સહસાહોથ સારથ્યં ચક્રે સારથિનાં વરઃ
અચાનક, સર્વોત્તમ સારથીએ રથચાલકનું સ્થાન સંભાળ્યું.
તસ્યાભૂન્નગરી સર્વા સંક્ષુબ્ધાશ્ચ નરદ્વિપાઃ
તેના શહેરમાં અશાંતિ ફેલાઈ ગઈ અને લોકો તથા હાથીઓ પણ ગભરાઈ ગયા.
સંક્ષુબ્ધાશ્ચક્રુરુદ્યોગં સંગ્રામાય નૃપાત્મજાઃ
રાજકુમારો પણ ગભરાઈને યુદ્ધ માટે તૈયાર થઈ ગયા.
રામેણ યોદ્ધું સહિતા રાજભિશ્ચ ક્રુરુદ્યમમ્
તેઓ રાજાઓ સાથે મળીને રામ સામે યુદ્ધ કરવા દૃઢ નિશ્ચયે ઊભા રહ્યા.
રામમાસાદયામાસુઃ પતઙ્ગા ઇવ પાવકમ્
તેઓ પતંગિયાં જેમ અગ્નિમાં જાય છે તેમ રામ પર તૂટી પડ્યા.
યુયુધે પાર્થિવૈઃ સર્વૈઃ સમરે ઽમિતવિક્રમઃ
અપરિમિત પરાક્રમી રામે બધા રાજાઓ સાથે યુદ્ધ કર્યું.
જઘાન યત્ર સંક્રુદ્ધો રાજ્ઞાં શતમુદારધીઃ
ત્યાં, ક્રોધથી ભરેલા મહાનુભાવ રામે સો રાજાઓને મારી નાખ્યા.
ત્રણેન પાતયામાસ ક્ષિતૌ ક્ષત્રિયમણ્ડલમ્
પરસુથી તેણે બધા ક્ષત્રિયોને જમીન પર ઢાળી દીધા.
હતશિષ્ટા નૃપતયો દુદ્રુવુઃ સર્વતોદિશમ્
જેટલા રાજાઓ બચ્યા, તેઓ બધે દિશામાં ભાગી ગયા.
જઘાન શતશો રાજ્ઞઃ શૂરાઞ્છરવરાગ્નિના
રામે પોતાના તીક્ષ્ણ બાણોની અગ્નિથી શૂરવીર રાજાઓને સૈંકડો સંખ્યામાં મારી નાખ્યા.
ઉદૈરયદ્ભાર્ગવો ઽસ્ત્રં કાલાગ્નિસદૃશપ્રભમ્
ભાર્ગવે એવો અસ્ત્ર છોડ્યો જે પ્રલયાગ્નિ જેવું તેજ ધરાવતું હતું.
પુરીં સહસ્ત્યશ્વનરાં સ દદાહાસ્ત્રપાવકઃ
તે અસ્ત્રની અગ્નિએ શહેરને હાથી, ઘોડા અને માનવો સહિત ભસ્મ કરી નાખ્યું.
જીવનાય જગામાશુ વીતિહોત્રો ભયાતુરઃ
જીવતા રહેવા માટે ભયભીત વીતિહોત્ર ઝડપથી ત્યાંથી નીકળી ગયો.
પ્રાશયાનો ઽખિલાન્ લોકાન્ સાક્ષાત્કાલ ઇવાન્તકઃ
તે બધા લોકોએ ભક્ષી લીધા, જાણે દેખાતો મૃત્યુ સ્વયં આવી ગયો હોય.
જગામરથઘોષેણ કંપયન્નિવ મેદિનીમ્
તે રથના ગર્જનાથી આગળ વધ્યો, જાણે પૃથ્વી ધ્રુજી ઉઠી હોય.
મહેન્દ્રાદ્રિં યયૌ રામસ્તપસે ધતમાનસઃ
રામે મનમાં તપ માટે ધ્યેય રાખીને મહેન્દ્ર પર્વત તરફ પ્રસ્થાન કર્યું.
પ્રત્યેત્ય ભૂયસ્તદ્ધત્યૈ બદ્ધદીક્ષો ધૃતવ્રતઃ
પછી ફરીથી તેમના વિનાશ માટે, દૃઢ સંકલ્પથી પ્રતિજ્ઞા કરીને પાછો આવ્યો.
નિજઘાન પુનર્ભૂમૌ રાજ્ઞ શતસહસ્રશઃ
પૃથ્વી પર ફરી એકવાર, તેણે લાખો રાજાઓને સંહાર્યા.
ષટ્ચતુષ્ટયવર્ષાન્તં તપસ્તેપે પુનશ્ચ સઃ
તેને ચોવીસ વર્ષ સુધી ફરી તપ કર્યું.
જઘાન ભૂમૌ નિઃશેષં સાક્ષાત્કાલ ઇવાન્તકઃ
તેણે પૃથ્વી પર બધાનો નાશ કર્યો, જાણે દેખાતો અંતકાળ આવ્યો હોય.
નિઘ્નંશ્ચચાર પૃથિવીં વર્ષદ્વયમનારતમ્
બે વર્ષ સુધી સતત સંહાર કરતાં તે પૃથ્વી પર ફરતો રહ્યો.
ત્રિઃ સપ્તકૃત્વઃ પૃથિવી તેન નિઃક્ષત્રિયા કૃતા
તેના દ્વારા પૃથ્વી સાત વાર ત્રણ વખત ક્ષત્રિયવિહોણી બની ગઈ.
તાવદ્રામેણ તસ્માત્તુ ક્ષત્રમુત્સાદિતં ભુવિ
એ રીતે રામે પૃથ્વી પરથી ક્ષત્રિય જાતિનો નાશ કર્યો.
ઇતિ શ્રીબ્રહ્માણ્ડે મહાપુરાણે વાયુપ્રોક્તે મધ્યમભાગે તૃતીય ઉપોદ્ધાતપાદે ભાર્ગવચરિતે ષટ્ચત્વારિંશત્ત મો ઽધ્યાયઃ
આ રીતે શ્રીબ્રહ્માંડ મહાપુરાણના મધ્યમ ભાગના તૃતીય ઉપોધાત પાદમાં વાયુવચન મુજબ ભાર્ગવચરિતના છલીસમો અધ્યાય પૂર્ણ થયો.
ષટ્સહસ્રદ્વયં રામો જીવગ્રાહં ગૃહીતવાન્
રામે બાર હજાર પુરુષોને જીવતા પકડી લીધા.
સ જગામ મહાતેજાઃ કુરુક્ષેત્રં તપોમયમ્
એ મહાપ્રભાવી રામ તપથી ભરેલા કુરુક્ષેત્ર ગયો.
સુખાવગાહતીર્થાનિ તાનિ ચક્રે સમન્તતઃ
તેને આસપાસના બધા તીર્થો સ્નાન માટે સુખદ બનાવી દીધા.
સરાંસિ તાનિ વૈ પઞ્ચ પૂરયામાસ ભાર્ગવઃ
ભાર્ગવે એ પાંચ સરોવરો પાણીથી ભર્યા.
પિતૄન્સંતર્પયામાસ યથાશાસ્ત્રમતન્દ્રિતઃ
તેને શાસ્ત્ર મુજબ અને અવિરતપણે પિતૃઓને તૃપ્ત કર્યા.
બ્રાહ્મણૈઃ સહ માતુશ્ચ તત્ર ચક્રે યથોદિતમ્
ત્યાં તેણે બ્રાહ્મણો અને પોતાની માતા સાથે મળીને વિધિ મુજબ કર્મકાંડ કર્યા.