ಕರ್ಮಣಾಶ್ಚರ್ಯಭೂತಸ್ಯ ವಿಷ್ಣೋಃ ಸತ್ತ್ವಮಿಹೋಚ್ಯತೇ
ವಿಷ್ಣುವಿನ ಮಹತ್ವವು ಅವನ ಕಾರ್ಯಗಳಿಂದ ಇಲ್ಲಿ ಅದ್ಭುತವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಅಹಂ ವಃ ಕೀರ್ತ್ತಯಿಷ್ಯಾಮಿ ಪ್ರಾದುರ್ಭಾವಂ ಮಹಾತ್ಮನಃ
ಆ ಮಹಾತ್ಮನ ಅವತಾರವನ್ನು ನಾನು ನಿಮಗೆ ವಿವರಿಸುತೆನೆ.
ಭೃಗುಸ್ತ್ರೀವಧದೋಷೇಣ ಭೃಗುಶಾಪೇನ ಮಾನುಷೇ
ಮಹಿಳೆಯನ್ನು ಹತ್ಯೆಮಾಡಿದ ಪಾಪದಿಂದ ಮತ್ತು ಭೃಗುಮುನಿಯ ಶಾಪದಿಂದ ಮಾನವರ ಲೋಕದಲ್ಲಿ—
ತಸ್ಯ ದಿವ್ಯಾಂ ತನುಂ ವಿಷ್ಣೋರ್ಗದತೋ ಮೇ ನಿಬೋಧತ
ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣುವಿನ ದೈವಿಕ ರೂಪವನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುವಾಗ ಗಮನಿಸಿ ಕೇಳಿರಿ.
ಭೃಗೋಃ ಶಾಪನಿಮಿತ್ತೇನ ದೇವಾಸುರಕೃತೇನ ಚ
ಭೃಗುಮುನಿಯ ಶಾಪದಿಂದ ಹಾಗೂ ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ದಾನವರು ಮಾಡಿದ ಕಾರ್ಯಗಳಿಂದ,
ಏತದ್ವೇದಿತುಮಿಚ್ಛಾಮೋ ವೃತ್ತಂ ದೇವಾಸುರಂ ಕಥಮ್
ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ದಾನವರು ಹೇಗೆ ಪರಸ್ಪರ ಸಂಘರ್ಷಕ್ಕೆ ಇಳಿದರು ಎಂಬುದನ್ನು ನಾವು ತಿಳಿಯಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇವೆ.
ದೇವಾಸುರಂ ಯಥಾವೃತ್ತಂ ಬ್ರುವತಸ್ತನ್ನಿಬೋಧತ
ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ದಾನವರ ನಡುವಿನ ನಿಜವಾದ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುವಾಗ ಕೇಳಿರಿ.
ಬಲಿನಾಧಿಷ್ಠಿತಂ ರಾಜ್ಯಂ ಪುನರ್ಲೋಕತ್ರಯೇ ಕ್ರಮಾತ್
ಬಲಿಯು ಆಳಿದ ರಾಜ್ಯವು ಕ್ರಮೇಣ ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಹರಡಿತು.
ಯುಗಾಖ್ಯಾ ದಶ ಸಂಪೂರ್ಣಾ ಹ್ಯಾಸೀದವ್ಯಾಹತಂ ಜಗತ್
ಹತ್ತು ಯುಗಗಳು ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ, ಜಗತ್ತು ಅಶಾಂತಿಯಾಗದೆ ಇದ್ದಿತು.
ಬದ್ಧೇ ಬಲೌ ವಿವಾದೋ ಽಥ ಸಂಪ್ರವೃತ್ತಃ ಸುದಾರುಣಃ
ನಂತರ ಬಲಿಯನ್ನು ಬಂಧಿಸಿದಾಗ ಭಯಾನಕವಾದ ಸಂಘರ್ಷ ಆರಂಭವಾಯಿತು.
ತೇಷಾಂ ದ್ವೀಪನಿಮಿತ್ತಂ ವೈ ಸಂಗ್ರಾಮಾ ಬಹವೋ ಽಭವೇನ್
ಅವರಲ್ಲಿ ದ್ವೀಪಗಳಿಗಾಗಿ ಅನೇಕ ಯುದ್ಧಗಳು ಸಂಭವಿಸಿತು.
ನಾಮತಸ್ತು ಸಮಾಸೇನ ಶೃಣುಧ್ವಂ ತಾನ್ವಿವಕ್ಷತಃ
ನಾನು ಹೇಳಲು ಉದ್ದೇಶಿಸುವ ಅವರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ಕೇಳಿರಿ.
ತೃತೀಯಃ ಸ ತು ವಾರಾಹಶ್ಚತುರ್ಥೋ ಽಮೃತಮನ್ಥನಃ
ಮೂರನೆಯದು ವರಾಹ ಅವತಾರ, ನಾಲ್ಕನೆಯದು ಅಮೃತ ಮಥನ.
ಷಷ್ಠೋ ಹ್ಯಾಡೀಬಕಸ್ತೇಷಾಂ ಸಪ್ತಮಸ್ತ್ರೈಪುರಃ ಸ್ಮೃತಃ
ಆರನೆಯದು ಅವರಲ್ಲಿ ಆದಿಬಕ ಯುದ್ಧ, ಏಳನೆಯದು ತ್ರಿಪುರ ಯುದ್ಧ ಎಂದು ನೆನಪಿಸಲಾಗಿದೆ.
ವಾರ್ತ್ರಶ್ಚ ದಶಮೋ ಘೋರಸ್ತತೋ ಹಾಲಾಹಲಃ ಸ್ಮೃತಃ
ಹತ್ತನೆಯದು ಭಯಾನಕವಾದ ವೃತ್ರ ಯುದ್ಧ, ನಂತರ ಹಾಲಾಹಲ ಎಂದು ನೆನಪಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುರ್ದೈತ್ಯೋ ನರಸಿಂಹೇನ ಸೂದಿತಃ
ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ಎಂಬ ದೈತ್ಯನನ್ನು ನರಸಿಂಹನು ಸಂಹರಿಸಿದನು.
ಹಿರಣ್ಯಾಕ್ಷೋ ಹತೋ ದ್ವನ್ದ್ವೇ ಪ್ರತಿವಾದೇ ಚ ದೈವತೇ
ಹಿರಣ್ಯಾಕ್ಷನು ದೇವರೊಡನೆ ನಡೆದ ಏಕಾಂಗಿ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಹತಹೋಗಿದ್ದನು.
ದಂಷ್ಟ್ರಯಾ ತು ವರಾಹೇಣ ಸ ದೈತ್ಯಸ್ತು ದ್ವಿಧಾಕೃತಃ
ಆ ದೈತ್ಯನನ್ನು ವರಾಹನ ದಂತದಿಂದ ಎರಡು ಭಾಗಗಳಾಗಿ ಕತ್ತರಿಸಲಾಯಿತು.
ವಿರೋಚನಸ್ತು ಪ್ರಾಹ್ಲಾದಿರ್ನಿತ್ಯಮಿನ್ದ್ರವಧೋದ್ಯತಃ
ವಿರೋಚನನು ಪ್ರಹ್ಲಾದನ ಮಗನಾಗಿ ಯಾವಾಗಲೂ ಇಂದ್ರನನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ತೊಡಗಿದ್ದನು.
ಭವಾದವಧ್ಯತಾಂ ಪ್ರಾಪ್ಯ ವಿಶೇಷಾಸ್ತ್ರಾದಿಭಿಸ್ತು ಯಃ
ನೀನು ಕೊಟ್ಟ ವಿಶೇಷ ಆಯುಧಗಳ ಮೂಲಕ ಅವನು ಅಜೇಯನಾಗಿದ್ದನು.
ಅಶಕ್ನುವತ್ಸು ದೇವೇಷು ಪರಂ ಸೋಢುಮದೈವತಮ್
ಅಸುರರ ಬಲವನ್ನು ದೇವತೆಗಳು ತಾಳಲಾಗದೆ ಹೋದಾಗ,
ಅಥ ದೈತ್ಯಾಃ ಸುರಾಶ್ಚೈವ ರಾಕ್ಷಸಾಸ್ತ್ವನ್ಧಕಾರಿಕೇ
ಆಗ ದೈತ್ಯರು, ದೇವತೆಗಳು, ರಾಕ್ಷಸರು ಮತ್ತು ಅಂಧಕರು,
ಸವೃತ್ರಾನ್ದಾನವಾಂಶ್ಚೈವ ಸಂಗತಾನ್ಕೃತ್ಸ್ನಶಶ್ಚ ತಾನ್
ವೃತ್ರರು, ದಾನವರು ಹಾಗೂ ಉಳಿದ ಎಲ್ಲರೂ ಕೂಡಿಕೊಂಡಿದ್ದರು.
ಹತೋ ಧ್ವಜೇ ಮಹೇನ್ದ್ರೇಣ ಮಯಾಛತ್ರಶ್ಚ ಯೋಗವಿತ್
ಆ ಸಮರದಲ್ಲಿ ಮಹೇಂದ್ರನು ಮತ್ತು ಯೋಗಜ್ಞಾನಿಯಾದ ಮಾಯಾಚತ್ರನು ಅವರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದರು.
ದೈತ್ಯಾಂಶ್ಚ ದಾನವಾಂಶ್ಚೈವ ಸಂಹತಾನ್ಕೃತ್ಸ್ನಶಶ್ಚ ತಾನ್
ದೈತ್ಯರು ಮತ್ತು ದಾನವರು, ಕೂಡಿದ ಎಲ್ಲರೂ,
ರಜಿಃ ಕೋಲಾಹಲೇ ಸರ್ವಾನ್ದೈತ್ಯಾನ್ಪರಿವೃತೋ ಽಜಯತ್
ಕೊಲಾಹಲದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ರಾಜಿ ಸುತ್ತುವರಿದು ಎಲ್ಲ ದೈತ್ಯರನ್ನು ಜಯಿಸಿದನು.
ಏತೇ ದೇವಾಸುರಾ ವೃತ್ತಾಃ ಸಂಗ್ರಾಮಾ ದ್ವಾದಶೈವ ತು
ಈ ಹೀಗಾಗಿ ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಅಸುರರ ನಡುವೆ ಹನ್ನೆರಡು ಯುದ್ಧಗಳು ನಡೆದವು.
ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪೂ ರಾಜಾ ವರ್ಷಾಣಾಮರ್ಬುದಂ ಬಭೌ
ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ರಾಜನು ಹತ್ತು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳು ಪ್ರಕಾಶಮಾನನಾಗಿದ್ದನು.
ಅಶೀತಿಶ್ಚ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ತ್ರೈಲೋಕ್ಯಸ್ಯೇಶ್ವರೋ ಽಭವತ್
ಅವನು ಎಂಭತ್ತು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಮೂರು ಲೋಕಗಳ ಅಧಿಪತಿಯಾಗಿದ್ದನು.
ಷಷ್ಟಿಶ್ಚೈವ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ತ್ರಿಂಶಚ್ಚ ನಿಯುತಾನಿ ಚ
ಮತ್ತೆ ಅರುವತ್ತು ಸಾವಿರ ಮತ್ತು ಮೂವತ್ತು ನಿಯುತ ವರ್ಷಗಳೂ ಸೇರಿವೆ.