પ્રયાસ્યધ્વમધર્મિષ્ઠાઃ સર્વે ઽનાવૃત્તયે પુનઃ
પિતાએ કહ્યું: 'હવે તમે બધા અયોગ્યો અહીંથી જાઓ અને પાછા ન આવો.'
તુરગેણ વિના સત્યં નેહાગ મનમસ્તિ વઃ
'ઘોડા વિના અહીં તમારો પાછો આવવો શક્ય નથી, એ સાચું છે.'
ઊચુર્ન દૃશ્યતે ઽદ્યાપિ તુરગઃ કિં પ્રકુમહ
તેઓએ કહ્યું: 'આજે પણ ઘોડો દેખાતો નથી; હવે શું કરીએ?'
ન ચાપિ દૃશ્યતે વાજી તદ્વાર્ત્તાપિ ન કુત્રચિત્
ઘોડો ક્યાંય દેખાતો નથી, તેની કોઈ ખબર પણ મળતી નથી.
વિભજ્ય રવાત્વા પાતાલં વિવિશામ તુરઙ્ગમમ્
'ચાલો, ધરતીને ભાગી પાતાળમાં ઘોડા માટે જઈએ.'
નિચખ્નુર્ભૂમિમંબોધેસ્તટા દારભ્ય સર્વતઃ
તેમણે દરિયાના કિનારા પરથી ચારે બાજુ ધરતી ખોદી.
ચુક્રુશુશ્ચાપિ ભૂતાનિ દૃષ્ટ્વા તેષાં વિચેષ્ટિતમ્
જ્યારે તેઓની ઉથલપાથલ જોઈ, ત્યારે બધા જીવોએ રડવાનું શરૂ કર્યું.
ભૂમેર્યોજનસાહસ્રં યોજયામાસુરંબુધૌ
તેઓએ ધરતીના હજાર યોજન સુધીના ભાગને દરિયામાં ફેલાવી દીધો.
ચરન્તમશ્વં પાતાલે દદૃશુર્નૃપનન્દનાઃ
રાજકુમારોને પાતાળમાં ફરતો ઘોડો દેખાયો.
સંતોષાજ્જહસુઃ કેચિન્નનૃતુશ્ચ મુદાન્વિતાઃ
કેટલાંક સંતોષથી હસ્યા અને કેટલાક આનંદમાં નાચવા લાગ્યા.
વૃદ્ધં પદ્માસનાસીનં નાસાગ્રન્યસ્તલોચનમ્
ત્યાં એક વૃદ્ધ પુરુષ કમળના આસન પર બેઠેલો, તેની નજર નાકના ટોચ પર સ્થિર હતી.
સ્વતેજસાભિસરતા પરિબૂર્ણેન સર્વતઃ
તેના પોતાના તેજથી ચારે બાજુ પ્રકાશિત થઈ રહ્યું હતું, બધું જ ભરાઈ ગયું હતું.
સ્વાન્તપ્રકાશિતાશેષવિજ્ઞાનમયવિગ્રહમ્
તેનું સ્વરૂપ સંપૂર્ણપણે જ્ઞાનથી બનેલું હતું અને અંદરથી પ્રકાશ પાથરી રહ્યો હતો.
આરૂઢયોગં વિધિવદ્ધ્યેયસંલીનમાનસમ્
તે યોગમાં સ્થિર હતો, તેનું મન યોગ્ય રીતે ધ્યાનમાં લીન હતું.
વિલોક્ય તત્ર તિષ્ઠન્તં વિમૃશન્તઃ પરસ્પરમ્
ત્યાં ઊભેલો તેને જોઈને, તેઓ એકબીજામાં ચર્ચા કરવા લાગ્યા.
તતો ઽયમશ્વહર્ત્તેતિ સાગરા કાલચોદિતાઃ
પછી સાગરમાં રહેતા લોકોએ, સમયના પ્રેરણે કહ્યું: 'આ ઘોડા ચોર છે.'
તતસ્તં પરિવાર્યોચુશ્વોરો ઽયં નાત્ર સંશયઃ
પછી તેને ઘેરીને તેઓ બોલ્યા: 'આ ચોર છે, આમાં કોઈ શંકા નથી.'
તં પ્રાકૃતવદાસીનં તે સર્વે હતવુદ્ધયઃ
બધા, જેમનું વિવેક નષ્ટ થઈ ગયું હતું, તેને સામાન્ય માણસની જેમ બેઠેલો જોયો.
તતો મુનિરદીનાત્મા ધ્યાનભઙ્ગપ્રધર્ષિતઃ
પછી તે મુનિ, જેનું મન દુઃખી ન થતું, તેના ધ્યાનમાં ખલેલ પડતાં પીડાઈ ગયો.
પ્રચચાલ દુરાધર્ષો ધર્ષિતસ્તૈર્ દુરાત્મભિઃ
તે દુર્જય મુનિ, દુષ્ટ મનવાળા લોકોના આઘાતથી થરથરી ઉઠ્યો.
તસ્ય ચાર્ણવગંભીરાદ્વપુષઃ કોપપાવકઃ
તેના શરીરના સાગર જેવી ઊંડાઈમાંથી ક્રોધની અગ્નિ પ્રગટ થઈ.
શુશુભે ધર્ષણક્રોધપરામર્શવિદીપિતઃ
અપમાન અને ગુસ્સાથી પ્રેરિત એ અગ્નિ તેજથી પ્રગટ થઈ.
તદાક્ષિણી ક્ષણં રાજન્રાજેતાં સુભૃશારુણે
ત્યારે, રાજા, એક ક્ષણ માટે તેના આંખો અત્યંત લાલ થઈ ગઈ.
તતો ઽપ્યુદ્વર્ત્તમાનાભ્યાં નેત્રાભ્યાં નૃપનન્દનાન્
પછી, તેની આંખો ઉપર ઉઠી, તેણે રાજકુમારો તરફ જોયું.
ક્રુદ્ધસ્ય તસ્યનેત્રાભ્યાં સહસા પાવકાર્ચિષઃ
તેના ગુસ્સામાં, તેની આંખોમાંથી અચાનક અગ્નિના જ્વાળા ફાટી નીકળી.
સધૂમકવલોદગ્રાઃ સ્ફુલિઙ્ગૌઘમુચો મુહુઃ
ઘણા ધૂમાડા અને તેજસ્વી જ્વાળાઓ વારંવાર ચમકતી ચીંગારીઓ વરસાવતી હતી.
વ્યાલોદરૌગ્રકુહરા જ્વાલા સ્તન્નેત્રનિર્ગતાઃ
તેની આંખોમાંથી, સાપના ખોલ જેવી ભયાનક જ્વાળાઓ નીકળી.
ક્રોધાગ્નિઃ સુમહારાજ જ્વાલાવવ્યાપ્તદિગન્તરઃ
હે મહારાજ, ગુસ્સાનો અગ્નિ તેની જ્વાળાઓથી આખા દિશા અને આકાશમાં ફેલાઈ ગયો.
દગ્ધાંશ્ચકાર તાન્સર્વાનાવૃણ્વાનો નભસ્તલમ્
તેને બધાને ભસ્મ કરી નાખ્યા અને આખું આકાશ પણ ઢાંકી લીધું.
મહીરજોભિશ્ચ નિતાન્તમુદ્ધતૈઃ સમાવૃતં લોક મભૂદ્ભૃશાતુરમ્
પૃથ્વીમાંથી ઉડેલા ભારે ધૂળના વાદળોથી આખું જગત ખૂબ જ દુઃખી અને ઘેરાઈ ગયું.