અજાયત સુતઃ શ્રીમાનંશુમાનિતિ વિશ્રુતઃ
એક તેજસ્વી પુત્ર જન્મ્યો, જે અમ્શુમાન નામે પ્રસિદ્ધ થયો.
પ્રીણયામાસ સુત્દૃદઃ સ્વપિતામહમેવ ચ
એણે પોતાની સ્થિરતાથી પિતા અને દાદાને પ્રસન્ન કર્યા.
આવિષ્ટો નષ્ટચેષ્ટો ઽભૂત્સ પિશાચેન કેન ચિત્
કોઈ પિશાચના પ્રભાવથી એમાં પ્રવેશ થયો અને એ નિષ્ક્રિય થઈ ગયો.
કસ્યાચિદ્વિષયે રાજ્ઞઃ પ્રભૂતધનધાન્યવાન્
કોઈ રાજાના રાજ્યમાં, જ્યાં ધન અને અનાજની પ્રચુરતા હતી.
દૃષ્ટ્વા ગ્રહીતુમારેભે વણિગ્લોભવરિપ્લુતઃ
એ જોઈને, વેપારી લોભમાં પડીને તે મેળવવા દોડ્યો.
ક્ષુધિતો ઽહં ચિરાદસ્મિન્નિવસન્નિધિપાલકઃ
હું અહીં ઘણાં સમયથી ખજાનાનો રક્ષક બનીને રહ્યો છું અને હવે ભૂખ્યો છું.
કામતઃ પ્રતિગૃહ્ણીષ્વ નિધિમેનં મમાજ્ઞયા
મારી આજ્ઞાથી, તને જેવું ગમે તેમ આ ખજાનો લઈ જા.
આદત્ત ચ નિધિં તં તુ પિશાચેનાનુમોદિતઃ
પિશાચની મંજૂરીથી, તેણે એ ખજાનો લઈ લીધો.
પ્રતિશ્રુતાપ્રદાનોત્થરોષં ન શ્રદ્દધે નૃપ
રાજા, આપેલી પ્રતિજ્ઞા પૂર્ણ ન થાય ત્યારે જે ગુસ્સો આવે છે, એ પર વિશ્વાસ કર્યો નહીં.
અપનીતધનઃ સો ઽપિ મમાર વ્યથિતઃ ક્ષુધા
ધન ગુમાવ્યા પછી, એ પણ ભૂખથી પીડાઈને મરી ગયો.
બભૂવ કાલે કેશિન્યાં તનયો ઽન્વયવર્દ્ધનઃ
સમય જતાં, કેશિનીને અનુયવર્ધન નામનો પુત્ર થયો.
વાયુભૂતો ઽવિશદ્દેહં રાજપુત્રસ્ય ભૂપતે
રાજા, પવન જેવો બની, એ રાજકુમારના શરીરમાં પ્રવેશ્યો.
મતિવિભ્રંશમાસાદ્ય મુહુસ્તેન બલાત્કૃતઃ
એના repeatedly કબજામાં આવતા, રાજકુમારનું મન વારંવાર ભટકી ગયું.
બાલાંશ્ચ યૂનઃ સ્થવિરાન્યોષિતશ્ચ સદા ખલઃ
એ દુષ્ટ વ્યક્તિએ હંમેશા બાળકો, યુવાનો, વૃદ્ધો અને સ્ત્રીઓને ત્રાસ આપ્યો.
તતઃ પૌરજનાઃ સર્વે દૃષ્ટ્વા તસ્ય કદર્યતામ્
પછી શહેરના બધા લોકોએ, તેની કંજૂસી જોઈને,
રાજા ચ તદુપશ્રુત્ય તમાહૂય પ્રયત્નતઃ
અને રાજાએ પણ એ વાત સાંભળી, તેને ધ્યાનપૂર્વક બોલાવ્યો.
બહુશઃ પ્રતિષિદ્ધો ઽપિ પિત્રા તેન મહાત્મના
તે મહાન આત્માવાળા પિતાએ ઘણીવાર રોક્યો હતો,
નાશકત્તં યદા પાપાદ્વિનિવર્ત્તયિતું નૃપઃ
પણ રાજા તેને પાપથી દૂર રાખી શક્યો નહીં.
લોકાપવાદભીરુત્વાદ્વિષયાનત્યજત્તદા
લોકોની નિંદાની ભયથી, એ સમયે તેણે ભોગો છોડ્યા નહોતા.
ઇતિ શ્રીબ્રહ્માણ્ડે મહાપુરાણે વાયુપ્રોક્તે મધ્યમભાગે તૃતીય ઉપોદ્ધાતપાદે સગરચરિતે ઽસમઞ્જસત્યાગો નામૈકપઞ્ચાશત્તમો ઽધ્યાયઃ
આ રીતે શ્રીબ્રહ્માંડ મહાપુરાણના મધ્યમ ભાગના તૃતીય ઉપોધાતપાદના સગરકથામાં 'અસમંજસ ત્યાગ' નામે એકાવનમો અધ્યાય પૂર્ણ થયો.
ધર્મશીલે તદા વાલે ચકારાંશુમતિ પ્રભુઃ
પછી, ધર્મપ્રિય બાળકમાં, અંશુમતીએ વિધિ કર્યાં.
વવૃધુઃ સઘશઃ સર્વે પરસ્પરમનુવ્રતાઃ
બધા સગરપુત્રો પરસ્પર પ્રેમથી સાથે વધ્યા.
અધર્મશીલા નિતરામેકઘર્માણ એવ ચ
તેમનું વર્તન સંપૂર્ણપણે અયોગ્ય હતું અને તેઓ સંપૂર્ણપણે દુષ્કર્મોમાં જ લાગેલા હતા.
અધૃષ્યાઃ સર્વભૂતાનાં જનોપદ્રવકારિણઃ
તેઓ બધા જીવોથી અપરાજેય હતા અને લોકોએ બહુ દુઃખ આપતા હતા.
બબાધિરે જગત્સર્વમસુરા ઇવ કામતઃ
તેમણે આખા જગતને પોતાની ઈચ્છાથી અસુરો જેવી પીડા આપી.
નિઃસ્વાધ્યાય વષટ્કારં બભૂવાર્તં વિશેષતઃ
ખાસ કરીને, વેદપાઠ અને 'વષટ્' ઉચ્ચારણ બંધ થઈ ગયું હતું અને બધે દુઃખ વ્યાપી ગયું હતું.
પ્રક્ષોભં પરમં જગ્મુર્દેવાસુરમહોરગાઃ
દેવતાઓ, અસુરો અને મહાન સાપો ખૂબ જ અસ્વસ્થ અને ચિંતિત થઈ ગયા.
તપઃ સમાધિભઙ્ગશ્ચ પ્રબભૂવ તપસ્વિનામ્
તપસ્વીઓના તપ અને ધ્યાનમાં ખલેલ પડવા લાગ્યો.
દુઃશેન મહાતાવિષ્ટા વિરિઞ્જભવનં યયુઃ
મોટા દુઃખથી પીડાઈને તેઓ બ્રહ્માનું ઘર શોધવા ગયા.
શશંસુઃ સકલં તસ્મૈ સાગરાણાં વિચેષ્ટિતમ્
તેમણે બ્રહ્માને સાગરોના બધા કૃત્યો કહી સંભળાવ્યા.