പരമാധിപത്യം ലഭിച്ചുകൊണ്ട്, നിങ്ങൾ എല്ലാവരും നിങ്ങളുടെ പ്രകാശം കൊണ്ടും മഹത്വം കൊണ്ടും പ്രശസ്തരായി. ഈ പരമോന്നതമായ ബഹുമതിയും, ഈ വ്രതം പശുപതിക്ക് അത്യന്തം പ്രിയമാണെന്നതും അറിഞ്ഞ്, അതിനെ അനുസരിച്ച് ആചരിക്കണം. പാപങ്ങളിൽ നിന്നു ശുദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ട ആത്മാവുള്ളവൻ രുദ്രന്റെ ലോകത്തെ പ്രാപിക്കുന്നു. അപ്പോൾ, സൂതനേ, ഐലനായ പുരൂരവസ് തന്റെ പിതൃപുരുഷന്മാരെ എങ്ങനെ തൃപ്തിപ്പെടുത്തി എന്നത് എനിക്ക് പറയാമോ? ഐലനും സൂര്യനും തമ്മിലുള്ള ഐക്യവും, മഹാത്മാവായ സോമനെയും കുറിച്ചും പറയൂ. പിതൃപുരുഷന്മാരുടെ കാരണമായ കുറവുകളും വർദ്ധനവുകളും, പിതൃകർമ്മത്തിൽ വേണ്ട നിർണയവും, കാവ്യന്മാർ, അഗ്നിഷ്വാത്തന്മാർ, സൗമ്യന്മാർ എന്നിങ്ങനെയുള്ള പിതൃപുരുഷന്മാരുടെ ദർശനവും ഞാൻ വിശദമായി വിവരിക്കാം; കൂടാതെ ഉത്സവങ്ങളും യഥാക്രമം വിശദീകരിക്കാം. അമാവാസ്യ ദിവസം, ഒരൊറ്റ പാർപ്പിടത്തിൽ ഒരു രാത്രി താമസിച്ചുകൊണ്ട്, ഓരോ അമാവാസ്യയിലും മാതാപിതാമഹനും പിതാമഹനും, സോമത്തിൽ നിന്ന് ഒഴുകിപ്പോകുന്ന അംശം പിതൃപുരുഷന്മാർക്കായി അർപ്പിക്കുന്നു. ആകാശത്തിൽ സ്ഥാപിതമായ, പിതൃപുരുഷന്മാരാൽ നിറഞ്ഞിരിക്കുന്ന സോമത്തെ അവൻ പൂജിക്കുന്നു. സിനീവാലിയുടെ അളവുകൾക്കനുസരിച്ച് അവൻ സിനീവാലിയെ ആരാധിക്കുന്നു. അവിടെ ഇരുന്ന്, യുക്തമായ സമയത്തെ കാത്ത് അവളെ നിരീക്ഷിക്കുന്നു. പത്തും അഞ്ചും ഒഴുകുന്ന അമൃതധാരകളിൽ നിന്നുള്ള മധുരമുള്ള തേൻ, ഉടൻ ഒഴുകിയെത്തുന്ന അത്രയേറെ സ്നിഗ്ധമായ മധുരംകൊണ്ട്, രാജാവ് ഇന്ദ്രൻ പിതൃപുരുഷന്മാരെ അമൃതത്താലും മധുരത്താലും തൃപ്തിപ്പെടുത്തി. ഋതം എന്നറിയപ്പെടുന്നത് അഗ്നിയാണ്; അവൻ തന്നെ സംവത്സരവും ആകുന്നു. ഋതുക്കൾ അർദ്ധമാസങ്ങളായി അറിയപ്പെടുന്നു; പിതൃപുരുഷന്മാർ ഋതുക്കളുടെ പുത്രന്മാരാണ്. മഹാപിതാമഹന്മാർ ദേവന്മാരാണ്; അഞ്ചുവർഷകാലഘട്ടങ്ങൾ ബ്രഹ്മാവിന്റെ പുത്രന്മാരാണ്. ആഹ്വാനിക്കപ്പെടുന്ന ദേവന്മാർ സോമയുടെ പുത്രന്മാരാണ്; സോമം പാനമാകുന്നവരെ അങ്ങനെ തന്നെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. കാവ്യന്മാർ, ബർഹിഷദുകൾ, അഗ്നിഷ്വാത്തന്മാർ—ഇവയാണ് മൂന്നു വിഭാഗങ്ങൾ. യാഗങ്ങൾ ചെയ്യാത്ത ഗൃഹസ്ഥന്മാരെയും ആർതവന്മാരെയും അഗ്നിഷ്വാത്തന്മാർ എന്ന് വിളിക്കുന്നു. അവർക്കു അഗ്നിയാണ് സംവത്സരം, സൂയയാണ് പരിവത്സരം. അവർക്കു രുദ്രൻ വത്സരവും, അഞ്ചുവർഷകാലഘട്ടങ്ങൾ ഒരു യുഗത്തിന്റെ സ്വഭാവം ഉള്ളതുമാണ്. സ്വർഗത്തിൽ ഓരോ അമാവാസ്യയിലും അമൃതം കുടിക്കുന്നവരുണ്ട്. മാസംതോറും ഒഴുകുന്ന സോമം അവരെ പോഷിപ്പിക്കുന്നു. അങ്ങനെ, ആ അമൃതം, സ്നിഗ്ധമായ തേൻ, മധുരപാനങ്ങൾ—ഇവയെല്ലാം അമ്പത്തിമൂന്ന് സുഗന്ധമുള്ള ദേവന്മാർ ആ ജലസാരമുപയോഗിച്ച് കുടിക്കുന്നു. ദേവന്മാർ കുടിക്കുന്നതോടെ ചന്ദ്രൻ ക്ഷയിക്കുന്നു. അമാവാസ്യയിൽ, സുഷുമ്നാ നാഡി യഥാക്രമം പുനരാരംഭിക്കുന്നു. സോമം ഉപഭോഗം കഴിഞ്ഞു, സൂര്യൻ ഒരു കിരണത്തിൽ അതിനെ ഉണക്കുന്നു. ഒറ്റ അംശം മാത്രം ബാക്കിയാകുമ്പോൾ, സോമം വീണ്ടും പുനർനവീകരിക്കപ്പെടുന്നു. ഇരുണ്ട അംശങ്ങൾ ക്ഷയിക്കുകയും, പ്രകാശമുള്ളവ നിറയുകയും ചെയ്യുന്നു. പൂർണ്ണചന്ദ്രനിൽ, ആ തെളിഞ്ഞ പൂർണ്ണവൃത്തം കാണപ്പെടുന്നു. അങ്ങനെ, പിതൃപുരുഷന്മാരാൽ അനുഭവപ്പെടുന്ന സോമം സംവത്സരത്തിന്റെ രൂപമായും ഇടയുടെ പോലെയും ഓർമ്മിക്കപ്പെടുന്നു. ഇപ്പോൾ ഞാൻ പുണ്യദിനങ്ങളെയും പക്വശുക്ലപക്ഷങ്ങളുടെ സംധികളെയും വിശദീകരിക്കാം. അർദ്ധമാസത്തിലെ ശുക്ലപക്ഷവും കൃഷ്ണപക്ഷവും ഉള്പ്പെടെ, പുണ്യദിനങ്ങൾ ഉണ്ട്. അർദ്ധമാസത്തിന്റെ പുണ്യദിനങ്ങൾ രണ്ടാം ദിവസത്തിൽനിന്ന് ആരംഭിക്കുന്നു. അതിനാൽ, ഓരോ പുണ്യദിനത്തിന്റെ ആരംഭത്തിൽ, ആദ്യദിവസം മുതൽ എല്ലാ സംധികളിലും ആചരണം നടത്തണം.