દિવ્યપાશુપતં ચાપિ દાસ્યત્યેવ ન સંશયઃ
તે નિશ્ચયે જ દૈવી પાશુપત અસ્ત્ર આપશે, એમાં શંકા નથી.
ઉપોદ્ધાતપાદે ભાર્ગવચરિતે એકત્રિંશત્તમો ઽધ્યાયઃ
ભાર્ગવ કથા ના ઉપોદ્ધાત વિભાગમાં એકત્રીસમો અધ્યાય.
પ્રસન્નચેતાઃ સુભૃશં શિવલોકં જગામ હ
અતિ આનંદિત મનથી તે શિવલોકે ગયો.
અથનિર્વચનીયં ચ યોગિગમ્યં પરાત્પરમ્
પછી તે, જે વર્ણનથી પર છે, યોગીઓએ જ પ્રાપ્ત કરી શકાય છે, સર્વોચ્ચ છે,
યદધો ધ્રુવલોકશ્ચ સર્વલોકપરસ્તુ સઃ
નીચે ધ્રુવલોક છે, પણ બધા લોકોથી ઉપર એ છે.
ઉપમાનેન રહિતં નાનાકૌતુકસંયુતમ્
જેની કોઈ ઉપમા નથી, પણ અનેક અદ્ભુતતાઓથી ભરપૂર છે.
કોટિકલ્પતપઃ પુણ્યાઃ શાન્તા નિર્મત્સરા જનાઃ
ત્યાંના લોકો અનંત કલ્પો સુધીના તપથી પવિત્ર, શાંત અને ઈર્ષ્યા રહિત છે.
યોગેન યોગિના સૃષ્ટં સ્વેચ્છયા શઙ્કરેણ હિ
શંકરે પોતાની ઈચ્છાથી, યોગ દ્વારા, યોગીઓ માટે એ લોક સર્જ્યો છે.
સરોવરશતૈર્દિવ્યૈઃ પદ્મરાગવિરાજિતૈઃ
શતાબ્દિ દૈવી સરોવરો છે, જે કમળમણિથી શોભાયમાન છે.
સુવર્ણરત્નરચિતપ્રાકારેણ સમાવૃતમ્
સુવર્ણ અને રત્નોથી બનેલ પ્રાચીરથી ઘેરાયેલું છે.
ચતુર્દ્વારસમાયુક્તં શોભિતં મણિવેદિભિઃ
ચારે બાજુ સુંદર દરવાજા અને ઝગમગતાં રત્નમંચોથી શોભાયમાન હતું.
નાનાચિત્રવિચિત્રૈશ્ચ શોભિતૈઃ સુમનોહરૈઃ
તેમાં અનેક રંગીન અને મનોહર આકર્ષક આભૂષણોથી શોભા વધતી હતી.
દદર્શરામો ધર્માત્મા વિચિત્રમિવ સંગતઃ
ધર્મપ્રાણ રામે એ અદ્દભુત રીતે એકઠું થયેલું જોઈ આશ્ચર્ય અનુભવ્યું.
મહાકરાલદન્તાસ્યૌ વિકૃતારક્તલોચનૌ
મોટા, ભયાનક દાંત અને મોં, વિકૃત લાલ આંખો ધરાવતા હતા.
વિભૂતિભૂષિતાઙ્ગૌ ચ વ્યાઘ્રચર્માંબરૌ ચ તૌ
તેમના શરીર પર વિભૂતિ લિપ્ત હતી અને બંનેએ વાઘની ખાલ પહેરેલી હતી.
તૌ દૃષ્ટ્વા મનસા ભીતઃ કિઞ્ચિદાહ વિનીતવત્
તેમને જોઈને રામના મનમાં ડર ઊભો થયો અને તેણે નમ્રતાથી થોડું બોલ્યું.
ઈશ્વરાજ્ઞાં સમાદાય મામથાજ્ઞપ્તુમર્હથ
માલિકની આજ્ઞા લઈને તમે મને જાણ કરવી જોઈએ.
પ્રવેષ્ટુમાજ્ઞાં દદતુરીશ્વરાનુચરૌ ચ તૌ
એ બંને ઈશ્વરના સેવકોએ અંદર જવાની પરવાનગી આપી.
તત્રાતિરમ્યાં સિદ્ધૌઘૈઃ સમાકીર્ણાં સભાં દ્વિજઃ
ત્યાં સભા ખૂબ જ મનમોહક હતી અને સિદ્ધોથી ભરપૂર હતી.
તત્રાપશ્યચ્છિવં શાન્તં ત્રિનેત્રં ચન્દ્રશેખરમ્
ત્યાં તેણે શાંત, ત્રણ આંખો અને ચંદ્રમુકુટધારી શિવને જોયા.
વિભૂતિભૂષિતાઙ્ગં ચ નાગયજ્ઞોપવીતિનમ્
તેમના શરીર પર વિભૂતિ શોભતી હતી અને સાપ યજ્ઞોપવીત તરીકે પહેરેલો હતો.
પઞ્ચાનનં દશભુજં ભક્તાનુગ્રહવિગ્રહમ્
પાંચ મુખ, દસ હાથ અને ભક્તો પર કૃપા કરનાર સ્વરૂપ ધરાવતા હતા.
સ્તૂયમાનં ચ યોકીન્દ્રૈઃ પ્રમથપ્રકરૈર્મુદા
યોગીઓના નેતાઓ અને પ્રમથગણો આનંદથી તેમની સ્તુતિ કરતા હતા.
મૂર્ધ્ના નમામ તં દૃષ્ટ્વા રામઃ પરમયા મુદા
રામે તેમને જોઈને પરમ આનંદથી માથું ઝુકાવ્યું.
નન્દીશ્વરં મહાકાલં વીરભદ્રં ચ તત્પુરઃ
નંદીશ્વર, મહાકાલ અને વીરભદ્ર તેમના સામે ઊભા હતા.
સ્તોતું પ્રચક્રમે વિદ્વાન્ગિરા ગદ્ગદયા વિભુમ્
પંડિતે કંપતી વાણીથી ભગવાનની સ્તુતિ કરવાનું શરૂ કર્યું.
ભુજઙ્ગભૂષણં ચોગ્રં નૃકપાલસ્રગુજ્જ્વલમ્
ભયાનક, સાપોથી શોભિત અને માનવ ખોપરીની માળાથી ઝગમગતા હતા.
બ્રહ્માદિરૂપધૃગ્જ્યેષ્ઠસ્તં ત્વાં વેદ કૃપાર્ણવમ્
વેદો તમને દયાના મહાસાગર, સર્વપ્રથમ અને બ્રહ્માદિ સ્વરૂપ ધારણ કરનાર તરીકે ઓળખે છે.
જ્ઞાનબુદ્ધ્યોરસાધ્યં ચ નિરાકારં નમામ્યહમ્
જ્ઞાન અને બુદ્ધિથી ન સમજાય એવા, આકારરહિત પરમાત્માને હું વંદન કરું છું.
ન યં વિદુર્યથાતત્ત્વં તં નમામિ પરાત્પરમ્
જેને કોઈ સાચી રીતે ઓળખી શકતા નથી, એવા સર્વોચ્ચ પરમેશ્વરને હું વંદન કરું છું.