ದ್ವಿತೀಯಂ ಯುದ್ಧದಿವಸಂ ಸಮಸ್ತಮಪಿ ಸಾ ರಣೇ
ಯುದ್ಧದ ಎರಡನೇ ದಿನವನ್ನೂ ಆಕೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಯುದ್ಧಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಹೋರಾಡಿದಳು.
ಅಸ್ತ್ರಪ್ರತ್ಯಸ್ತ್ರಮೋಕ್ಷೇಣ ತಾನ್ಸರ್ವಾನಪಿ ಭಿನ್ದತೀ
ಆಕೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಅಸ್ತ್ರಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪ್ರತ್ಯಸ್ತ್ರವನ್ನು ಹಾರಿಸಿ ಎಲ್ಲರನ್ನು ಚೂರುಮೂರಾಗಿ ಮಾಡಿದಳು.
ದ್ವಿಶತ್ಯಕ್ಷೌಹಿಣೀಸೈನ್ಯಂ ಭಸ್ಮಸಾದಕರೋತ್ಕ್ಷಣಾತ್
ಅವಳು ಎರಡು ನೂರು ಅಕ್ಷೌಹಿಣಿ ಸೇನೆಯನ್ನು ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಬೂದಿಮಾಡಿದಳು.
ಆಕೃಷ್ಟಗುರುಧನ್ವಾನಸ್ತೇ ಽಪತನ್ನೇಕಹೇಲಯಾ
ಭಾರವಾದ ಧನುಸ್ಸುಗಳನ್ನು ಎಳೆದುಕೊಂಡಿದ್ದ ಆ ಯೋಧರು ಅವಳ ಒಂದು ಇಂಗಿತಕ್ಕೆ ನೆಲಕ್ಕುರುಳಿದರು.
ಯುಗಪತ್ತ್ರಿಂಶತೋ ಬಾಣಾನಸೃಜತ್ಸಾ ಕುಮಾರಿಕಾ
ಒಟ್ಟಿಗೆ ಆ ಕುಮಾರಿ ಮೂವತ್ತಾರು ಬಾಣಗಳನ್ನು ಬಿಡಿದಳು.
ತ್ರಿಂಶತಾ ತ್ರಿಂಶತೋ ಭಣ್ಡಪುತ್ರಾಣಾ ಸಾಹತಂ ಶಿರಃ
ಆಕೆ ಮೂವತ್ತಾರು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಭಂಡನ ಮೂವತ್ತಾರು ಪುತ್ರರ ತಲೆಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿದಳು.
ಅತ್ಯನ್ತವಿಸ್ಮಯಾವಿಷ್ಟಾ ವಬೃಷುಃ ಪುಷ್ಪಮಭ್ರಗಾಃ
ಅದನ್ನು ನೋಡಿ ಹೂಮೇಘಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಆಶ್ಚರ್ಯದಿಂದ ಹೂವಿನ ಮಳೆಯನ್ನೂ ಸುರಿದವು.
ಮನ್ತ್ರಿಣೀದಣ್ಡನಾಥಾಭ್ಯಾಮಾಲಿಙ್ಗ್ಯತ ಭೃಶಂ ಮುದಾ
ಮಂತ್ರಿಗಳು ಮತ್ತು ದಂಡನಾಯಕರೂ ತುಂಬಾ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಅವಳನ್ನು ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡರು.
ಶಕ್ತಯಸ್ತುಮುಲಂ ಚಕ್ರುಃ ಸಾಧುವಾದೈರ್ಜಗತ್ತ್ರಯಮ್
ಶಕ್ತಿಗಳು ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಗಂಭೀರವಾದ ಸ್ತುತಿಗಳಿಂದ ಅವಳನ್ನು ಹೊಗಳಿದವು.
ತದಾಶ್ಚರ್ಯಂ ಮಹಾರಾಜ್ಞ್ಯೈ ನಿವೇದಯಿತುಮುದ್ಗತಾಃ
ಆ ಅದ್ಭುತವನ್ನು ಮಹಾರಾಣಿಗೆ ತಿಳಿಸಲು ಅವರು ಹೊರಟರು.
ಪುತ್ರೀಭುಜಾವದಾನಾನಿ ಶ್ರುತ್ವಾ ಪ್ರೀತಿಂ ಸಮಾಯಯೌ
ಮಗಳ ಶೌರ್ಯಮಯ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಆಕೆ ಹರ್ಷದಿಂದ ತುಂಬಿದಳು.
ಅದೃಷ್ಟಪೂರ್ವೈರ್ದೇವೇಷು ವಿಸ್ಮಯಸ್ಯ ವಶಂ ಗತಮ್
ದೇವತೆಗಳು ಇಂತಹುದನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ನೋಡಿರಲಿಲ್ಲ, ಆಶ್ಚರ್ಯದಿಂದ ಅವಶರಾದರು.
ವಿಲಲಾಪ ಸ ದೈತ್ಯೇನ್ದ್ರೋ ಮತ್ವಾ ಜಾತಂ ಕುಲಕ್ಷಯಮ್
ಕುಟುಂಬವಿನಾಶವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅರಿತು ಆ ದೈತ್ಯರಾಜನು ಅಳಲಾರಂಭಿಸಿದನು.
ಹಾ ಮನ್ನೇತ್ರಸುಧಾಪೂರಾ ಹಾ ಮತ್ಕುಲವಿವರ್ಧನಾಃ
ಅಯ್ಯೋ, ನನ್ನ ಕಣ್ಣಿನ ಅಮೃತದಂತೆ ಇದ್ದವರು, ಅಯ್ಯೋ, ನನ್ನ ವಂಶವನ್ನು ವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದವರು!
ಹಾ ಸಮಸ್ತಸುರಸ್ತ್ರೀಣಾಮನ್ತರ್ಮೋಹನಮನ್ಮಥಾಃ
ಅಯ್ಯೋ, ಎಲ್ಲಾ ದೇವಸ್ತ್ರೀಯರ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಮೋಹಿಸಿದವರು, ಅವರ ಹೃದಯಗಳನ್ನು ಸೆಳೆದವರು!
ಕಿಮಿದಾನೀಮಿಮಂ ತಾತಮವಮುಚ್ಯ ಸುಖಂ ಗತಾಃ
ಈಗ ಅವರು ತಂದೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಹೇಗೆ ಸುಖವನ್ನು ಕಂಡರು?
ರಿಕ್ತಾನಿ ಮಮ ಗೇಹಾನಿ ರಿಕ್ತಾ ರಾಜಸಭಾಪಿ ಮೇ
ನನ್ನ ಮನೆಗಳು ಖಾಲಿಯಾಗಿದೆ, ನನ್ನ ರಾಜಸಭೆಯೂ ಖಾಲಿಯಾಗಿದೆ.
ಕಥಮೇಕಪದೇ ದುಷ್ಟಾ ವನಿತಾ ಸಂಗರೇ ಽವಧೀತ್
ಆ ದುಷ್ಟ ಹೆಂಗಸು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಒಂದೇ ಸಾರಿ ಹೇಗೆ ಕೊಂದಳು?
ಇತಃ ಪರಂ ಕುಲೇ ಕ್ಷೀಣೇ ಸಾಹಸಾನಿ ಸುಖಾನಿ ಚ
ಇಲ್ಲಿಂದ ಮುಂದೆ, ಕುಟುಂಬವು ಕ್ಷೀಣವಾದಾಗ ಧೈರ್ಯಮಯ ಕಾರ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಸೌಖ್ಯಗಳೂ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.
ನಾಶೋ ಽಯಂ ಭವತಾಮದ್ಯ ಜಾತೋ ನಷ್ಟಸ್ತತೋ ಽಸ್ಮ್ಯಹಮ್
ಇಂದು ನಿನ್ನಿಂದ ಈ ನಾಶವು ಉಂಟಾಗಿದೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ನಾನು ನಾಶವಾಗಿದ್ದೇನೆ.
ಮೂರ್ಚ್ಛಯಾ ಲುಪ್ತಹೃದಯೋ ನಿಷ್ಪಪಾತ ನುಪಾಸನಾತ್
ಮೂರ್ಛೆಯಿಂದ ಮನಸ್ಸು ಕಳೆದುಕೊಂಡು, ಪೂಜೆಯನ್ನು ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ನೆಲಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದನು.
ಭಣ್ಡಮಾಶ್ವಾಸಯಾಮಾಸುರ್ದೈವಸ್ಯ ಕುಟಿಲಕ್ರಮೈಃ
ಭವಿಷ್ಯದ ವಕ್ರಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾ ಅವರು ಭಂಡನನ್ನು ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸಲು ಯತ್ನಿಸಿದರು.
ಲಪಸಿ ತ್ವೇ ಪ್ರತಿ ಸುತಾನ್ಪ್ರಾಪ್ತಮೃತ್ಯೂನ್ಮಹಾಹವೇ
ಮಹಾಸಂಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಮೃತ್ಯುವನ್ನು ಕಂಡ ನಿನ್ನ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ನೀನು ದೂಷಿಸುತ್ತೀಯಲ್ಲ.
ಅಶೋಚ್ಯಮಾಹವೇ ಮೃತ್ಯುಂ ಪ್ರಾಪ್ನುವನ್ತಿ ಯದರ್ಹಿತಮ್
ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ಸತ್ತವರು ದುಃಖಪಡುವದಕ್ಕೆ ಅರ್ಹರಲ್ಲ; ಅವರು ತಕ್ಕ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಯತ್ಸ್ತ್ರೀ ಸಮಾಗತ್ಯ ಹಠಾನ್ನಿ ಹನ್ತಿ ಸುಭಟಾನ್ರಣೇ
ಯಾವ ಮಹಿಳೆ ಹಠದಿಂದ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಬಂದು ಶೂರರನ್ನು ಕೊಲ್ಲುತ್ತಾಳೆ?
ಭಣ್ಡೇನ ಚಣ್ಡಕಾಲಾಗ್ನಿಸದೃಶಃ ಕ್ರೋಧ ಆದಧೇ
ಭವಂಡನಿಗೆ ಚಂಡಕಾಲಾಗ್ನಿಯಂತೆ ಭಯಾನಕ ಕೋಪವು ಉಂಟಾಯಿತು.
ವಿಸ್ಫಾರಿತಾಕ್ಷಿಯುಗಲೋ ಭೃಶಂ ಜಜ್ವಾಲ ತೇಜಸಾ
ಅವನ ಎರಡು ಕಣ್ಣುಗಳು ತುಂಬಾ ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ಬೆಳಗುತ್ತಾ ಜ್ವಲಿಸಿದವು.
ಶಕಲೀಕೃತ್ಯ ಸಮರೇ ಶ್ರಮಂ ಪ್ರಾಪ್ಸ್ಯಾಮಿ ಬನ್ಧುಭಿಃ
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು ಚೂರುಮೂರಾಗಿ ಮಾಡಿ, ಬಂಧುಗಳೊಂದಿಗೆ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯುತ್ತೇನೆ.
ಖಡ್ಗಂ ವಿಧುನ್ವನ್ನುತ್ಥಾಯ ಪ್ರಚಚಾಲಾ ತಿಮತ್ತವತ್
ಖಡ್ಗವನ್ನು ಎತ್ತಿ ಆಡುವಂತೆ ಹಿಡಿದು, ಗಜದಂತೆ ಮುನ್ನಡೆದನು.
ವಾಚಮೂಚುರತಿಕ್ರೋಧಾಜ್ಜ್ವಲನ್ತೋ ಲಲಿತಾಂ ಪ್ರತಿ
ಅತಿಕೋಪದಿಂದ ಉರಿಯುತ್ತಾ ಅವರು ಲಲಿತೆಗೆ ಮಾತಾಡಿದರು.