ಪ್ರತ್ಯಗ್ರಯೌವನಭರಾಸವಲ್ಗುಗೀರ್ಭಿಃ ಸ ಪ್ರೇಮಮನ್ಥರಕಟಾಕ್ಷನಿರೀಕ್ಷಣಾಭಿಃ
ಹಸಿರು ಯೌವನದ ಉತ್ಸಾಹದಿಂದ ತುಂಬಿದ ಅವರ ಮಾತುಗಳು, ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಬೀಳುವ ಕಣ್ಣುಗಳ ನೋಟದಿಂದ ಮಧುರವಾಗಿದ್ದವು.
ದೇವಾಙ್ಗನಾತುಲಿತಸೌಭಗಸೌಕುಮಾರ್ಯರೂಪಾಭಿಲಾಷಮಧುರಾಕೃತಿರಞ್ಜಿತಾಭಿಃ
ಅವರು ದೇವತೆಗಳಂತೆಯೇ ಸುಂದರತೆ, ನಾಜೂಕು ಮತ್ತು ಆಕರ್ಷಣೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದರು; ರೂಪದ ಆಸೆಯಿಂದ ಅವರ ದೇಹಗಳು ಇನ್ನಷ್ಟು ಮಧುರವಾಗಿದ್ದವು.
ಶ್ರೋಣೀಭರಾಕ್ರಮಣಖೇದಪರಿಶ್ರಿತಾಸ್ಮೃಗಾರಕ್ತಪಾವಕರಸಾರುಣಿತಾಙ್ಘ್ರಿಭೂಭಿಃ
ಹುಟ್ಟಿನ ಭಾರದಿಂದ ನಡೆಯುವಾಗ ಅವರ ಕಾಲುಗಳು ದಣಿದ ಮೃಗಗಳಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು; ಕೆಂಪು ಪುಡಿಯ ಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ ಕಾಲುಗಳು ಕೆಂಪಾಗಿದ್ದವು.
ಸ್ರಗ್ದಾಮಚುಮ್ಬಿತಸಕುನ್ತಲಕೇಶಪಾಶಕಾಞ್ಚೀಕಲಾಪಪರಿಶಿಞ್ಜಿತನೂಪುರಾಭಿಃ
ಹಾರ ಮತ್ತು ಹಾರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದ ಜಟೆ ಕೂದಲು, ಕಿಂಕಿಣಿಗಳ ಧ್ವನಿಯೊಂದಿಗೆ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಹೊದಿದ ನಡುಬಂದಿ, ಕಾಲುಗಜ್ಜೆಗಳ ರಣರಣದೊಂದಿಗೆ ಅವರು ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದರು.
ಭಾವೇಷು ಪಾರ್ಥಿವನಿಜಪ್ರಿಯಧೈರ್ಯಬನ್ಧಸರ್ವಾಪಹಾರಚತುರೇಷು ಕೃತಾನ್ತರಾಭಿಃ
ಅವರ ಭಾವಭಂಗಿಗಳು ರಾಜರ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಆಕರ್ಷಿಸುವಂತೆ, ಪ್ರೀತಿಯ ಕಲೆಯಲ್ಲಿ ನಿಪುಣರಾಗಿದ್ದವು.
ವೀಣಾಪ್ರವೀಣತರಪಾಣಿತಲಾಙ್ಗುಲೀಭಿರ್ಗಂಭೀರಚಕ್ರಚಟುವಾದರತೋತ್ಸುಕಾಭಿಃ
ವೀಣಾ ವಾದನದಲ್ಲಿ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಪರಿಣಿತರಾದ ಕೈ ಮತ್ತು ಬೆರಳುಗಳಿಂದ, ಆಳವಾದ ಮಧುರ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಆನಂದಿಸುವ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದರು.
ಕಾಮಪ್ರಯೋಗನಿಪುಣಾಭಿರಹೀನಸಂಪದೌದಾರ್ಯರೂಪಗುಣಶೀಲಸಮನ್ವಿತಾಭಿಃ
ಕಾಮಕಲೆಯಲ್ಲಿ ನಿಪುಣತೆ, ಉದಾರತೆ, ಸುಂದರತೆ, ಗುಣ ಮತ್ತು ಶೀಲದಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು, ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯ ಸಂಪನ್ನತೆ ಅವರಿಗೆ ಇತ್ತು.
ಪುಂಭಿಶ್ಚ ತದ್ಗುಣಗಣೋಚಿತರೂಪಶೋಭೈರುದ್ಭಾಸಿತೈರ್ಗೃಹಚರೈಃ ಪರಿತಃ ಪರೀತಮ್
ಅವರ ಗುಣಗಳಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ರೂಪ ಮತ್ತು ಕಾಂತಿಯುಳ್ಳ ಸೇವಕರಿಂದ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಸುತ್ತುವರಿದು ಅವರ ಸುತ್ತಲೂ ಇದ್ದರು.
ಪೌರೈರಶೇಷಾರ್ಥಗುಣೈಃ ಸಮನ್ತಾದಧ್ಯಾಸ್ಯಮಾನಂ ಪರಿಪೂರ್ಣಕಾಮೈಃ
ಪ್ರತಿ ಕಡೆ ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯ ಐಶ್ವರ್ಯ ಮತ್ತು ಗುಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ, ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಇಚ್ಛೆಗಳು ಪೂರೈಸಿದ ನಾಗರಿಕರಿಂದ ಆ ನಗರ ತುಂಬಿತ್ತು.
ರಥಾಶ್ವಮಾತಙ್ಗಖರೋಷ್ಟ್ರಗೋಜಾಯೋಗ್ಯೈರನೇಕೈರಪಿ ಮನ್ದಿರೈಶ್ಚ
ಅಲ್ಲಿ ರಥ, ಕುದುರೆ, ಆನೆ, ಒಂಟೆ, ಎತ್ತು, ಆಡುಗಳಿಗೆ ಅನೇಕ ಮನೆಗಳು ಇದ್ದವು.
ವಿಪ್ರಾದಿಕಾನಾಂ ರಥಿಸಾರಥೀನಾಂ ಗೃಹೈಸ್ತಥಾ ಮಾಗಧಬನ್ದಿನಾಂ ಚ
ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಮತ್ತು ಇತರರು, ರಥಚಾಲಕರು, ಸಾರಥಿಗಳು, ಮಾಗಧ ದೇಶದ ಗಾಯಕರು ಮತ್ತು ಕೀರ್ತಿಗಾನ ಮಾಡುವವರಿಗೆ ಮನೆಗಳು ಇದ್ದವು.
ಮಹಾಧನೋಪಸ್ಕರಸಾಧುನಿರ್ಮಿತೈರ್ಗೃಹೈಶ್ಚ ಶುಭ್ರೈರ್ಗಣಿಕಾಜನಾನಾಮ್
ಮಹಾ ಐಶ್ವರ್ಯವುಳ್ಳವರಿಂದ ಮತ್ತು ಸದಾಚಾರಿಗಳಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ, ಅಪಾರ ಧನಸಂಪತ್ತಿಯೊಂದಿಗೆ ಅಲಂಕರಿಸಿದ ಸುಂದರ ಗಣಿಕೆಯರ ಮನೆಗಳು ಇದ್ದವು.
ಚಿತ್ರೈರ್ಧ್ವಚೈಶ್ಚಾಪಿ ಪತಾಕಿಕಾಭಿಃ ಶುಭ್ರೈಃ ಪಟೈರ್ಮಣ್ಡಪಿಕಾಭಿರುನ್ನತೈಃ
ಅಲ್ಲಿ ಬಣ್ಣ ಬಣ್ಣದ ಧ್ವಜಗಳು, ಪತಾಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಹೊಳೆಯುವ ಬಿಳಿ ಬಟ್ಟೆಯಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದ ಎತ್ತರದ ಮಂಟಪಗಳು ಇದ್ದವು.
ನಾನಾರವಾಢ್ಯರಮಣೀಯತಟಾಕವಾಪೀಸರೋವರೈಶ್ಚಾಪಿ ಜಲೋಪಪನ್ನೈಃ
ಅಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಧ್ವನಿಗಳಿಂದ ಮನೋರಂಜನೆಯಾದ ಅನೇಕ ಸರೋವರಗಳು, ಬಾವಿಗಳು ಮತ್ತು ಕೆರೆಗಳು ನೀರಿನಿಂದ ತುಂಬಿದ್ದವು.
ಪರ್ಯನ್ತರೋಪಿತಮನೋರಮನಾಗಕೇತಕೀಪುನ್ನಾಗಚಂಪಕವನೈಶ್ಚ ಪತತ್ರಿಜುಷ್ಟೈಃ
ನಗರದ ಸುತ್ತಲೂ ನಾಗ, ಕೇತಕಿ, ಪುನ್ನಾಗ ಮತ್ತು ಚಂಪಕ ವೃಕ್ಷಗಳ ಸುಂದರ ತೋಟಗಳು, ಹಕ್ಕಿಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ್ದವು.
ಸಂಲಕ್ಷ್ಯಮಾಣಪರಿತೋಪವನಾಲಿಭಿಶ್ಚ ಸಂಶೋಭಿತಂ ಜಗತಿ ವಿಸ್ಮಯನೀಯರೂಪೈಃ
ಆ ನಗರವು ಎಲ್ಲೆಡೆ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ತೋಟಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಅದರ ಅದ್ಭುತ ರೂಪಗಳು ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲೆಲ್ಲಾ ಆಶ್ಚರ್ಯ ಮೂಡಿಸುವಂತಾಗಿದ್ದವು.
ಇತ್ಥ ಸುರಾಸುರಮನೋರಮಭೋಗಸಂಪದ್ವಿಸ್ಪಷ್ಟಮಾನವಿಭವಂ ನಗರಂ ನರೇದ್ರ
ಹೀಗೆ, ರಾಜನೇ, ಆ ನಗರವು ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಅಸುರರು ಕೂಡ ಆನಂದಿಸುವಂತೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಮಾನವ ಐಶ್ವರ್ಯದಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿತ್ತು.
ಜ್ಞಾತ್ವಾ ತತೋ ಮುನಿವರೋ ದ್ವಿಜಹೋಮಧೇನ್ವಾ ಸಂಪಾದಿತಂ ನರಪತೇ ರುಚಿರಾತಿಥೇಯಮ್
ಇದನ್ನು ಅರಿತು, ಮಹರ್ಷಿಯವರು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಮತ್ತು ಹಸುಗಳಿಂದ ಸುಂದರವಾದ ಆತಿಥ್ಯವನ್ನು ರಾಜನಿಗೆ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದರು.
ಗತ್ವಾ ವಿಶಾಮಧಿಪತೇಸ್ತರಸಾ ಸಮೀಪಂ ಸಂಪ್ರಶ್ರಯಂ ಮುನಿಸುತಸ್ತಮಿದಂ ಬಭಾಷೇ
ಆ ಮಹರ್ಷಿಯ ಮಗನು ವೇಗವಾಗಿ ನಗರಾಧಿಪತಿಯ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ, ವಿನಯದಿಂದ ಅವನೊಡನೆ ಹೀಗೆ ಮಾತನಾಡಿದನು.
ರಾಜಾ ತತೋ ಮುನಿವರೇಣ ಕೃತಾಭ್ಯನುಜ್ಞಃ ಸಂಪ್ರಾವಿಶತ್ಪುರವರಂ ಸ್ವಕೃತೇ ಕೃತಂ ತತ್
ಆ eminent ಮಹರ್ಷಿಯಿಂದ ಅನುಮತಿ ಪಡೆದ ರಾಜನು, ತನ್ನಿಗಾಗಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ಆ ಭವ್ಯ ನಗರಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು.
ಅನ್ತಃ ಪ್ರವಿಶ್ಯ ನಗರರ್ದ್ಧಿಮಶೇಷಲೋಕಸಂಮೋಹಿನೀಮ್ ಭಿಸಮೀಕ್ಷ್ಯ ಸ ರಾಜವರ್ಯಃ
ಅಲ್ಲಿಗೆ ಒಳಗೆ ಹೋದ ಆ ಮಹಾರಾಜನು, ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಆಕರ್ಷಿಸುವ ನಗರದ ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನು ನೋಡಿ ಆಶ್ಚರ್ಯಪಟ್ಟನು.
ಗಚ್ಛನ್ಸುರಸ್ತ್ರೀನಯನಾ ಲಿಯೂಥಪಾನೈಕಪಾತ್ರೋಚಿತಚಾರುಮೂರ್ತ್ತಿಃ
ಅವನ ನಡೆ ದೇವಸ್ತ್ರೀಯರ ಕಣ್ಣುಗಳಿಗೆ ಆನಂದವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವಂತೆ, ದೇವಸಿಂಹನಂತೆ ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿತ್ತು.
ತಂ ಪ್ರಸ್ಥಿತಂ ರಾಜಪಥಾತ್ಸಮನ್ತಾತ್ಪೌರಾಙ್ಗನಾಶ್ಚನ್ದನವಾರಿಸಿಕ್ತೈಃ
ರಾಜಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ನಗರದ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಎಲ್ಲೆಡೆಯಿಂದ ಚಂದನದ ಸುಗಂಧ ನೀರನ್ನು ಅವನ ಮೇಲೆ ಎರಚಿದರು.
ಅಭ್ಯಾಗತಾರ್ಹಣಸಮುತ್ಸುಕಪೌರಕಾನ್ತಾ ಹಸ್ತಾರವಿನ್ದಗಲಿತಾಮಲಲಾಜವರ್ಷೈಃ
ಅವನನ್ನು ಗೌರವಿಸುವ ಉತ್ಸುಕತೆಯಿಂದ, ಪೌರಜನರ ಪ್ರಿಯ ಸ್ತ್ರೀಯರು ತಮ್ಮ ಕಮಲದಂತೆ ಕೈಗಳಿಂದ ಶುಭ್ರವಾದ ಲಾಜುಗಳನ್ನು ಅವನ ಮೇಲೆ ಸುರಿದರು.
ತತ್ರತ್ಯಪೌರವನಿತಾಞ್ಜನರತ್ನಸಾರಮುಕ್ತಾಭಿರಪ್ಯನುಪದಂ ಪ್ರವಿಕೀರ್ಯಮಾಮಃ
ಆ ನಗರದಲ್ಲಿನ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹೆಜ್ಜೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಅಂಜನ, ಅಮೂಲ್ಯ ರತ್ನಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಚೆಲ್ಲುತ್ತಿದ್ದರು.
ಬ್ರಾಹ್ಮೀಂ ತಪಃಶ್ರಿಯ ಮುದಾರಗಣಮಚಿನ್ತ್ಯಾಂ ಲೋಕೇಷು ದುರ್ಲಭತರಾಂ ಸ್ಪೃಹಣೀಯಶೋಭಾಮ್
ಅವನು ಬ್ರಾಹ್ಮೀ ತಪಸ್ಸಿನ ಮಹಿಮೆ, ಉದಾತ್ತ ಸಭೆ ಮತ್ತು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಅಪರೂಪವಾದ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಹಂಬಲಿಸುವಂತಹ ಅದ್ಭುತ ಶೋಭೆಯನ್ನು ನೋಡಿದನು.
ಮೇನೇ ಚ ಹೈಹಯಪತಿರ್ಭುವಿ ದುರ್ಲಭೇಯಂ ಕ್ಷಾತ್ರೀ ಮನೋಹರತರಾ ಮಹಿತಾ ಹಿ ಸಂಪತ್
ಹೈಹಯರಾಧಿಪತಿ, ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಸುಂದರವಾದ ಮತ್ತು ಮಹಿಮೆಯ ರಾಜಸಂಪತ್ತು ಅಪರೂಪವೆಂದು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ತಿಳಿದನು.
ಮಧ್ಯೇಪುರಂ ಪುರಜನೋಪಚಿತಾಂ ವಿಭೂತಿಮಾಲೋಕಯನ್ಸಹ ಪುರೋಹಿತಮನ್ತ್ರಿಸಾರ್ಥೈಃ
ನಗರದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ, ರಾಜನು ತನ್ನ ಪುರೋಹಿತ ಮತ್ತು ಸಚಿವರೊಂದಿಗೆ ಅಲ್ಲಿನ ನಾಗರಿಕರ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸಿದನು.
ರಾಜಾ ತತೋ ಮುನಿವರೋಪಚಿತಾಂ ಸಪರ್ಯಾಮಾತ್ಮಾನುರೂಪಮಿಹ ಸಾನುಚರೋ ಲಭಸ್ವ
ಆ ಬಳಿಕ, ರಾಜನೇ, ನೀನು ಮತ್ತು ನಿನ್ನ ಜೊತೆಗಿರುವವರು ಮಹರ್ಷಿಗಳಿಂದ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಸ್ವೀಕರಿಸು.
ಪೌರೇಃ ಸಮೇತ್ಯ ವಿವಿಧಾರ್ಹಣಪಾಣಿಭಿಶ್ಚ ಮಾರ್ಗೇ ಮುದಾ ವಿರಚಿತಾಜಲಿಭಿಃ ಸಮನ್ತಾತ್
ನಗರದ ಜನರು ವಿವಿಧ ಅರ್ಪಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ, ಹರ್ಷದಿಂದ ಕೈಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸಿ ಎಲ್ಲೆಡೆಯಿಂದ ಅವನನ್ನು ಸ್ವಾಗತಿಸಿದರು.