ಏಕೋ ಬ್ರಹ್ಮಾನ್ತಕಶ್ಚೈವ ಪುರುಷಶ್ಚೈತಿ ತತ್ರ ಯಃ
ಅದೇವಾಗಿ, ಬ್ರಹ್ಮ, ಅಂತಕ ಮತ್ತು ಪುರುಷ ಎಂಬ ಒಬ್ಬನೇ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷನಾಗುತ್ತಾನೆ.
ಬ್ರಾಹ್ಮೀ ಚ ಪೌರುಷೀ ಚೈವ ಕಾಲಾಖ್ಯಾ ಚೇತಿ ತಾಃ ಸ್ಮೃತಾಃ
ಬ್ರಾಹ್ಮೀ, ಪೌರುಷೀ ಮತ್ತು ಕಾಲಾ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನವಳು—ಇವುವನ್ನೆಲ್ಲಾ ನೆನಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಮತಾ ಸಾ ಯಾ ತು ಕಾಲಾಖ್ಯಾ ಪ್ರಜಾಕ್ಷಯಕರೀ ತು ಸಾ
ಕಾಲಾ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವವಳು ಜೀವಿಗಳ ನಾಶವನ್ನು ತರುವವಳಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾಳೆ.
ರಾಜಸೀ ಬ್ರಹ್ಮಣೋ ಯಾ ತು ಮಾರೀಚಃ ಕಶ್ಯಪೋ ಽಭವತ್
ಬ್ರಹ್ಮನ ರಾಜಸ ಗುಣವು ಮಾರೀಚ ಮತ್ತು ಕಶ್ಯಪನಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡಿತು.
ತಾಮಸೀ ಚಾನ್ತಕೃದ್ಯಾ ತು ತದಂಶೋ ವಿಷ್ಣುರುಚ್ಯತೇ
ತಾಮಸ ಗುಣವು ಅಂತ್ಯವನ್ನು ಮಾಡುವವಳಾಗಿ, ಆ ಭಾಗವನ್ನು ವಿಷ್ಣುವಿನದಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ಮತಾ ಸಾ ಯಾ ತು ಕಾಲಾಖ್ಯಾ ಪ್ರಜಾಕ್ಷಯಕರೀ ತು ಸಾ
ಕಾಲಾ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವವಳು ಜೀವಿಗಳ ನಾಶವನ್ನು ತರುವವಳಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾಳೆ.
ಏವಮೇತಾಃ ಸ್ಮೃತಾಸ್ತಿಸ್ರಸ್ತನವೋ ಹಿ ಸ್ವಯಂಭುವಃ
ಈ ರೀತಿ ಸ್ವಯಂಭುವಿನ ಮೂರು ರೂಪಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಏತಾಸ್ತನ್ವಃ ಸ್ಮೃತಾ ದೇವಾ ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರೇ ಪುರಾತನೇ
ಈ ರೂಪಗಳನ್ನು ಪುರಾತನ ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳೆಂದು ನೆನಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಅಭಿಜಾತಿಪ್ರಭಾವಜ್ಞೈರ್ಮುನಿಭಿಸ್ತತ್ತ್ವದರ್ಶಿಭಿಃ
ವಂಶದ ಮೂಲ ಮತ್ತು ಪ್ರಕಾಶವನ್ನು ಅರಿತ, ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಕಂಡ ಋಷಿಗಳಿಂದ.
ಇದಂ ಪರಮಿದಂ ನೇತಿ ಬ್ರುವತೇ ಭಿನ್ನದರ್ಶಿನಃ
ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ ಹೊಂದಿರುವವರು, 'ಇದು ಪರಮ,' ಅಥವಾ 'ಇದು ಅಲ್ಲ' ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ಕೇಚಿದ್ಭವಂ ಪರತ್ವೇನ ಪ್ರಾಹುರ್ವಿಷ್ಣುಂ ತಥಾಪರೇ
ಕೆಲವರು ಭವನು ಪರಮನು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ, ಇನ್ನು ಕೆಲವರು ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಪರಮನೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ಸತ್ತ್ವಂ ಕಾಲಂ ಚ ದೇಶಂ ಚ ಕಾರ್ಯಂ ಚಾವೇಕ್ಷ್ಯ ಕರ್ಮ ಚ
ಸತ್ತ್ವ, ಕಾಲ, ಸ್ಥಳ, ಫಲ ಮತ್ತು ಕರ್ಮವನ್ನು ಗಮನಿಸಿ.
ಏಕಂ ಪ್ರಶಂಸಮಾನಸ್ತು ಸರ್ವಾನೇವಪ್ರಶಸತಿ
ಒಬ್ಬರನ್ನು ಹೊಗಳಿದರೆ, ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಹೊಗಳಿದಂತೆಯೇ.
ನ ಪ್ರದ್ವೇಷಸ್ತತಃ ಕಾರ್ಯೋ ದೇವತಾಸು ವಿಜಾನತಾ
ಆದರಿಂದ, ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಅರಿತವನು ಅವರ ಮೇಲೆ ದ್ವೇಷವನ್ನು ಇಡಬಾರದು.
ಏಕತ್ವಾತ್ಸ ತ್ರಿಧಾ ಭೂತ್ವಾ ಸಂಪ್ರಮೋಹಯತಿ ಪ್ರಜಾಃ
ಒಂದಾಗಿ ಇದ್ದವನು ಮೂರು ರೂಪಗಳನ್ನು ಪಡೆದು ಪ್ರಜ들을 ಮೋಹಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಜಿಜ್ಞಾಸವಃ ಪರೀಹನ್ತೇ ಸಕ್ತಾ ದುಷ್ಟಾ ವಿಚೇತಸಃ
ಆಸಕ್ತರು, ಕೆಟ್ಟವರು ಮತ್ತು ಗೊಂದಲದಲ್ಲಿರುವವರು ವಿಚಾರಿಸಲು ಇಚ್ಛಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
ಯಾತುಧಾನಾ ವಿಶೇಷಾ ಯೇ ಪಿಶಾಚಾಶ್ಚೈವ ನಾನ್ತರಮ್
ಯಾತುಧಾನರು ಮತ್ತು ಪಿಶಾಚರು ವಿಶೇಷವಾದರೂ, ಅವರಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಭೇದವಿಲ್ಲ.
ಗುಣಮಾತ್ರಾತ್ಮಿಕಾಭಿಸ್ತು ತನುಭಿರ್ಮೋಹಯನ್ಪ್ರಜಾಃ
ಗುಣಗಳಿಂದ ಮಾತ್ರ ನಿರ್ಮಿತವಾದ ದೇಹಗಳಿಂದ ಅವನು ಪ್ರಜಗಳನ್ನು ಮೋಹಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ.
ತಸ್ಮಾದ್ದೇವಾಸ್ತ್ರಯೋ ಹ್ಯೇತೇ ನೈರನ್ತರ್ಯೇಣಧಿಷ್ಟತಾಃ
ಆದರಿಂದ, ಈ ಮೂರು ದೇವರುಗಳು ಸದಾ ಸ್ಥಿರವಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಅಲ್ಪತ್ವಂ ವಾ ಬಹುತ್ವಂ ವಾ ತೇಷು ಕೋ ಜ್ಞಾತುಮರ್ಹತಿ
ಅವರು ಕಡಿಮೆ ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚು ಎಂಬುದನ್ನು ಯಾರು ನಿಜವಾಗಿ ತಿಳಿಯಬಹುದು?
ಗುಣಾತ್ಮಕತ್ವವೈ ಕಲ್ಪಯೇ ತಸ್ಮಾದೇಕಃ ಸ ಉಚ್ಯತೇ
ಅವರ ಸ್ವಭಾವ ಗುಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿರುವುದರಿಂದ ಅವನನ್ನು ಒಬ್ಬನೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ದೇವಂ ತಮೇಕಂ ಬಹುಧಾ ಪ್ರಾಹುರ್ನಾರಾಯಣಂ ದ್ವಿಜಾಃ
ದ್ವಿಜರು, ಅನೇಕ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿರುವ ಒಬ್ಬ ದೇವರು ನಾರಾಯಣನೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ಮನ್ವನ್ತರೇಷು ವೈ ತಿಸ್ರ ಆವರ್ತ್ತನ್ತೇ ಪುನಃ ಪುನಃ
ಪ್ರತಿ ಮನ್ವಂತರದಲ್ಲಿಯೂ ಆ ಮೂವರು ಪುನಃ ಪುನಃ ಬರುತ್ತಾರೆ.
ತೇಜಸಾ ಯಶಸಾ ಬುದ್ಧ್ಯಾ ಶ್ರುತೇನ ಚ ಬಲೇನ ಚ
ತೇಜಸ್ಸು, ಕೀರ್ತಿ, ಬುದ್ಧಿ, ಪಾಠ ಮತ್ತು ಬಲದಿಂದ.
ರಾಜಸ್ಯಾ ಬ್ರಹ್ಮಣೋಂಽಶೇನ ಮಾರೀಚಃ ಕಶ್ಯಪೋ ಽಭವತ್
ಬ್ರಹ್ಮನ ಶಕ್ತಿಯ ಭಾಗದಿಂದ ಮಾರೀಚನು ಕಶ್ಯಪನಾದನು.
ಸಾತ್ತ್ವಿಕ್ಯಾಶ್ಚ ತಥಾಂಶೇನ ಯಜ್ಞೋ ವಿಷ್ಣುರಜಾ ಯತ
ಹಾಗೆಯೇ ಸಾತ್ತ್ವಿಕ ಭಾಗದಿಂದ ಯಜ್ಞನು ವಿಷ್ಣುವಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದನು.
ಮನ್ವನ್ತರೇಷ್ವಿಹ ಸ್ರಷ್ಟುಮಾವರ್ತ್ತನ್ತೇ ಪುನಃ ಪುನಃ
ಪ್ರತಿ ಮನ್ವಂತರದಲ್ಲಿಯೂ ಅವರು ಇಲ್ಲಿ ಪುನಃ ಪುನಃ ಸೃಷ್ಟಿಗಾಗಿ ಬರುತ್ತಾರೆ.
ಯುಗಾದೌ ಸಕೃದುತ್ಪನ್ನಾಸ್ತಿಷ್ಠನ್ತೀಹಾಪ್ರಸಂಯಮಾತ್
ಯುಗದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಒಮ್ಮೆ ಹುಟ್ಟಿ, ನಿರಂತರವಾಗಿ ಇಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತಾರೆ.
ಕಾಲೋ ಭೂತ್ವಾ ಯುಗಾತ್ಮಾಸೌ ರುದ್ರಃ ಸಂಹರತೇ ಪುನಃ
ಕಾಲವಾಗಿ, ಯುಗದ ಸ್ವರೂಪನಾಗಿ, ರುದ್ರನು ಮತ್ತೆ ಎಲ್ಲವನ್ನು ಸಂಹರಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಭೂತ್ವಾ ಸಂವರ್ತ್ತಕಾದಿತ್ಯಸ್ತ್ರೀಂಲ್ಲೋಕಾಂಶ್ಚ ದಹತ್ಯುತ
ಸಂಹಾರದ ಸೂರ್ಯನಾಗಿ ಅವನು ಮೂರು ಲೋಕಗಳನ್ನು ದಹಿಸುತ್ತಾನೆ.