પરીત્યપૃથિવીં સર્વાં પિતૃદેવાદિબૂજકઃ
તે સમગ્ર પૃથ્વી પર ફરીને પિતૃઓ, દેવતાઓ અને અન્યને તર્પણ આપતો ગયો.
પરિચક્રામ રાજેન્દ્ર લોકવૃત્તમનુવ્રતઃ
હે રાજન, તેણે જગતની રીત પ્રમાણે પૃથ્વી પર વિહાર કર્યો.
જગામ તપસે રાજન્બાહ્મણૈરભિસંવૃતઃ
હે રાજન, તે બ્રાહ્મણો સાથે તપ માટે ગયો.
નિવાસમાત્મનો રાજન્કલ્પયામાસ ધર્મવિત્
ધર્મજ્ઞ રાજાએ પોતાના માટે નિવાસની વ્યવસ્થા કરી.
દ્રષ્ટુકામાઃ સમાજગ્મુર્નિયતા બ્રહ્મવાદિનઃ
તેને જોવા માટે નિયમિત બ્રહ્મવેદી લોકો એકત્ર થયા.
ક્ષાત્રં કક્ષમશેષેણ દગ્ધ્વા શાન્તમિવાનલમ્
ક્ષત્રિય જાતિને સંપૂર્ણ રીતે ભસ્મ કરી, જેમ અગ્નિ ઇંધણને ભસ્મ કરે છે, તેમ તે શાંત થયો.
અર્ઘ્યાદિસમુદાચારૈઃ પૂજયામાસ ભાર્ગવઃ
ભૃગુએ અર્ઘ્યાદિ પરંપરાગત ઉપચારોથી પૂજા કરી.
તેષાં તસ્ય ચ સંવૃત્તાઃ કથાઃ પુણ્યા મનોહરાઃ
તેમને અને ભૃગુને વચ્ચે પુણ્યમય અને મનોહર વાતો થઈ.
હયમેધં મહાયજ્ઞમાહર્તુમુપચક્રમે
તેણે મહાન અશ્વમેધ યજ્ઞ આરંભ્યો.
વિશ્વામિત્રભરદ્વાજમાર્કણ્ડેયાદિભિસ્તથા
વિશ્વામિત્ર, ભરદ્વાજ, માર્કંડેય અને અન્ય ઋષિઓ સાથે.
વાજિમેધં તતો રાજન્નાજહાર મહાક્રતુમ્
પછી, રાજા, તેણે મહાન વાજપેય યજ્ઞ કર્યો.
વિશ્વામિત્રો ઽભવદ્ધોતા રામસ્ય વિદિતાત્મનઃ
વિશ્વામિત્રે આત્મજ્ઞાની રામ માટે હોદા તરીકે કાર્ય કર્યું.
ભરદ્વાજાગ્નિવેશ્યાદ્યા વેદ વેદાઙ્ગપારગાઃ
ભરદ્વાજ, અગ્નિવેશ્ય અને અન્ય, જે વેદ અને વેદાંગમાં પારંગત હતા.
પુત્ત્રૈઃ શિષ્યૈઃ પ્રશિષ્યૈશ્ચ સહિતો ભગવાન્ભૃગુઃ
ભગવાન ભૃગુ પોતાના પુત્રો, શિષ્યો અને તેમના શિષ્યો સાથે હતા.
સ તૈઃ સહાખિલં કર્મ સમાપ્ય ભૃગુપુઙ્ગવઃ
ભૃગુઓમાં શ્રેષ્ઠ એ ભૃગુએ બધાં કર્મો તેમના સાથે પૂર્ણ કર્યા.
અલઙ્કૃત્ય યથાન્યાય કન્યાં રૂપવતીં મહીમ્
તેણે પરંપરા પ્રમાણે સુંદર ધરતીકન્યાને શોભાવાળી બનાવી.
આહૂય ભૃગુશાર્દૂલઃ સશૈલવનકાનનામ્
ભૃગુમાં શ્રેષ્ઠ એ ભૃગુએ પર્વતો, વનો અને ઉદ્યાનો સાથે ધરતીને બોલાવી.
આત્મનઃ સન્નિવાસાર્થં તં રામઃ પર્યકલ્પયત્
રામે પોતાનો નિવાસ માટે એ સ્થાન તૈયાર કર્યું.
હિરણ્યરત્નવસ્ત્રશ્વગોગજાન્નાદિભિસ્તથા
સોનાં, રત્નો, વસ્ત્રો, ઘોડા, ગાય, હાથી અને અન્ન વગેરેથી.
ચક્રે દ્રવ્યપરિત્યાગં તેષામનુમતે તદા
ત્યારે તેણે તેમની સંમતિથી ધનસંપત્તિનું વિતરણ કર્યું.
તત્રાપિ પર્વતવરે તપશ્ચર્તું સમારભત્
ત્યાં પણ એ શ્રેષ્ઠ પર્વત પર તેણે તપ શરૂ કર્યું.
યયુર્યથાગતં સર્વે મુનયઃ શંસિતવ્રતાઃ
બધા સત્યવ્રતી મુનિઓ જેમ આવ્યા હતા તેમ જ પરત ગયા.
તપો મહત્સમાસ્થાય તત્રૈવ ન્યવસત્સુખી
મહાન તપ આરંભી, ત્યાં આનંદથી નિવાસ કર્યો.
સર્વદુઃખપ્રશાન્ત્યર્થં મારીચાનુમતેન તુ
મારીચાની સંમતિથી, સર્વ દુઃખ નિવૃત્તિ માટે.
ચચાર ધરણી સમ્યક્ દુખૈર્ઃમુક્તાભવચ્ચ સા
પૃથ્વી યોગ્ય રીતે ચાલવા લાગી અને તેના દુઃખોમાંથી મુક્ત થઈ ગઈ.
યસ્મિઞ્શ્રુતે નરઃ સર્વપાતકૈર્વિપ્રમુચ્યતે
જે કોઈ આ સાંભળે છે, તે બધા પાપોથી છૂટકારો પામે છે.
પ્રસંગાત્કથિતઃ સમ્યઙ્નાતિસંક્ષેપવિસ્તરઃ
આ પ્રસંગને કારણે આ કથા ન તો બહુ ટૂંકમાં અને ન તો વધારે વિસ્તૃત રીતે, પણ યોગ્ય રીતે કહી છે.
ન તાદૃશઃ પુમાત્કશ્ચિદ્ભાવી ભૂતાથવા શ્રુતઃ
આવો પુરુષ ન તો ક્યારેય થયો છે, ન થશે, અને ન સાંભળવામાં આવ્યો છે.
યત્પુરા સો ઽગમન્મુક્તિં રણે રામેણ ઘાતિતઃ
કેટલાય વર્ષો પહેલાં, રામે યુદ્ધમાં તેને મારો ત્યારે તેને મોક્ષ મળ્યો હતો.
પુત્રસ્તસ્ય મહાબાહુસ્તાલજઙ્ઘો ઽભવન્નૃપ
તેનો પુત્ર, બલવાન તાળજંઘ, રાજા બન્યો.