અધ્યાપ્ય વેદાઞ્છાસ્ત્રાણિ તતો ઽસ્ત્રં પ્રત્યપાદયત્
વેદ અને શાસ્ત્રો શીખવીને પછી એણે એને અસ્ત્ર આપ્યું.
પહ્લવાંશ્ચૈવ નિઃશેષાન્કર્તું વ્યવસિતો નૃપઃ
રાજાએ પહ્લવોને સંપૂર્ણ નાશ કરવાનો સંકલ્પ કર્યો.
વસિષ્ઠં શરણં સર્વે સંપ્રાપ્તાઃ શરણૈષિણઃ
બધા આશ્રય ઇચ્છનારોએ વસિષ્ઠ પાસે શરણ લીધું.
સગરં વારયામાસ તેષાં દત્ત્વાભયં તથા
એમને સુરક્ષા આપી સગરને રોકી દીધો.
જઘાન ધર્મં વૈ તેષાં વેષાન્યત્વં ચકાર હ
તેના ધર્મને નષ્ટ કરી દીધો અને તેમને બીજું રૂપ અપાવ્યું.
યવનાનાં શિરઃ સર્વં કાંબોજાનાં તથૈવ ચ
યવનો અને કામ્બોજો બધાના માથા તેણે લીધા.
નિઃસ્વાધ્યાયવષટ્કારાઃ કૃતાસ્તેન મહાત્મના
એ મહાન આત્માએ તેમને વેદપાઠ અને 'વષટ્' ઉચ્ચારણથી વંચિત કરી દીધા.
કલિસ્પર્શા મહિષિકા દાર્વસ્છોલાઃ ખશાસ્તથા
કળીના સ્પર્શથી મહિષિક, દાર્વ, શોલ અને ખશ જાતિઓ પણ પ્રભાવિત થઈ.
વસિષ્ઠવચનાત્પૂર્વં સગરેણ મહાત્મના
વશિષ્ઠના વચન પહેલાં મહાન આત્મા સગરે એ કર્યું.
અશ્વં વૈ ચારયામાસ વાજિમેધાય દીક્ષિતઃ
અશ્વમેઘ યજ્ઞ માટે દિક્ષિત થઈ, તેણે ઘોડાને ચરવા મોકલ્યો.
વેલાસમીપે ઽપહૃતો ભૂમિં ચૈવ પ્રવેશિતઃ
કાંઠા પાસે એ ઘોડો પકડાયો અને જમીનમાં પ્રવેશાડાયો.
આસેદુશ્ચ તતસ્તસ્મિન્ખનન્તસ્તે મહાર્મવે
પછી તેઓ ત્યાં પહોંચ્યા અને એ મહાન ખાડામાં ખોદવા લાગ્યા.
વિષ્ણું કપિલરૂપેણ હંસં નારાયણં પ્રભુમ્
ત્યાં તેમણે કપિલ રૂપે વિષ્ણુ અને મહાન નારાયણને જોયા.
દગ્ધાઃ પુત્રાસ્તદા સર્વેચત્વારસ્ત્વવશેષિતાઃ
ત્યારે બધા પુત્રો દાઝી ગયા, માત્ર ચાર જ બચ્યા.
શૂરઃ પઞ્ચજનશ્ચૈવ તસ્ય વંશકરાઃ પ્રભોઃ
શૂર અને પંચજન એ ભગવાનના વંશના સ્થાપક બન્યા.
અક્ષયત્વં સ્વવંશસ્ય વાજિમેધશતં તથા
તેણે પોતાના વંશને અક્ષયતા અને અશ્વમેઘના સો યજ્ઞ પ્રાપ્ત કર્યા.
તં સમુદ્રો ઽશ્વમાદાય વવન્દે સરિતાંપતિઃ
સમુદ્રે એ ઘોડો લઈ નદીઓના સ્વામીની વંદના કરી.
તં ચાશ્વમેધિકં સો ઽશ્વં સમુદ્રાત્પ્રાપ્ય પાર્થિવઃ
પછી રાજાએ એ યજ્ઞના ઘોડાને સમુદ્રમાંથી મેળવ્યો.
ષષ્ટિં પુત્રસહસ્રાણિ દગ્ધાન્યસ્ય રુષા વિભો
તેણી ક્રોધથી સાઠ હજાર પુત્રો દાઝી ગયા, હે પ્રભુ.
પુત્રાણાં તુ સહસ્રાણિ ષષ્ટિસ્તુ ઇતિ નઃ શ્રુતમ્
અમને સાંભળ્યું છે કે પુત્રો ખરેખર સાઠ હજાર હતા.
વિક્રાન્તાઃ ષષ્ટિસાહસ્રા વિધિના કેન વા વદ
એ સાઠ હજાર પરાક્રમી પુત્રોએ કઈ રીતે કે કોના દ્વારા એ કર્યું, એ કહો.
જ્યેષ્ઠા વિદર્ભદુહિતા કેશિની નામ નામતઃ
મોટી દીકરી વિદર્ભની પુત્રી હતી, નામે કેશિની.
અરિષ્ટનેમિદુહિતા રૂપેણાપ્રતિમા ભુવિ
અરિષ્ટનેમિની પુત્રી પૃથ્વી પર સૌંદર્યમાં અનન્ય હતી.
એકા જનિષ્યતે પુત્રં વંશકર્ત્તારમીપ્સિતમ્
એ જ એક પુત્રને જન્મ આપશે, જે વંશને આગળ વધારશે.
મુનેસ્તુ વચનં શ્રુત્વા કેશિની પુત્રમેકકમ્
મુનિનું વચન સાંભળી, કેશિનીએ એક પુત્રને જન્મ આપ્યો.
ષષ્ટિં પુત્રસહસ્રાણિ સુપર્ણભગિની તથા
અને સુપર્ણા, ગરુડની બહેન, એણે સાઠ હજાર પુત્રોને જન્મ આપ્યો.
અથ કાલે ગતે જ્યેષ્ઠા જ્યેષ્ઠં પુત્રં વ્યજાયત
પછી સમય પસાર થયા પછી, મોટી પત્નીએ પોતાનો મોટો પુત્ર જન્માવ્યો.
સુમતિસ્ત્વપિ જજ્ઞે વૈ ગર્ભતુંબં યશસ્વિની
યશસ્વિ સુમતિએ પણ કુંભ જેવું ગર્ભ જન્માવ્યું.
ઘૃતપૂર્ણેષુ કુંભેષુ તાન્ગર્ભાન્યદધાત્તતઃ
એ ગર્ભોને એણે ઘીથી ભરેલા કુંભોમાં મૂકી દીધા.
તતો નવસુ માસેષુ સમુત્તસ્થુર્યથાસુખમ્
પછી નવ મહિના પછી, એ બધા આરામથી બહાર આવ્યા.