ಪ್ರತ್ಯೂಷಶ್ಚ ಪ್ರಭಾಸಶ್ಚ ವಸವೋ ಽಷ್ಟೌ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಾಃ
ಪ್ರತ್ಯೂಷ ಮತ್ತು ಪ್ರಭಾಸ ಎಂಬ ಎಂಟು ವಸುಗಳು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿವೆ.
ಧ್ರುವಪುತ್ರೋ ಽಭವತ್ತಾತ ಕಾಲೋ ಲೋಕಾಪ್ರಕಾಲನಃ
ಧ್ರುವನ ಮಗನು ಕಾಲ ಎಂಬವನು, ಲೋಕಗಳನ್ನು ಬೆಳಗುವವನು ಆಗಿದ್ದನು.
ಧರೋರ್ಮೀ ಕಲಿಲಶ್ಚೈವ ಪಞ್ಚ ಚನ್ದ್ರಮಸಃ ಸುತಾಃ
ಧರೋರ್ಮಿ ಮತ್ತು ಕಲಿಲ ಎಂಬ ಐದು ಜನರು ಚಂದ್ರನ ಮಗರು.
ಸ್ಕನ್ದಃ ಸನತ್ಕುಮಾರಶ್ಚ ಜಜ್ಞೇ ಪಾದೇನ ತೇಜಸಃ
ಸ್ಕಂದ ಮತ್ತು ಸನತ್ಕುಮಾರರು ತೇಜಸಿನ ಕಾಲಿನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವರು.
ತಸ್ಯ ಶಾಖೋ ವಿಶಾಖಶ್ಚ ನೈಗಮೇಯಶ್ಚ ಪ್ರಷ್ಟಜಾಃ
ಅವನ ಶಾಖೆಗಳು ವಿಶಾಖ ಮತ್ತು ನೈಗಮೇಯ, ಇವರು ಹಿಂಬದಿಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವರು.
ಅವಿಜ್ಞಾನ ಗತಿಶ್ಚೈವ ದ್ವೌ ಪುತ್ರಾವನಿಲಸ್ಯ ಚ
ಅವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಗತಿ ಎಂಬ ಇಬ್ಬರು ಅನಿಲನ ಮಗರು.
ದ್ವೌ ಪುತ್ರೌ ದೇವಲಸ್ಯಾಪಿ ಕ್ಷಮಾವನ್ತೌ ಮನೀಷಿಣೌ
ದೇವಳನಿಗೂ ಕ್ಷಮಾಶೀಲರೂ ಜ್ಞಾನಿಗಳೂ ಆದ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳು ಇದ್ದರು.
ಯೋಗಸಿದ್ಧಾ ಜಗತ್ಕೃತ್ಸ್ನಮಶಕ್ತಾ ಚರತಿ ಸ್ಮ ಹ
ಯೋಗದಲ್ಲಿ ಪರಿಪೂರ್ಣಳಾದಳು, ಆದರೆ ಶಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದೆ ಈ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು.
ವಿಶ್ವಕರ್ಮಾ ಸುತಸ್ತಸ್ಯಾಃ ಪ್ರಜಾಪತಿಪತಿರ್ವಿಭುಃ
ವಿಶ್ವಕರ್ಮನು ಅವಳ ಮಗನು, ಪ್ರಜಾಪತಿಗಳ ಅಧಿಪತಿ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಯೂ ಆಗಿದ್ದನು.
ಕ್ರತುರ್ದಕ್ಷಃ ಶ್ರವಃ ಸತ್ಯಃ ಕಾಲಃ ಮುನಿಸ್ತಥಾ
ಕೃತು, ದಕ್ಷ, ಶ್ರವ, ಸತ್ಯ, ಕಾಲ ಮತ್ತು ಮುನಿಯೂ ಇದ್ದರು.
ಧರ್ಮಪುತ್ರಾಃ ಸುರಾ ಏತೇ ವಿಶ್ವಾಯಾಂ ಜಜ್ಞಿರೇ ಶುಭಾಃ
ಈ ಶುಭಸ್ವರೂಪಿಯಾದ ದೇವತೆಗಳು ಧರ್ಮನ ಪುತ್ರರು, ಇವರು ವಿಶ್ವೆಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದರು.
ಮುಹೂರ್ತಾಶ್ಚ ಮುಹೂರ್ತಾಯಾ ಘೋಷಲಂಬಾ ಹ್ಯಜಾಯತ
ಮಹೂರ್ತೆಯಿಂದ ಮಹೂರ್ತಗಳು ಮತ್ತು ಘೋಷಲಂಬಾ ಹುಟ್ಟಿದರು.
ನವ ವೀಥ್ಯಸ್ತು ಜಾಮಾಯಾಃ ಪಥತ್ರಯಮುಪಾಶ್ರಿತಾಃ
ಜಾಮೆಯಿಂದ ಒಂಬತ್ತು ವೀಥಿಗಳು, ಮೂರು ಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವವರು ಹುಟ್ಟಿದರು.
ಏಷ ಸರ್ಗಃ ಸಮಾಖ್ಯಾತೋ ವಿದ್ವಾನ್ಧರ್ಮಸ್ಯ ಶಾಶ್ವತಃ
ಓ ಜ್ಞಾನಿ, ಧರ್ಮನ ಈ ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ನಾಮತಃ ಸಂಪ್ರವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ಬ್ರುವತೋ ಮೇ ನಿಬೋಧತ
ಈಗ ನಾನು ಅವರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ನಾನು ಹೇಳುವದನ್ನು ಕೇಳಿ.
ಮುಹುರ್ತ್ತಾಃ ಸರ್ವನಕ್ಷತ್ರಾ ಅಹೋರಾತ್ರಭಿದಸ್ತಥಾ
ಮಹೂರ್ತಗಳು, ಎಲ್ಲಾ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ ವಿಭಾಗಗಳು.
ರವೇರ್ಗತಿ ವಿಶೇಷೇಣ ಸರ್ವರ್ತ್ತುಷು ಚ ನಿತ್ಯಶಃ
ಸೂರ್ಯನ ಚಲನೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಎಲ್ಲ ಋತುಗಳಲ್ಲಿ ನಿರಂತರವಾಗಿಯೂ.
ಅವಿಶೇಷೇಷು ಕಾಲೇಷು ಜ್ಞೇಯಃ ಸವಿತೃಮಾನತಃ
ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿಲ್ಲದ ಕಾಲಗಳಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನನ್ನು ಸವಿತೃ ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು.
ಆಪ್ಯೋ ಽಥ ವೈಶ್ವದೇವಶ್ಚ ಬ್ರಾಹ್ಮೋ ಮಧ್ಯಾಹ್ನಸಂಶ್ರಿತಃ
ಆಪ್ಯ, ವೈಶ್ವದೇವ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಹ್ಮ ಕಾಲಗಳು ಮಧ್ಯಾಹ್ನದ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿವೆ.
ವಾರುಣಶ್ಚ ಯಥಾರ್ಯಮ್ಣೋ ಭಗಶ್ಚಾಪಿ ದಿನಶ್ರಿತಾಃ
ವಾರುಣ, ಆರ್ಯಮ ಮತ್ತು ಭಗ ಕಾಲಗಳು ಕೂಡ ಹಗಲಿನ ಭಾಗಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದವು.
ಶಙ್ಕುಚ್ಛಾಯಾ ವಿಶೇಷೇಣ ವೇದಿತವ್ಯಾಃ ಪ್ರಮಾಣತಃ
ಘಟಿಕೆಗೆ ಬಿದ್ದ ನೆರಳನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಅಳೆಯಬೇಕು ಮತ್ತು ತಿಳಿಯಬೇಕು.
ಆಗ್ನೇಯಶ್ಚಾಪಿ ವಿಜ್ಞೇಯಃ ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯಸ್ತಥೈವ ಚ
ಆಗ್ನೇಯ ಮತ್ತು ಪ್ರಜಾಪತ್ಯ ವಿಭಾಗಗಳನ್ನೂ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು.
ಸಾವಿತ್ರಶ್ಚ ತಥಾ ತ್ವಾಷ್ಟ್ರೋ ವಾಯವ್ಯಶ್ಚೇತಿ ಸಂಗ್ರಹಃ
ಅದೇ ರೀತಿ ಸಾವಿತ್ರ, ತ್ವಾಷ್ಟ್ರ ಮತ್ತು ವಾಯವ್ಯ ಕಾಲಗಳನ್ನೂ ಸೇರಿಸಬೇಕು.
ಇನ್ದೋರ್ಗತ್ಯುದಯಾ ಜ್ಞೇಯಾ ನಾಡಿಕಾ ಆದಿತಸ್ತಥಾ
ಚಂದ್ರನ ಚಲನೆ ಮತ್ತು ಉದಯ, ಜೊತೆಗೆ ನಾಡಿಕೆಗಳ ಸಮಯವನ್ನು ಆರಂಭದಿಂದಲೇ ತಿಳಿಯಬೇಕು.
ಸರ್ವಗ್ರಹಾಣಾಂ ತ್ರೀಣ್ಯೇವ ಸ್ಥಾನಾನಿ ವಿಹಿತಾನಿ ಚ
ಎಲ್ಲ ಗ್ರಹಗಳಿಗೂ ಮೂರು ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ನಿಶ್ಚಯಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಸ್ಥಾನಂ ಜಾರದ್ಗವಂ ಸಧ್ಯೇ ತಥೈರಾವತಮುತ್ತರಮ್
ಜಾರದ್ಗವ ಸ್ಥಾನ ಸಾಧ್ಯ ತಾರೆಗೆ, ಐರಾವತ ಉತ್ತರ ಭಾಗವಾಗಿದೆ.
ಅಶ್ವಿನೀ ಕೃತ್ತಿಕಾ ಯಾಮ್ಯಂ ನಾಗವೀಥೀತಿ ವಿಶ್ರುತಾ
ಅಶ್ವಿನಿ ಮತ್ತು ಕೃತ್ತಿಕಾ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದ ನಾಗಮಾರ್ಗವೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ.
ಪುಷ್ಯಾಶ್ಲೇಷೇ ತಥಾದಿತ್ಯಂ ವೀಥೀ ಚೈರಾವತೀ ಮತಾ
ಪುಷ್ಯ ಮತ್ತು ಅಶ್ಲೇಷಾ ಹಾಗು ಆದಿತ್ಯ, ಐರಾವತ ಮಾರ್ಗವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಪೂರ್ವೋತ್ತರೇ ಚ ಫಲ್ಗುನ್ಯೌ ಮಘಾ ಚೈವಾರ್ಷಭೀ ಸ್ಮೃತಾ
ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ಉತ್ತರದ ಫಲ್ಗುನುಗಳು, ಜೊತೆಗೆ ಮಘಾ, ವೃಷಭ ಗುಂಪು ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.
ಜ್ಯೇಷ್ಠಾ ವಿಶಾಖಾನುರಾಧಾ ವೀಥೀ ಜಾರದ್ಗವೀ ಮತಾ
ಜ್ಯೇಷ್ಠಾ, ವಿಶಾಖಾ ಮತ್ತು ಅನುರಾಧಾ ಜಾರದ್ಗವ ಮಾರ್ಗವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.