ತತಸ್ತಾನಿ ಪ್ರಲೀಯನ್ತೇ ಭೂಮಿತ್ವಮುಪಯಾನ್ತಿ ಚ
ಆಮೇಲೆ ಅವುಗಳು ಕರಗಿ ಮತ್ತೆ ಭೂಮಿಯ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತವೆ.
ಸರ್ವಂ ತದ್ಭಸ್ಮಸಾಚ್ಚಕ್ರೇ ಸರ್ವಾತ್ಮಾ ಪಾವಕಸ್ತು ಸಃ
ಅಗ್ನಿ, ಎಲ್ಲರ ಆತ್ಮಸ್ವರೂಪಿ, ಆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಭಸ್ಮಮಾಡಿಬಿಡುತ್ತಾನೆ.
ಪಿಬತ್ಯಪಃ ಸಮಿದ್ಧೋ ಽಗ್ನಿಃ ಪೃಥಿವೀಮಾಶ್ರಿತೋ ಜ್ವಲನ್
ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಹೊತ್ತಿ ಉರಿಯುತ್ತಿರುವ ಅಗ್ನಿ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತಾನೆ.
ಲೋಕಾನ್ಸಂಹರತೇ ದೀಪ್ತೋ ಘೋರಃ ಸಂವರ್ತ್ತಕೋ ಽನಲಃ
ಆ ಭಯಾನಕವಾಗಿ ಹೊತ್ತಿರುವ ಸಂಹಾರದ ಅಗ್ನಿ ಲೋಕಗಳನ್ನು ನುಂಗಿಬಿಡುತ್ತದೆ.
ನಿರ್ದಹ್ಯಾನ್ತೇ ತು ಪಾತಾಲಂ ವಾಯುಲೋಕಮಥಾದಹತ್
ಸುಟ್ಟಮೇಲೆ ಪಾತಾಳವನ್ನು, ನಂತರ ವಾಯುವಿನ ಲೋಕವನ್ನೂ ದಹಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಯೋಜನಾನಾಂ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ಪ್ರಯುತಾನ್ಯರ್ಬುದಾನಿ ಚ
ಸಾವಿರಾರು, ಲಕ್ಷಾರು, ಕೋಟಿ ಕೋಟಿ ಯೋಜನಗಳಷ್ಟು ದೂರ,
ಗನ್ಧರ್ವಾಂಶ್ಚ ಪಿಶಾಚಾಂಶ್ಚ ಸಮಹೋರಗರಾಕ್ಷಸಾನ್
ಗಂಧರ್ವರು, ಪಿಶಾಚರು, ಮಹಾಸರ್ಪರು, ರಾಕ್ಷಸರು ಎಲ್ಲರೂ,
ಭೂರ್ಲೋಕಂ ಚ ಭುವರ್ಲ್ಲೋಕಂ ಸ್ವರ್ಲೋಕಂ ಚ ಮಹಸ್ತಥಾ
ಭೂಲೋಕ, ಭುವರ್ಲೋಕ, ಸ್ವರ್ಲೋಕ ಮತ್ತು ಮಹಲೋಕವೂ ಕೂಡ,
ವ್ಯಾಪ್ತೇಷು ತೇಷು ಲೋಕೇಷು ತಿರ್ಯಗೂರ್ದ್ಧ್ವಮಥಾಗ್ನಿನಾ
ಆ ಲೋಕಗಳೆಲ್ಲ ಅಡ್ಡವಾಗಿ, ಮೇಲಿನಿಂದ ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಾಗ,
ಅಯೋಗುಡನಿಭಂ ಸರ್ವಂ ತದಾ ಹ್ಯೇವಂ ಪ್ರಕಾಶತೇ
ಅವತ್ತು ಎಲ್ಲವೂ ಕಬ್ಬಿಣದ ಗುಡ್ಡೆಯಂತೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ.
ಉತ್ತಿಷ್ಠನ್ತಿ ತದಾ ಘೋರಾ ವ್ಯೋಮ್ನಿ ಸಂವರ್ತಕಾ ಘನಾಃ
ಆಗ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಭಯಾನಕ ಸಂಹಾರದ ಮೋಡಗಳು ಏಳುತ್ತವೆ.
ಕೇಚಿದ್ವೈಡೂರ್ಯಸಂಕಾಶಾ ಇನ್ದ್ರನೀಲನಿಭಾಃ ಪರೇ
ಕೆಲವು ಮೋಡಗಳು ವೈಡೂರ್ಯರತ್ನದಂತೆ, ಇನ್ನು ಕೆಲವು ಇಂದ್ರನೀಲದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತವೆ.
ಧೂಮ್ರವರ್ಣಾ ಘನಾಃ ಕೇಚಿತ್ಕೇಚಿತ್ಪೀತಾಃಪಯೋಧರಾಃ
ಕೆಲವು ಮೇಘಗಳು ಧೂಮದಂತೆ ಬಣ್ಣ ಹೊಂದಿವೆ, ಕೆಲವು ಹಳದಿ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿವೆ, ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಮಳೆ ತುಂಬಿಕೊಂಡಿವೆ.
ಮನಶಿಲಾಭಾಸ್ತ್ವಪರೇ ಕಪೋತಾಭಾಸ್ತಥಾಂಬುದಾಃ
ಮತ್ತೆ ಕೆಲವು ಮೇಘಗಳು ಮನಶಿಲೆಯಂತಹ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿವೆ, ಕೆಲವು ಪಾರಿವಾಳದ ಬಣ್ಣದಂತಿವೆ, ಮಳೆಮೇಘಗಳೂ ಹಾಗೆಯೇ ಕಾಣುತ್ತವೆ.
ಚಾಷಪತ್ರನಿಭಾಃ ಕೇಚಿದುತ್ತಿಷ್ಠನ್ತಿ ಘನಾ ದಿವಿ
ಕೆಲವು ಮೇಘಗಳು ಬಕದ ರೆಕ್ಕೆಗಳಂತೆ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಎತ್ತಾಗುತ್ತವೆ.
ಕೇಚಿತ್ಪರ್ವತಸಂಕಾಶಾಃ ಕೇಚಿತ್ಸ್ಥಲನಿಭಾ ಘನಾಃ
ಕೆಲವು ಮೇಘಗಳು ಪರ್ವತಗಳಂತೆ ಕಾಣುತ್ತವೆ, ಕೆಲವು ಭೂಮಿಯಂತೆ ಇದ್ದಂತೆ ತೋರುತ್ತವೆ.
ಬಹುರೂಪಾ ಘೋರರೂಪಾ ಘೋರಸ್ವರನಿನಾದಿನಃ
ಅವು色色 ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣುತ್ತವೆ, ಕೆಲವು ಭಯಂಕರವಾದ ಆಕಾರದಲ್ಲಿವೆ, ಭಯಾನಕ ಧ್ವನಿಯೊಂದಿಗೆ ಗುಡುಗುತ್ತವೆ.
ತತಸ್ತೇ ಜಲದಾ ಘೋರರಾವಿಣೋ ಭಾಸ್ಕರಾತ್ಮಕಾಃ
ಆಮೇಲೆ ಆ ಮೇಘಗಳು ಭಯಂಕರವಾಗಿ ಗುಡುಗಿ, ಭಾಸ್ಕರನಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತವೆ.
ತತಸ್ತೇ ಜಲದಾ ವರ್ಷಂ ಮುಞ್ಚನ್ತಿ ಚ ಮಹೌಘವತ್
ನಂತರ ಆ ಮೇಘಗಳು ಮಹಾಪ್ರವಾಹದಂತೆ ಮಳೆಯನ್ನೆರೆದು ಬಿಡುತ್ತವೆ.
ಪ್ರವೃಷ್ಟೈಶ್ಚ ತಥಾತ್ಯರ್ಥಂ ವಾರಿಣಾ ಪೂರ್ಯತೇ ಜಗತ್
ಹೀಗೆ ಮಳೆ ತುಂಬಾಗಿ ಸುರಿಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಜಗತ್ತು ನೀರಿನಿಂದ ತುಂಬಿಬಿಡುತ್ತದೆ.
ನಷ್ಟೇ ಚಾಗ್ನೌ ವರ್ಷಗತೇ ಪಯೋದಾಃ ಪಾವಕೋದ್ಭವಾಃ
ಮೂಡಿದ ಬೆಂಕಿ ನಾಶವಾದಾಗ ಮತ್ತು ಮಳೆ ಬಿದ್ದಾಗ, ಪಾವಕದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಮೇಘಗಳು ಅಳಿದುಹೋಗುತ್ತವೆ.
ಧಾರಾಭಿಃ ಪೂರಯನ್ತೀಮಂ ಚೋದ್ಯಮಾನಾಃ ಸ್ವಯಂಭುವಾ
ಸ್ವಯಂಭುವಿನ ಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ಆ ಮೇಘಗಳು ಜಲಧಾರಗಳಿಂದ ಈ ಲೋಕವನ್ನು ತುಂಬುತ್ತವೆ.
ಸಾದ್ರಿದ್ವೀಪಾನ್ತರಂ ಪೀತಂ ಜಲಮನ್ನೇಷು ತಿಷ್ಠತಿ
ಹಳದಿ ನೀರು ದ್ವೀಪಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿಯೂ ಖಂಡಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ.
ಸಂವೇಷ್ಟಯತಿ ಘೋರಾತ್ಮಾ ದಿವಿ ವಾಯುಃ ಸಮತತಃ
ಭಯಂಕರ ಸ್ವಭಾವದ ಗಾಳಿ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಸಮವಾಗಿ ಆವರಿಸುತ್ತದೆ.
ಪೂರ್ಮೇ ಯುಗಸಹಸ್ರೇ ವೈ ನಿಃಶೇಷಃ ಕಲ್ಪ ಉಚ್ಯತೇ
ಸಾವಿರ ಯುಗಗಳ ಪೂರ್ಣಚಕ್ರವನ್ನೇ ಕಲ್ಪವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಅಥ ಭೂಮಿರ್ಜಲಂ ಖಂ ಚ ವಾಯುಶ್ಚೈಕಾರ್ಮವೇ ತದಾ
ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಭೂಮಿ, ನೀರು, ಆಕಾಶ ಮತ್ತು ಗಾಳಿ ಎಲ್ಲವೂ ಒಂದೇ ಮಹಾಸಾಗರವಾಗುತ್ತವೆ.
ಪಾರ್ಥಿವಾಸ್ತ್ವಥ ಸಾಮುದ್ರಾ ಆಪೋ ದೈವ್ಯಾಶ್ಚ ಸರ್ವಶಃ
ಆಗ ಭೂಮಿಯ ನೀರು, ಸಮುದ್ರದ ನೀರು ಮತ್ತು ದೈವಿಕ ನೀರು ಎಲ್ಲವೂ ಒಂದಾಗಿ ಸೇರುತ್ತವೆ.
ಆಗತಾಗತಿಕೇ ಚೈವ ತದಾ ತತ್ಸಲಿಲಂ ಸ್ಮೃತಮ್
ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನೀರು ಬರುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತಾ ಇರುವಂತೆಯೇ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಆಭಾತಿ ಯಸ್ಮಾತ್ತದ್ಭಾಭಿರ್ಭಾಶಬ್ದೋ ವ್ಯಾಪ್ತಿದೀಪ್ತಿಷು
ಅವು ಆ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ಹೊಳೆಯುವದರಿಂದ 'ಭಾ' ಎಂಬ ಪದವು ವ್ಯಾಪಕತೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಕಾಶವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
ನಾನಾತ್ವೇ ಚೈವ ಶೀಘ್ರೇ ಚ ಧಾತುರ್ವೈ ಅರ ಉಚ್ಯತೇ
ವೈವಿಧ್ಯತೆ ಮತ್ತು ವೇಗದಲ್ಲಿಯೂ ಆ ಅಂಶವನ್ನು 'ಅರ' ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.