ದೇವತಾನಾಮೃಷೀಣಾಂ ಚ ದ್ವೇ ಸೃತೀ ಪರಿಕೀರ್ತಿತೇ
ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಋಷಿಗಳ ಎರಡು ಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಪಶೂನಾಂ ಪುರುಷಾಣಾಂ ಚ ಸಂಭವಃ ಪರಿಕೀರ್ತ್ತಿತಃ
ಪಶುಗಳು ಮತ್ತು ಮಾನವರ ಉತ್ಪತ್ತಿಯನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ನವ ಸರ್ಗಾಃ ಪುನಃ ಪ್ರೋಕ್ತಾ ಬ್ರಹ್ಮಣೋ ಬುದ್ಧಿಪೂರ್ವಕಾಃ
ಮತ್ತೆ, ಬ್ರಹ್ಮನಿಂದ ಬುದ್ಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಒಂಬತ್ತು ಸೃಷ್ಟಿಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಬ್ರಹ್ಮಣೋ ಽವಯವೇಭ್ಯಶ್ಚ ಧರ್ಮಾದೀನಾಂ ಸಮುದ್ಭವಃ
ಬ್ರಹ್ಮನ ಅಂಗಗಳಿಂದ ಧರ್ಮಾದಿಗಳ ಉತ್ಪತ್ತಿಯೂ ಇಲ್ಲಿ ವಿವರವಾಗಿದೆ.
ಕಲ್ಪಯೋರನ್ತರೇ ಪ್ರೋಕ್ತಂ ಪ್ರತಿಸಂಧಿಶ್ಚ ಯಸ್ತಯೋಃ
ಎರಡು ಕಲ್ಪಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಇರುವ ಅವಧಿಯ ವಿವರಣೆ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಪರಸ್ಪರ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಸತ್ತ್ವೋದ್ರಿಕ್ತಾಚ್ಚ ದೇಹಾಚ್ಚ ಪುರುಷಸ್ಯ ಚ ಸಂಭವಃ
ಸತ್ತ್ವಗುಣ ಹೆಚ್ಚಿದಾಗ ಮತ್ತು ದೇಹದಿಂದ, ಪುರುಷನ ಹುಟ್ಟಿನ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಿಯವ್ರತೋತ್ತಾನಪಾದೌ ಪ್ರಸೂತ್ಯಾಕೃತಯಃ ಶುಭಾಃ
ಪ್ರಿಯವ್ರತ ಮತ್ತು ಉತ್ತಾನಪಾದ ಇವರ ಶುಭಕರ ಜನನ ಮತ್ತು ರೂಪಗಳ ಕಥೆ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ರುಚೇಃ ಪ್ರಜಾಪತೇಶ್ಚೋರ್ದ್ಧಮಾಕೂತ್ಯಾಂ ಮಿಥುನೋದ್ಭವಃ
ರುಚಿ ಎಂಬ ಪ್ರಜಾಪತಿಯು ಆಕೂತಿ ಮೂಲಕ, ಜೋಡಿಯ ಹುಟ್ಟನ್ನುಂಟುಮಾಡಿದನು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ದಾಕ್ಷಾಯಣೀಷು ವಾಪ್ಯೂರ್ಧ್ವಂಶಬ್ದಾದ್ಯಾಸು ಮಹಾತ್ಮನಃ
ದಕ್ಷನ ಪುತ್ರಿಯರಾದ ಶಬ್ದಾ ಮೊದಲಾದವರಲ್ಲಿ ಮಹಾತ್ಮನ ಸಂತಾನಗಳ ವಿವರವನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದೆ.
ತಥಾಧರ್ಮಸ್ಯ ಹಿಂಸಾಯಾಂ ತಮಸೋ ಽಶುಭಲಕ್ಷಣಃ
ಹಿಂಸೆಯಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಭ್ರಷ್ಟತೆ, ಅಂಧಕಾರ ಮತ್ತು ಅಶುಭ ಲಕ್ಷಣಗಳ ವಿವರಣೆಯೂ ಇದೆ.
ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷೇಶ್ಚ ವಸಿಷ್ಠಸ್ಯ ಯತ್ರ ಗೋತ್ರಾನುಕೀರ್ತ್ತನಮ್
ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಿ ವಸಿಷ್ಠನ ವಂಶಾವಳಿಯ ವಿವರವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಪಿತೄಣಾಂ ದ್ವಿಪ್ರಕಾರಾಣಾಂ ಸ್ವಧಾಯಾಂ ತದನನ್ತರಮ್
ಪಿತೃಗಳು ಎರಡು ವಿಧವಾಗಿರುವುದು ಮತ್ತು ಸ್ವಧಾ ಸಂಬಂಧಿತ ವಿಷಯಗಳ ವಿವರಣೆ ಇದೆ.
ದಕ್ಷಸ್ಯ ಶಾಪಃ ಸತ್ಯಾಶ್ಚ ಭೃಗ್ವಾದೀನಾಂ ಚ ಧೀಮತಾಮ್
ದಕ್ಷನ ಶಾಪ, ಸತ್ಯೆಯ ವಿಷಯಗಳು ಮತ್ತು ಭೃಗು ಮುಂತಾದ ಜ್ಞಾನಿಗಳ ಸತ್ಯಗಳೂ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಪ್ರತಿಷೇಧಶ್ಚ ವೈರಸ್ಯ ಕೀರ್ತ್ಯತೇ ದೋಷದರ್ಶನಾತ್
ವೈರದ ದೋಷಗಳನ್ನು ಕಂಡು, ವೈರಾಗ್ಯವನ್ನು ತಡೆಯುವ ವಿಷಯವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಜಾಪತೇಃ ಕರ್ದ್ದಮಸ್ಯ ಕನ್ಯಾಯಾಃ ಶುಭಲಕ್ಷಣಮ್
ಪ್ರಜಾಪತಿ ಕರ್ಧಮನ ಪುತ್ರಿಯ ಶುಭ ಲಕ್ಷಣಗಳ ವಿವರಣೆ ಇದೆ.
ತೇಷಾಂ ನಿಯೋಗೋ ದ್ವೀಪೇಷು ದೇಶೇಷು ಚ ಪೃಥಕ್ ಪೃಥಕ್
ಅವರು ವಿಭಿನ್ನ ದ್ವೀಪಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪಡೆದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ವರ್ಷಾಣಾಂ ಚ ನದೀನಾಂ ಚ ತದ್ಭೇದಾನಾಂ ಚ ಸರ್ವಶಃ
ವಿಭಿನ್ನ ದೇಶಗಳು, ನದಿಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಎಲ್ಲ ಪ್ರಕಾರಗಳ ವಿವರವನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದೆ.
ವಿಸ್ತರಾನ್ಮಣ್ಡಲಂ ಚೈವ ಜಂಬೂದ್ವೀಪಸಮುದ್ರಯೋಃ
ಜಂಬೂದ್ವೀಪ ಮತ್ತು ಸಮುದ್ರಗಳ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಹಾಗೂ ಪ್ರದೇಶಗಳ ವಿವರವನ್ನು ವಿಶದವಾಗಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ನೀಲಃ ಶ್ವೇತಶ್ಚ ಶೃಙ್ಗೀ ಚ ಕೀರ್ತ್ಯನ್ತೇ ಸಪ್ತ ಪರ್ವತಾಃ
ನೀಲ, ಶ್ವೇತ ಮತ್ತು ಶೃಂಗಿ ಇವು ಸೇರಿ ಏಳು ಪರ್ವತಗಳನ್ನು ಹೆಸರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ತೇಷಾಮನ್ತರವಿಷ್ಕಂಭಾ ಉಚ್ಛ್ರಾಯಾಯಾಮವಿಸ್ತರಾಃ
ಆ ಪರ್ವತಗಳ ಒಳಗಿನ ಆಧಾರಗಳು, ಎತ್ತರ ಮತ್ತು ಅಗಲದ ವಿವರಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದೆ.
ಭಾರತಾದೀನಿ ವರ್ಷಾಣಿ ನದೀಭಿಃ ಪರ್ವತೈಸ್ತಥಾ
ಭಾರತ ಮುಂತಾದ ದೇಶಗಳು, ಅವುಗಳ ನದಿಗಳು ಮತ್ತು ಪರ್ವತಗಳ ವಿವರಣೆ ಇದೆ.
ಜಂಬೂದ್ವೀಪಾದಯೋ ದ್ವೀಪಾಃ ಸಮುದ್ರೈಃ ಸಪ್ತಭಿರ್ವೃತಾಃ
ಜಂಬೂದ್ವೀಪ ಮತ್ತು ಇತರ ದ್ವೀಪಗಳು ಏಳು ಸಮುದ್ರಗಳಿಂದ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ ಎಂದು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಸಪ್ರಮಾಣಾ ಇಮೇ ಲೋಕಾಃ ಸಪ್ತದ್ವೀಪಾ ಚ ಮೇದಿನೀ
ಈ ಲೋಕಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಗಾತ್ರಗಳೂ, ಏಳು ದ್ವೀಪಗಳಿರುವ ಭೂಮಿಯೂ ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಸರ್ವಂ ಚೈತತ್ಪ್ರಧಾನಸ್ಯ ಪರಿಣಾಮೈಕದೇಶಿಕಮ್
ಇವೆಲ್ಲವೂ ಮೂಲ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಭಾಗಶಃ ರೂಪಾಂತರವಾಗಿದೆ.
ಸೂರ್ಯಾಚನ್ದ್ರಮಸೋಶ್ಚೈವ ಪೃಥಿವ್ಯಾಶ್ಚಾಪ್ಯಶೇಷತಃ
ಸೂರ್ಯನು, ಚಂದ್ರನು ಮತ್ತು ಭೂಮಿ — ಇವುಗಳೆಲ್ಲವೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಿವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.
ಮಹೇನ್ದ್ರಾದ್ಯಾಃ ಶುಭಾಃ ಪುಣ್ಯಾ ಮಾನಸೋತ್ತರಮೂರ್ಧನಿ
ಮಹೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ಇತರ ಶುಭಕರ ಪವಿತ್ರ ಪರ್ವತಗಳು, ಮಾನಸೋತ್ತರ ಶಿಖರದಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ನಾಗವೀಥ್ಯಕ್ಷವೀಥ್ಯೋಶ್ಚ ಲಕ್ಷಣಂ ಚ ಪ್ರಕೀರ್ತ್ಯತೇ
ನಾಗರಹಾದಿ ಮತ್ತು ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಹಾದಿಗಳ ಲಕ್ಷಣಗಳೂ ಇಲ್ಲಿ ವಿವರವಾಗಿವೆ.
ಲೋಕಾಲೋಕಸ್ಯ ಸನ್ಧ್ಯಾಯಾ ಅಹ್ನೋ ವಿಷುವತಸ್ತಥಾ
ಲೋಕಾಲೋಕದ ಗಡಿ, ಸಂಧ್ಯೆ ಮತ್ತು ಹಗಲಿನ ಸಮವಿಷುವತೂ ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಪಿತೄಣಾಂ ದೇವತಾನಾಂ ಚ ಪನ್ಥಾನೌ ದಕ್ಷಿಣೋತ್ತರೌ
ಪಿತೃಗಳಿಗೂ ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ಇರುವ ದಕ್ಷಿಣ ಹಾಗೂ ಉತ್ತರ ಮಾರ್ಗಗಳೂ ಇಲ್ಲಿ ವಿವರವಾಗಿವೆ.
ಕೀರ್ತ್ಯತೇ ಚ ಪದಂ ವಿಷ್ಣೋರ್ಧರ್ಮಾದ್ಯಾ ಯತ್ರ ಚ ಸ್ಥಿತಾಃ
ಧರ್ಮಾದಿಗಳು ನೆಲೆಸಿರುವ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಸ್ಥಾನವೂ ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.