ಅನ್ಯಾನಿ ನವತಿಶ್ಚೈವ ಧ್ರುವಃ ಸಂವತ್ಸರಃ ಸ್ಮೃತಃ
ಮತ್ತೊಂದು ತೊಂಬತ್ತು ವರ್ಷಗಳನ್ನು ಧ್ರುವನ ವರ್ಷದಂತೆ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ವರ್ಷಾಣಾಂ ತು ಶತಂ ಜ್ಞೇಯಂ ದಿವ್ಯೋ ಹ್ಯೇಷ ವಿಧಿಃ ಸ್ಮೃತಃ
ನೂರು ವರ್ಷಗಳನ್ನು ದೇವವಿಧಾನವೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು.
ತ್ರೀಣ್ಯೇವ ನಿಯುತಾನ್ಯಾಹುರ್ವರ್ಷಾಣಾಂ ಮಾನುಷಾಣಿ ತು
ಮೂರು ನಿಯುತ ಮಾನವ ವರ್ಷಗಳಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ದಿವ್ಯವರ್ಷಸಹಸ್ರ ತು ಪ್ರಾಹುಃ ಸಂಖ್ಯಾವಿದೋ ಜನಾಃ
ಸಂಖ್ಯೆ ತಿಳಿದವರು ಸಾವಿರ ದೇವವರ್ಷಗಳೆಂದು ಘೋಷಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ದಿವ್ಯೇನೈವ ಪ್ರಮಾಣೇನ ಯುಗಸಂಖ್ಯಾಪ್ರಕಲ್ಪನಮ್
ಯುಗಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ದೈವಿಕ ಮಾನದಂಡದ ಪ್ರಕಾರ ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಕೃತಂ ತ್ರೇತಾ ದ್ವಾಪರಂ ಚ ಕಲಿಶ್ಚೇತಿ ಚತುಷ್ಟಯಮ್
ಕೃತಯುಗ, ತ್ರೇತಾಯುಗ, ದ್ವಾಪರಯುಗ ಮತ್ತು ಕಲಿಯುಗ — ಈ ನಾಲ್ಕು ಯುಗಗಳಿವೆ.
ದ್ವಾಪರಂ ಚ ಕಲಿಶ್ಚೈವ ಯುಗಾನ್ಯೇತಾನಿ ಕಲ್ಪಯೇತ್
ದ್ವಾಪರಯುಗ ಮತ್ತು ಕಲಿಯುಗ ಕೂಡ ಯುಗಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
ತಸ್ಯ ತಾವಚ್ಛತೀ ಸಂಧ್ಯಾ ಸಂಧ್ಯಾಂಶಃ ಸಂಧ್ಯಾಯಾ ಸಮಃ
ಪ್ರತಿ ಯುಗಕ್ಕೂ ಸಂಧ್ಯೆ, ಸಂಧ್ಯೆಯ ಭಾಗ ಮತ್ತು ಸಂಧ್ಯೆಯಷ್ಟಾದ ಅವಧಿ ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಏಕನ್ಯಾಯೇನ ವರ್ತನ್ತೇ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ಶತಾನಿ ಚ
ಅವುಗಳೆಲ್ಲಾ ಸಹಸ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಶತಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತವೆ.
ತ್ರಿಶತೀ ದ್ವಿಶತೀ ಸಂಧ್ಯೇ ಸಂಧ್ಯಾಂಶೌ ಚಾಪಿ ತತ್ಸಮೌ
ಮೂರು ನೂರು ಮತ್ತು ಎರಡು ನೂರು ಸಂಧ್ಯೆಗಳು, ಅವುಗಳ ಭಾಗಗಳು ಕೂಡ ಅದೇ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿವೆ.
ತಸ್ಯೈಕಶತಿಕಾ ಸಂಧ್ಯಾ ಸಂಧ್ಯಾಂಶಃ ಸಂಧ್ಯಯಾ ಸಮಃ
ಅದರ ಸಂಧ್ಯೆ ನೂರು, ಸಂಧ್ಯೆಯ ಭಾಗವೂ ಸಂಧ್ಯೆಯಷ್ಟೇ ಇದೆ.
ಕೃತಂ ತ್ರೇತಾ ದ್ವಾಪರಂ ಚ ಕಲಿಶ್ಚೈವ ಚತುಷ್ಟಯಮ್
ಕೃತಯುಗ, ತ್ರೇತಾಯುಗ, ದ್ವಾಪರಯುಗ ಮತ್ತು ಕಲಿಯುಗ — ಈ ನಾಲ್ಕು ಯುಗಗಳಿವೆ.
ಕೃತಸ್ಯ ತಾವದ್ವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ವರ್ಷಾಣಿ ಚ ನಿಬೋಧತ
ಈಗ ನಾನು ಕೃತಯುಗದ ವರ್ಷಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ಗಮನಿಸಿ ಕೇಳಿ.
ಚತ್ವಾರಿಂಶತ್ಸಹಸ್ರಾಣಿ ತಥಾನ್ಯಾನಿ ಕೃತಂ ಯುಗಮ್
ನಲವತ್ತು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳು ಹಾಗೂ ಇತರ ಅವಧಿಗಳು ಕೃತಯುಗವನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತವೆ.
ಅಶೀತಿಶ್ಚ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ಕಾಲಸ್ತ್ರೇತಾಯುಗಸ್ಯ ಸಃ
ತ್ರೇತಾಯುಗದ ಅವಧಿ ಎಂಭತ್ತು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳು.
ವಿಂಶತಿಶ್ಚ ಸಹಸ್ರಾಮಿ ಕಾಲಃ ಸ ದ್ವಾಪರಸ್ಯ ಚ
ದ್ವಾಪರಯುಗದ ಅವಧಿ ಇಪ್ಪತ್ತು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳು.
ಷಷ್ಟಿಶ್ಚೈವ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ಕಾಲಃ ಕಲಿಯುಗಸ್ಯ ತು
ಕಲಿಯುಗದ ಅವಧಿ ಅರವತ್ತು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳು.
ನಿಯುತಾನ್ಯೇವ ಷಡಿಂಶಾನ್ನಿರಸಾನಿ ಯುಗಾನಿ ವೈ
ಯುಗಗಳನ್ನು ಆರು ಬಾರಿ ಅರವತ್ತು ಲಕ್ಷದಂತೆ ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕಲಾಗಿದೆ.
ವಿಂಶತಿಶ್ಚ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ಸ ಸಂಧ್ಯಾಂಶಶ್ಚತುರ್ಯುಗಃ
ನಾಲ್ಕು ಯುಗಗಳ ಸಂಧ್ಯೆಯ ಭಾಗ ಇಪ್ಪತ್ತು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳಾಗಿದೆ.
ಕೃತತ್ರೇತಾದಿಯುಕ್ತಾನಾಂ ಮನೋರನ್ತರಮುಚ್ಯತೇ
ಕೃತಯುಗ, ತ್ರೇತಾಯುಗ ಮತ್ತು ಇತರ ಯುಗಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಇರುವ ಅವಧಿಯನ್ನು ಮನ್ವಂತರವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ತ್ರಿಂಶತ್ಕೋಟ್ಯಸ್ತು ವರ್ಷಾಣಾಂ ಮಾನುಷೇಣ ಪ್ರಕೀರ್ತ್ತಿತಾಃ
ಮನುಷ್ಯರ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರದ ಪ್ರಕಾರ ಮೂವತ್ತು ಕೋಟಿ ವರ್ಷಗಳೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ವಿಶತಿಶ್ಚ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ಕಾಲೋ ಽಯಂ ಸಾಧಿಕಂ ವಿನಾ
ಇಪ್ಪತ್ತು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳು ಈ ಅವಧಿಯಾಗಿದ್ದು, ಸ್ವಲ್ಪ ಹೆಚ್ಚಿದೆ, ಕಡಿಮೆ ಇಲ್ಲ.
ಮನ್ವನ್ತರಸ್ಯ ಕಾಲೋ ಽಯಂ ಯುಗೈಃ ಸಾರ್ದ್ಧಂ ಚ ಕೀರ್ತ್ತಿತಃ
ಮನುಂತರದ ಅವಧಿಯನ್ನು ಯುಗಗಳೊಡನೆ ಸೇರಿಸಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ತ್ರೇತಾಶಿಷ್ಟಂ ಪ್ರವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ದ್ವಾಪರಂ ಕಲಿಮೇವ ಚ
ಈಗ ತ್ರೇತಾಯುಗದಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿರುವ ಭಾಗವನ್ನು, ದ್ವಾಪರಯುಗ ಮತ್ತು ಕಲಿಯುಗದ ವಿಷಯವನ್ನೂ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.
ಕ್ರಮಾಗತಂ ಮಯಾ ಹ್ಯೇತತ್ತುಭ್ಯಂ ನೋಕ್ತ ಯುಗ ದ್ವಯಮ್
ಕ್ರಮವಾಗಿ ಬರುವ ಈ ಎರಡು ಯುಗಗಳ ಬಗ್ಗೆ ನಾನು ಇನ್ನೂ ನಿಮಗೆ ಹೇಳಿಲ್ಲ.
ಅತ್ರ ತ್ರೇತಾಯುಗಸ್ಯಾದೌ ಮನುಃ ಸಪ್ತರ್ಷಯಶ್ಚ ಯೇ
ತ್ರೇತಾಯುಗದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಮನುವು ಮತ್ತು ಏಳು ಋಷಿಗಳು ಇದ್ದರು.
ದಾರಾಗ್ನಿಹೋತ್ರಸಂಬನ್ಧಮೃಗ್ಯಜುಃ ಸಾಮಸಂಹಿತಮ್
ಅವರು ಪತ್ನಿಯರ ಸಂಬಂಧ, ಅಗ್ನಿಹೋತ್ರ ಯಜ್ಞ, ಹಾಗೂ ಋಗ್ವೇದ, ಯಜುರ್ವೇದ ಮತ್ತು ಸಾಮವೇದಗಳ ಸಂಹಿತೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು.
ಪರಂಪರಾಗತಂ ಧರ್ಮ ಸ್ಮಾರ್ತ್ತಂ ಚಾಚಾರಲಕ್ಷಣಮ್
ಪರಂಪರೆಯಿಂದ ಬಂದ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಸದುಪಚಾರದ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು.
ಸತ್ಯೇನ ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯೇಣ ಶ್ರುತೇನ ತಪಸಾ ಚ ವೈ
ಸತ್ಯವಂತಿಕೆ, ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯ, ವೇದಪಠನ ಮತ್ತು ತಪಸ್ಸಿನ ಮೂಲಕ.
ಸಪ್ತರ್ಷೀಣಾಂ ಮನೋಶ್ಚೈವ ಹ್ಯಾದ್ಯೇ ತ್ರೇತಾಯುಗೇ ತಥಾ
ಆ ಮೊದಲ ತ್ರೇತಾಯುಗದಲ್ಲಿ ಏಳು ಋಷಿಗಳು ಮತ್ತು ಮನುವಿಗೆ ಹೀಗೆಯೇ ನಡೆಯಿತು.