સંતાનાર્થં મહાભાગ ભાર્યાયાં મમ માનદ
હે મહાન, સંતાન માટે મારી પત્નીને માન આપો.
એવમુક્તસ્તુતેનર્ષિસ્તથાસ્ત્વિત્યુક્તવાન્હિતમ્
આ રીતે સ્તુતિ કરનાર ઋષિ દ્વારા કહ્યાના પછી, તેણે 'એવું જ થાશે' કહી, કલ્યાણકર શબ્દો બોલ્યા.
અન્ધં વૃદ્ધં ચ તં દૃષ્ટ્વા ન સા દેવી જગામ હ
તેને અંધ અને વૃદ્ધ જોઈને, દેવીએ નજીક જવાનું પસંદ ન કર્યું.
કક્ષીવચ્ચક્ષુષૌ તસ્યાં શૂદ્રયોન્યામૃષિર્વશી
શૂદ્ર સ્ત્રીના ગર્ભમાં, ઋષિ વશીએ કક્ષીવાન અને ચક્ષુષ નામે જન્મ લીધો.
કક્ષીવચ્ચક્ષુષૌ તૌ તુ દૃષ્ટ્વા રાજા બલિસ્તદા
પછી રાજા બલિએ કક્ષીવાન અને ચક્ષુષને જોયા.
સિદ્ધૌ પ્રત્યક્ષધર્માણૌ બુદ્ધૌ શ્રેષ્ઠતમાવપિ
બન્ને સીધા ધર્મમાં નિપુણ અને ઉત્તમ બુદ્ધિ ધરાવતા હતા.
નેત્યુવાચ તતસ્તં તુ મમૈતાવિતિ ચાબ્રવીત્
તેણે 'ના' કહ્યું અને પછી કહ્યું, 'આ બન્ને મારા છે.'
અન્ધં વૃદ્ધં ચ માં મત્વા સુદેષ્ણા મહિષી તવ
મને અંધ અને વૃદ્ધ માનીને, સુદેષણા, તારી રાણી,
તતઃ પ્રસાદયામાસ પુનસ્તમૃષિસત્તમમ્
પછી તેણે ફરીથી તે શ્રેષ્ઠ ઋષિને પ્રસન્ન કરવાનો પ્રયાસ કર્યો.
પુનશ્ચૈનામલઙ્કૃત્ય ઋષયે પ્રત્યપાદયત્
પછી ફરીથી તેને શણગારવી અને ઋષિને અર્પણ કરવામાં આવી.
દધ્ના લવણમિશ્રેણ સ્વભ્યક્તં નગ્નકં તથા
દહીંમાં મીઠું મિક્સ કરી, શરીરે લગાડી, અને નગ્ન અવસ્થામાં,
તતસ્ત્વં પ્રાપ્સ્યસે દેવિ પુત્રાંશ્ચ મનસેપ્સિતાન્
પછી, હે દેવી, તને મનગમતા પુત્રો પ્રાપ્ત થશે.
અપાનં ચ સમાસાદ્ય જુગુપ્સંતી હ્યવર્જયત્
અપાન સાથે સંપર્ક થતાં, તેણીએ ઘૃણા અનુભવી અને પોતાને પાછી ખેંચી લીધી.
વિનાપાનં કુમારં ત્વં જનયિષ્યસિ પૂર્વજમ્
અપાન વિના, હે કુમાર, તું પહેલો પુત્ર જન્માવશે.
નાર્હસિ ત્વં મહાભાગ પુત્રં દાતું મમેદૃશમ્
હે મહાભાગ્યશાળી, તારે મને આવો પુત્ર આપવો યોગ્ય નથી.
દેવીદૃશં ચ તે પૌત્રમહં દાસ્યામિ સુપ્રતે
હે સુપ્રત, હું તને દેવી જેવી પૌત્ર આપિશ.
તાં સ દીર્ઘતમાશ્ચૈવ કુક્ષૌ સ્પૃષ્ટ્વદમબ્રવીત્
પછી દીર્ઘતમાએ તેના ગર્ભને સ્પર્શ કર્યો અને કહ્યું.
તેન તે પૂરિતો ગર્ભઃ પૌર્ણમાસ્યામિવોદધિઃ
તેના દ્વારા તારો ગર્ભ પૂર્ણચંદ્રની રાત્રે દરિયાની જેમ ભરાઈ ગયો.
તેજસ્વિનઃ પરાક્રાન્તા યજ્વાનો ધાર્મિકાસ્તથા
તેઓ તેજસ્વી, પરાક્રમી, યજ્ઞકર્તા અને ધર્મનિષ્ઠ હતા.
વઙ્ગસ્તસ્માત્કલિઙ્ગસ્તુ પુણ્ડ્રઃ સુહ્મસ્તથૈવ ચ
તેમમાંથી વંગ, કલિંગ, પુંડ્ર અને સુહ્મા ઉત્પન્ન થયા.
ઇત્યેતે દીર્ઘતમસા બલેર્દત્તાઃ સુતાઃ પુરા
આ રીતે, દીર્ઘતમાએ આ પુત્રો પહેલાં બલિને આપ્યા હતા.
અપત્યમસ્ય દારેષુ સ્વેષુ માભૂન્મહાત્મનઃ
મહાત્માને પોતાની પત્નીઓમાંથી સંતાન થયું નહોતું.
સુરભિર્દીર્ઘત મસમથ પ્રીતો વચો ઽબ્રવીત્
પછી સુરભીએ પ્રસન્ન થઈ દીર્ઘતમાસને કહ્યું.
ભક્ત્યા ચાનન્યયાસ્માસુ મુને પ્રીતાસ્મિ તેન તે
હે મુનિ, તારી અડગ ભક્તિથી હું તારા પર પ્રસન્ન છું.
બાર્હસ્પત્યં ચ યત્તે ઽન્યત્પાપં સંતિષ્ઠતે તનૌ
બૃહસ્પતિના વંશજ, તારી દેહમાં જે બીજું પાપ રહ્યું છે—
આઘ્રાતમાત્રો ઽસા પશ્યત્સદ્યસ્તમસિ નાશિતે
માત્ર તેનો સુગંધ લેવાતાં જ, તે તરત જ અંધકારમાં નષ્ટ થઈ જાય છે.
ગવા હૃતતમાઃ સો ઽથ ગૌતમઃ સમપદ્યત
ગાય દ્વારા શુદ્ધ થતાં, તે પછી ગૌતમ બન્યો.
યથોદ્દિષ્ટં હિ પિત્રાથ ચચાર વિપુલં તપઃ
પિતાએ જે કહ્યું હતું તે પ્રમાણે, તેણે વિશાળ તપ કર્યાં.
વિધૂય સાનુજો દોષાન્બ્રાહ્મણ્યં પ્રાપ્તવાન્પ્રભુઃ
ભાઈ સાથે તમામ દોષો દૂર કરીને, પ્રભુએ બ્રાહ્મણપદ પ્રાપ્ત કર્યું.
સુપુત્રેણ ત્વયા તાત કૃતાર્થશ્ચ યશસ્વિના
હે પુત્ર, તારા સુપુત્ર અને યશથી તારો હેતુ પૂર્ણ થયો છે.