ಜೈವಂ ಬೃಹಸ್ಪತಿಶ್ಚೈವ ಲೌಹಿತಂ ಚೈವ ಲೋಹಿತಃ
ಜೈವನು ಬೃಹಸ್ಪತಿ, ಲೌಹಿತನು ಲೋಹಿತನೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ಬೌಧಂ ಬುಧೋ ಽಥ ಸ್ವರ್ಭಾನುಃ ಸ್ವರ್ಭಾನುಸ್ಥಾನಮಾಸ್ಥಿತಃ
ಬೌಧನು ಬುಧನು, ಸ್ವರ್ಭಾನು ಸ್ವರ್ಭಾನು ಎಂಬವನ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದಾನೆ.
ಗೃಹಾಣ್ಯೇತಾನಿ ಸರ್ವಾಣಿ ಜ್ಯೋತೀಂಷಿ ಸುಕೃತಾತ್ಮ ನಾಮ್
ಒಳ್ಳೆಯ ಮನಸ್ಸುಳ್ಳವನೇ, ಈ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಗ್ರಹಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು.
ಸ್ಥಾನಾನ್ಯೇತಾನಿ ತಿಷ್ಠನ್ತಿ ಯಾವದಾತ್ರೂತಸಂಪ್ಲವಮ್
ಈ ಸ್ಥಾನಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಭೂತಗಳ ಲಯವಾಗುವವರೆಗೆ ಇರುತ್ತವೆ.
ಅಭಿಮಾನಿನೋ ಽವತಿಷ್ಠನ್ತೇ ದೇವಸ್ಥಾನಾನಿ ವೈ ಪುನಃ
ಅಹಂಕಾರಿಗಳಾದವರು ಮತ್ತೆ ದೇವತೆಗಳ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಅಸ್ಮಿನ್ಮನ್ವನ್ತರೇ ಚೈವ ಗ್ರಹಾ ವೈತಾನಿಕಾಃ ಸ್ಮೃತಾಃ
ಈ ಮನ್ವಂತರದಲ್ಲಿ ಗ್ರಹಗಳನ್ನು ವೈತಾನಿಕ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ತ್ವಿಷಿನಾಮಾ ಧರ್ಮಸುತಃ ಸೋಮೋ ದೇವೋ ವಸುಃ ಸ್ಮೃತಃ
ಪ್ರಕಾಶಮಾನರೊಳಗೆ ಧರ್ಮಪುತ್ರ, ಸೋಮ ಮತ್ತು ವಸು ದೇವತೆಗಳೆಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಬೃಹತ್ತೇಜಾಃ ಸ್ಮೃತೋ ದೇವೋ ದೇವಾಚಾರ್ಯೋ ಽಗಿ ರಸ್ಸುತಃ
ಮಹಾ ತೇಜಸ್ಸಿನ ದೇವರು ಅಗ್ನಿಪುತ್ರನಾಗಿ ದೇವಗುರುವೆಂದು ನೆನಪಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಶನೈಶ್ಚರೋ ವಿರೂಪಸ್ತು ಸಂಜ್ಞಾಪುತ್ರೋ ವಿವಸ್ವತಃ
ಶನೈಶ್ಚರನು ವಿಕಲರೂಪಿಯಾಗಿದ್ದು ಸಂಜ್ಞೆಯೂ ವಿವಸ್ವಂತನ ಮಗನು.
ನಕ್ಷತ್ರಾಣ್ಯೃಕ್ಷನಾಮಾನೋ ದಾಕ್ಷಾಯಣ್ಯಸ್ತು ತಾಃ ಸ್ಮೃತಾಃ
ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ಋಕ್ಷ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಪುತ್ರಿಯರೆಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಸೋಮರ್ಕ್ಷಗ್ರಹಸೂರ್ಯೇಷು ಕೀರ್ತ್ತಿತಾ ಹ್ಯಭಿಮಾನಿನಃ
ಅಹಂಕಾರಿಗಳು ಚಂದ್ರ, ನಕ್ಷತ್ರ, ಗ್ರಹ ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯರೊಳಗೆ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.
ಶುಕ್ಲಮಗ್ನಿಮಯಂ ಸ್ಥಾನಂ ಸಹಸ್ರಾಂಶೋರ್ವಿವಸ್ವತಃ
ಸಹಸ್ರ ಕಿರಣಗಳಿರುವ ವಿವಸ್ವಂತನ ನಿವಾಸವು ಬಿಳುಪು ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಕೂಡಿದೆ.
ಆಪ್ಯಂ ಶ್ಯಾಮಂ ಮನೋಜ್ಞಸ್ಯ ಪಞ್ಚರಶ್ಮೇರ್ಗೃಹಂ ಸ್ಮೃತಮ್
ಆಯ್ದ ಐದು ಕಿರಣಗಳಿರುವ ಮನೋಜ್ಞನ ಮನೆ ನೀರಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು, ಕಪ್ಪಾಗಿದೆ.
ನವರಶ್ಮೇಸ್ತು ಭೌಮಸ್ಯ ಲೌಹಿತಂ ಸ್ಥಾನಮಮ್ಮಯಮ್
ಒಂಬತ್ತು ಕಿರಣಗಳಿರುವ ಭೌಮನ ನಿವಾಸವು ಕಬ್ಬಿಣದಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು ಕೆಂಪಾಗಿದೆ.
ಅಷೃ ರಶ್ಮಿಗೃಹಂ ಪ್ರೋಕ್ತಂ ಕೃಷ್ಣಂ ಮನ್ದಸ್ಯ ಚಾಮ್ಮಯಮ್
ಎಂಟು ಕಿರಣಗಳಿರುವ ಮಂದನ ಮನೆ ಕಪ್ಪು ಮತ್ತು ಕಬ್ಬಿಣದಿಂದ ಕೂಡಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ವಿಜ್ಞೇಯಾಸ್ತಾರಕಾಃ ಸರ್ವಾ ಅಮ್ಮಯಾಸ್ತ್ತ್ವೇ ಕರಶ್ಮಯಃ
ಎಲ್ಲ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಕಬ್ಬಿಣದಿಂದ ಕೂಡಿವೆ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಕಿರಣಗಳು ಕೈಗಳಂತೆ ಇವೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು.
ಘನತೋಯಾತ್ಮಿಕಾ ಜ್ಞೇಯಾಃ ಕಲ್ಪಾದಾವೇವ ನಿರ್ಮಿತಾಃ
ಅವುಗಳ ಸ್ವಭಾವ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ನೀರಿನಂತಿದ್ದು, ಕಲ್ಪದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿಯೇ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿವೆ ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು.
ನವಯೋಜನಸಾಹಸ್ರೋ ವಿಷ್ಕಂಭಃ ಸವಿತುಃ ಸ್ಮೃತಃ
ಸವಿತೃನ ಅಕ್ಷವು ಒಂಬತ್ತು ಸಾವಿರ ಯೋಜನಗಳಷ್ಟು ಉದ್ದವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ದ್ವಿಗುಣಃ ಸೂರ್ಯವಿಸ್ತಾರಾದ್ವಿಸ್ತಾರಃ ಶಶಿನಃ ಸ್ಮೃತಃ
ಚಂದ್ರನ ವಿಸ್ತಾರವು ಸೂರ್ಯನಿಗಿಂತ ಎರಡು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಉದ್ಧೃತ್ಯ ಪೃಥಿವೀಛಾಯಾಂ ನಿರ್ಮಿತೋ ಮಣ್ಡಲಾಕೃತಿಃ
ಭೂಮಿಯ ನೆರಳನ್ನು ತೆಗೆದು, ಒಂದು ವೃತ್ತಾಕಾರದ ರೂಪವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಆದಿತ್ಯಾತ್ತಚ್ಚ ನಿಷ್ಕ್ರಮ್ಯ ಸೋಮಂ ಗಚ್ಛತಿ ಪರ್ವಸು
ಅದು ಸೂರ್ಯನಿಂದ ಹೊರಬಂದು, ಚಂದ್ರನ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರನನ್ನು ತಲುಪುತ್ತದೆ.
ಸ್ವರ್ಭಾಸಾ ನುದತೇ ಯಸ್ಮಾತ್ತಸ್ಮಾತ್ಸ್ವರ್ಭಾನುರುಚ್ಯತೇ
ಆಕಾಶದ ಪ್ರಕಾಶವನ್ನು ದೂರಮಾಡುವುದರಿಂದ ಅದನ್ನು ಸ್ವರ್ಭಾನು ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ವಿಷ್ಕಂಭಾನ್ಮಣ್ಡಲಾಚ್ಚೈವ ಯೋಜನಾಗ್ರಾತ್ಪ್ರಮಾಣತಃ
ಆಧಾರಗಳು ಮತ್ತು ವೃತ್ತಗಳಿಂದ, ಯೋಜನದ ತುದಿಯಿಂದ ಅಳತೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಬೃಹಸ್ಪತೇಃ ಪಾದ ಹೀನೌ ಭೌಮಸೌರಾವುಭೌ ಸ್ಮೃತೌ
ಗುರುಗೃಹದ ಹೋಲಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಭೌಮ ಮತ್ತು ಶನಿಗಳು ನಾಲ್ಕನೇ ಭಾಗ ಕಡಿಮೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ತಾರಾನಕ್ಷತ್ರರೂಪಾಣಿ ವಪುಷ್ಮನ್ತಿ ಚ ಯಾನಿ ವೈ
ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ತಾರೆಗಳೆಂಬ ರೂಪಗಳು ನಿಜಕ್ಕೂ ದೇಹವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ.
ಪ್ರಾಯಶಶ್ಚನ್ದ್ರಯೋಗೀನಿ ವಿದ್ಯಾದೃಕ್ಷಾಣಿ ತತ್ತ್ವವಿತ್
ತತ್ತ್ವವನ್ನು ತಿಳಿದವನು ಹೆಚ್ಚಿನ ತಾರೆಗಳು ಚಂದ್ರನೊಡನೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಿವೆ ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು.
ಶತಾನಿ ಪಞ್ಚ ಚತ್ವಾರಿ ತ್ರೀಣಿ ದ್ವೇ ಚೈವ ಯೋಜನೇ
ಐದು ನೂರು, ನಾಲ್ಕು, ಮೂರು ಮತ್ತು ಎರಡು ಯೋಜನಗಳು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಯೋಜನಾದ್ಯರ್ದ್ಧಮಾತ್ರಾಣಿ ತೇಭ್ಯೋ ಹ್ರಸ್ವಂ ನ ವಿದ್ಯತೇ
ಯೋಜನದ ಅರ್ಧ ಮತ್ತು ಭಾಗಗಳಷ್ಟು ಅಳತೆ ಇದೆ; ಅದಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಇಲ್ಲ.
ಸೌರೋಙ್ಗಿರಾಶ್ಚ ವಕ್ರಶ್ಚ ಜ್ಞೇಯಾ ಮನ್ದವಿಚಾರಿಣಃ
ಮಂಗಳ, ಶನಿ ಮತ್ತು ವಕ್ರಗಾಮಿ ಗ್ರಹಗಳು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಚಲಿಸುವವೆಯೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು.
ಸೂರ್ಯಸೋಮೌ ಬುಧಶ್ಚೈವ ಭಾರ್ಗವಶ್ಚೈವ ಶೀಘ್ರಗಾಃ
ಸೂರ್ಯ, ಚಂದ್ರ, ಬುಧ ಮತ್ತು ಶುಕ್ರನು ವೇಗವಾಗಿ ಚಲಿಸುವವರು.