માર્કણ્ડેયાઃ સમાખ્યાતા ઋષયો વેદપારગાઃ
માર્કંડેયો વિદ્વાન અને વેદોમાં પારંગત ઋષિઓ તરીકે પ્રસિદ્ધ છે.
ઉન્નતશ્ચદ્યુતિમતઃ સ્વનવાતશ્ચ તાવુભૌ
ઉન્નત અને દ્યુતિમંત, તથા સ્વનવાત—આ બંને પણ હતા.
સ્વાયંભુવેન્તરે ઽતીતા મરીચેઃ શૃણુત પ્રજાઃ
હવે સ્વાયંભુવ મન્વંતરનાં ભૂતકાળમાં મરીચિના સંતાનો વિશે સાંભળો.
પ્રજાપતેઃ પૂર્ણમાસં કન્યાશ્ચેમા નિબોધત
પ્રજાપતિ પૂર્ણમાસની પુત્રીઓ વિશે પણ સાંભળો.
પૂર્ણમાસઃ સરસ્વત્યાં પુત્રૌ દ્વાવુદપાદયત્
પૂર્ણમાસે સરસ્વતીમાંથી બે પુત્રો ઉત્પન્ન કર્યા.
વિરજસ્યાત્મજો વિદ્વાન્ સુધામા નામ વિશ્રુતઃ
વિરજાનો વિદ્વાન પુત્ર સુધામા, જેનું નામ જગતમાં પ્રસિદ્ધ છે.
લોકપાલઃ સ ધર્માત્મા ગૌરીપુત્રઃ પ્રતાપવાન્
એ ધર્મપરાયણ અને શક્તિશાળી ગૌરીપુત્ર, લોકપાલ હતો.
પર્વશઃ પર્વશાયાં તુ જનયા માસ વૈ સુતૌ
પર્વશએ પર્વશાથી બે પુત્રો, માસા નામે, ઉત્પન્ન કર્યા.
તયોર્ગોત્રકરૌ પુત્રૌ જાતૌ સંન્યાસનિશ્ચિતૌ
એ બંનેના પુત્રો, ગોત્ર સ્થાપક, સંન્યાસ માટે નિશ્ચિત થયેલા હતા.
પુત્રો કન્યાશ્ચતસ્રશ્ચ પુણ્યાસ્તા લોકવિશ્રુતાઃ
એક પુત્ર અને ચાર પુણ્યશાળી પુત્રીઓ, જે લોકપ્રસિદ્ધ છે, જન્મ્યા.
તથૈવ ભરતાગ્નિં ચ કીર્તિમન્તં ચ તાવુભૌ
તે જ રીતે ભરત, અગ્નિ અને કીર્તિમંત—આ બંને પણ હતા.
હિરણ્યરોમા પર્જન્યો મારીચ્યામુદપદ્યત
હિરણ્યરોમ અને પર્જન્ય, મારિચીમાંથી જન્મ્યા.
યજ્ઞે કીર્ત્તિમતશ્ચાપિ ધેનુકા વીતકલ્મષૌ
યજ્ઞમાં કીર્તિમત અને ધેનુકા, બંને પાપરહિત હતા.
તયોઃ પુત્રાશ્ચ પૌત્રાશ્ચ અતીતા વૈ સહસ્રશઃ
તેમના પુત્રો અને પૌત્રો હજારોની સંખ્યામાં વિતાઈ ગયા છે.
કન્યાં ચૈવ શ્રુતિં નામ માતા શઙ્ખપદસ્ય સા
અને એક પુત્રી હતી, નામ શ્રુતિ, જે શંખપદની માતા હતી.
સત્યનેત્રશ્ચ હવ્યશ્ચ આપો મૂર્ત્તિઃ શનૈશ્ચરઃ
સત્યનેત્ર અને હવ્ય, આપા રૂપે, અને શનૈશ્ચર હતા.
યામદેવૈસ્સહાતીતાઃ પઞ્ચાત્રેયાઃ પ્રકીર્ત્તિતાઃ
યમના પુત્રો સાથે પાંચ આત્રેયો પ્રસિદ્ધ છે.
સ્વાયંભુવે ઽન્તરે ઽતીતાઃ શતશો ઽથ સહસ્રશઃ
સ્વાયંભુવ મન્વંતરમાં સૈંકડો અને હજારો વિતાઈ ગયા છે.
પૂર્વજન્મનિ સો ઽગસ્ત્યઃ સ્મૃતઃ સ્વાયંભુવે ઽન્તરે
પહેલા જન્મમાં અગસ્ત્ય સ્વાયંભુવ મન્વંતરમાં યાદ રાખવામાં આવ્યા હતા.
સ્વમા યવીયસી તેષાં સદ્વતી નામ વિશ્રુતા
તેમા તેની નાની પત્નીનું નામ પ્રસિદ્ધ હતું, સદ્વતી.
પૌલસ્ત્યસ્ય ચ બ્રહ્મર્ષેઃ પ્રીતિપુત્રસ્ય ધીમતઃ
અને પૌલસ્ત્ય બ્રહ્મર્ષિ, પ્રીતિના વિદ્વાન પુત્ર હતા.
પૌલસ્ત્યા ઇતિ વિખ્યાતાઃ સ્મૃતાઃ સ્વાયંભુવે ઽન્તરે
તેઓ પૌલસ્ત્ય તરીકે જાણીતા અને સ્વાયંભુવ મન્વંતરમાં યાદ રાખાયા છે.
ત્રેતાગ્નિવર્ચસઃ સર્વે યેષાં કીર્ત્તિઃ પ્રતિષ્ઠિતા
તેમના બધા પાસે ત્રેતાગ્નિ જેવી તેજસ્વિતા હતી અને તેમની કીર્તિ સ્થિર છે.
ઋષિઃ કનકપીઠશ્ચ શુભા કન્યા ચ પીવરી
કનકપીઠ ઋષિ અને શુભા નામની પુત્રી પીવરી હતી.
પુત્રં શઙ્ખપદં નામ કન્યાં કામ્યાં તથૈવ ચ
શંખપદ નામનો પુત્ર અને તેવી જ રીતે કામ્યા નામની પુત્રી હતી.
દક્ષિણસ્યાં દિશિ રતઃ કામ્યા દત્તા પ્રિયવ્રતે
દક્ષિણ દિશામાં આનંદ પામતી કામ્યા, પ્રિયવ્રતને આપી દેવાઈ હતી.
દશ કન્યાદ્વયં ચૈવ યૈઃ ક્ષત્રં સમ્પ્રવર્ત્તિતમ્
દસ અને બે કન્યાઓ, જેમના દ્વારા રાજવંશની સ્થાપના થઈ.
યશોધરા વિજજ્ઞે વૈ કામદેવં સુમધ્યામા
યશોધરાએ સુમધ્યમા કામદેવને જન્મ આપ્યો.
તેષાં ન ભાર્યા પુત્રો વા સર્વે તે ઉર્દ્ધરેતસઃ
તેમને પત્ની કે પુત્ર કોઈ નહોતાં; બધા ઉર્દ્ધરેતસ હતા.
અરુણસ્યાગ્રતો યાન્તિ પરિવાર્ય દિવાકરમ્
અરુણથી આગળ જઈ, તેઓ સૂર્યને ઘેરીને ચાલે છે.