ്ധാജിത്, വീതഹവ്യ, സുവർചസ്—ഇവരൊക്കെ ഭൃഗുവംശത്തിൽ പെട്ടവരാണ്. ഇവർക്ക് പുറമേ, ഋതവാക, ഗർഗ, ശിനി, സംകൃതി, യുവനാശ്വ, പൗരുകുത്സ, ത്രസദ്ദസ്യു, ദസ്യുമാൻ, വൃഷാദർഭ, വിരൂപാശ്വ, കണ്വ, മുദ്ഗല, അയാസ്യ, ചക്രവർത്തിൻ, വാമദേവൻ, കക്ഷീവാൻ എന്നിവരും, കൂടാതെ മറ്റൊരു മുപ്പത്തിമൂന്നു പേരും പ്രശസ്തരായ ആംഗിരസർ ആയി അറിയപ്പെടുന്നു. കശ്യപ, വത്സാര, നൈധ്രുവ, റൈഭ്യ, അത്രി, അർവസന, ശ്യാവാശ്വ, ഗവിഷ്ഠിര—ഇവരൊക്കെ മഹർഷികളായ മന്ത്രദ്രഷ്ടാക്കളായ മൂന്ന് വംശങ്ങളാണ്. നാലാമതായി ഇന്ദ്രപ്രമതി, അഞ്ചാമതായി ഭാരദ്വസു—ഇവരാണ് വസിഷ്ഠർ, ബ്രഹ്മജ്ഞാനികൾ. ഇതുപോലെ തന്നെ, പണ്ഡിതനായ മധുഛ്ഛന്ദസ്, അഘമർഷണ, ദേവശ്രവ, റെണു, പൂരണ, ധനഞ്ജയ, അഗസ്ത്യ, ആയു, ദൃഢായു, വിദ്മവാഹ, വിവസ്വതിന്റെ പുത്രനായ മനു, ഇല, രാജാവ് പുരൂഖ, ഭളന്ദന, വത്സ, സംകീല—ഇവരും മഹർഷികളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഇനി, ബ്രാഹ്മണ, ക്ഷത്രിയ, വൈശ്യ വർണങ്ങളിൽ പെട്ട ഋഷിപുത്രന്മാരെക്കുറിച്ച് ശ്രവിക്കൂ. ബ്രാഹ്മണരിൽ അധ്യാപകരായവർ: ബഹ്വൃച, ഭാഗർഗവ, പൈല, സാംകൃത്യ, ജാജലി, ഉപമന്യു, ഇന്ദ്രപ്രമതി, മാഡൂകി, ശാകലി എന്നിവരാണ്. പന്നഗന്മാർ, പക്ഷഗന്തന്മാർ—ഇവരും എൺപതിനാറ് പേരുള്ള പ്രശസ്ത ഋഷിമാരാണ്. വൈശംപായന, ലൗഹിത്യ, കണ്ഠക, കാലാവ, ശാവധ—ഇവരുടെ ശിഷ്യന്മാരും ശിഷ്യപൗത്രന്മാരും ചേർന്ന് എൺപതിനാറ് പേരുള്ള മഹർഷികൾ. ചൈമിനി, സഭരദ്വാജ, കാവ്യ, പശ്യഞ്ജി, ലംഗലി, ശാലിഹോത്ര, ശക്തിരാജ ഭാഗർഗവ—ഇവരും ഈ മഹാനുഭവശാലികളുടെ കൂട്ടത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഇങ്ങനെ, സൃഷ്ടിയുടെ സംഹിതാക്രമവും, സത്യത്തിന്റെ ദർശനവും, വംശപരമ്പരകളും, മഹർഷിമാരുടെ മഹത്വവും, അവരുടെ ശിഷ്യപരമ്പരകളും ഈ വിധം പ്രതിപാദിക്കപ്പെടുന്നു.