પ્રયતિષ્યામિ દેવેન્દ્ર ત્વદ્ધિતાર્થં મહાદ્યુતે
હે દેવેન્દ્ર, મહાન તેજસ્વી, હું તારા હિત માટે પ્રયત્ન કરીશ.
તથા શક્ર ગમિષ્યામિ મા ભૂત્તે વિક્લવં મનઃ
હા શક્ર, હું જઈશ; તારા મનમાં કોઈ ચિંતા ન રહે.
તેષાં ચ બુદ્ધિસંમોહમકરોદ્બુદ્ધિસત્તમઃ
અને બુદ્ધિશાળી એ બધાની સમજણમાં ભ્રાંતિ પેદા કરી.
બ્રહ્મદ્વિષશ્ચ સંબૃત્તા હતવીર્યપરાક્રમાઃ
જે બ્રહ્મદ્વેષી બન્યા, તેઓની શક્તિ અને પરાક્રમ નષ્ટ થઈ ગયા.
હત્વા રજિસુતાન્સર્વાન્કામક્રોધપરાયણાન્
રાજાના બધા પુત્રોને, જે કામ અને ક્રોધમાં તલ્લીન હતા, તેમને મારી નાખ્યા.
શૃણુયાચ્છ્રાવયેદ્વાપિ ન સ દૌરાત્મ્યમાપ્નુયાત્
જે આ સાંભળે છે કે સાંભળાવે છે, તેને ક્યારેય દુર્ભાગ્ય લાગતું નથી.
ઇતિ શ્રીબ્રહ્માણ્ડે મહાપુરાણે વાયુપ્રોક્તે મધ્યમભાગે તૃતીય ઉપોદ્ધાતપાદે ધન્વન્તરિસંભવાદિવર્ણનં નામ સપ્તષષ્ટિતમો ઽધ્યાયઃ
આ રીતે શ્રીબ્રહ્માંડ મહાપુરાણના મધ્યભાગના ત્રીજા ઉપોદ્ધાતપાદમાં, વાયુવચન મુજબ ધન્વંતરિ આદિના અવતારનું વર્ણન કરતો સત્તરસમો અધ્યાય પૂર્ણ થયો.
કિંવીર્યાશ્ચ મહાત્માનો જાતા મરુતકન્યયા
મરુતકન્યાથી જન્મેલા મહાત્માઓનું પરાક્રમ શું હતું?
માસિમાસિ મહાતેજાઃ ષષ્ટિસંવત્સરાન્નૃપ
હે રાજા, મહાતેજસ્વીઓએ માસે માસે, સાઠ વર્ષ સુધી—
અક્ષય્યાન્નં દદુઃ પ્રીતાઃ સર્વકામપરિચ્છદમ્
પ્રસન્ન થઈને, અનંત અન્ન અને સર્વ ઇચ્છિત સુખ આપ્યાં.
કોટિશો દીય માનં ચ સૂર્યસ્યોદયનાદપિ
સૂર્યોદયથી પણ, કરોડો કરોડ દાન આપવાનું તેમનું માપ હતું.
તસ્માજ્જાતા મહાસત્ત્વા ધર્મજ્ઞા મોક્ષદર્શિનઃ
તેમમાંથી મહાસત્તાવાન, ધર્મને જાણનારા અને મોક્ષને જોનારા સંતાનો જન્મ્યા.
યતિધર્મમવાપ્યેહ બ્રહ્મભૂયાય તે ગતાઃ
અહીં યતિધર્મ પ્રાપ્ત કરીને, તેઓ બ્રહ્મપદે પહોંચ્યા.
ક્ષત્રધર્મસુતો જાતઃ પ્રતિપક્ષો મહાતપાઃ
ક્ષત્રિય ધર્મના પુત્ર તરીકે પ્રતિપક્ષ નામે મહાતપસ્વી જન્મ્યો.
સૃંજયસ્ય જયઃ પુત્રો વિજયસ્તસ્ય જજ્ઞિવાન્
સૃંજયના પુત્ર જયાના વિજય નામે પુત્ર થયો.
ઇર્યશ્વસ્ય સુતો રાજા સહદેવઃ પ્રતાપવાન્
ઇર્યશ્વનો પુત્ર પરાક્રમી રાજા સહદેવ હતો.
અહીનસ્ય ચયત્સેનસ્તસ્ય પુત્રો ઽથ સંકૃતિઃ
અહીનથી ચયત્સેન જન્મ્યો અને ચયત્સેનનો પુત્ર સંકૃતિ થયો.
ઇત્યેતે ક્ષત્રધર્માણો નહુષસ્ય નિબોધત
આ રીતે, નહુષના વંશના ક્ષત્રિય ધર્મવાળા લોકો છે, સાંભળો.
યતિર્યયાતિઃ સંયાતિરાયતિર્વિયતિઃ કૃતિઃ
યતિ, યયાતિ, સંયાતિ, આયતિ, વિયતિ અને કૃતિ—
કાકુત્સ્થકન્યાં ગાં નામ લેભે પત્નીં યતિસ્તદા
ત્યારે યતિએ કાકુત્થની પુત્રી ગા નામની સ્ત્રીને પત્ની તરીકે સ્વીકારી.
તેષાં મધ્યે તુ પઞ્ચાનાં યયાતિઃ પૃથિવીપતિઃ
આ પાંચમાંથી યયાતિ પૃથ્વીનો રાજા થયો.
શર્મિષ્ઠામાસુરીં ચૈવ તનયાં વૃષપર્વણઃ
તેને વૃષપર્વનની આસુર વંશની પુત્રી શર્મિષ્ઠા પણ પત્ની તરીકે મળી.
દ્રુહ્યું ચાનું ચ પૂરું ચ શર્મિષ્ઠા વાર્ષપર્વણી
વૃષપર્વનકન્યા શર્મિષ્ઠાએ દુહ્યુ, અનુ અને પુરુને જન્મ આપ્યો.
રથં તસ્મૈ દદૌ શક્રઃ પ્રીતઃ પરમભાસ્વરમ્
ઇન્દ્રે પ્રસન્ન થઈને તેને તેજસ્વી રથ આપ્યો.
યુક્તં મનોજવૈરશ્વૈર્યેન કન્યાં સમુદ્વહત્
તે રથ મન જેટલા ઝડપી ઘોડાઓથી જોડાયેલો હતો, જેના દ્વારા તેણે કન્યાને લઈ ગયો.
યયાતિર્યુધિ દુર્દ્ધર્ષો દેવદાનવમાનવૈઃ
યયાતિ યુદ્ધમાં અપરાજિત હતો; દેવો, દાનવો અને મનુષ્યો તેને હરાવી શક્યા નહોતાં.
યાવત્સુદેશપ્રભવઃ કૌરવો જનમેજયઃ
સુદેશ સુધી કૌરવ વંશમાં જનમેજય નામે પુત્ર જન્મ્યો.
જગામ સરથો નાશં શાપાદ્ગાર્ગ્યસ્ય ધીમતઃ
તે પોતાના રથ સાથે જ્ઞાની ગાર્ગ્યના શાપથી વિનાશ પામ્યો.
દુર્બુદ્ધિર્હિંસયા માસ લોહગન્ધી નરાધિપઃ
દુર્ભાવનાવાળો અને હિંસક તે રાજા લોખંડ જેવી વાસણા ધરાવતો હતો.
પૌરજાનપદૈસ્ત્યક્તો ન લેભે શર્મ કર્હિચિત્
પૌર અને જનપદના લોકો તેને ત્યજી દીધો, અને તેને ક્યારેય સુખ મળ્યું નહીં.