વિભૂતિભેદૈરવિચિન્ત્યરુપમનન્યસાધ્યં સુરભિપ્રભાવાત્
સુરભિની શક્તિથી, કલ્પના પણ ન કરી શકાય તેવી અને બીજે ક્યાંય ન મળે એવી અદ્ભુત સંપત્તિ દેખાઈ.
પૂર્ણેન્દુશુભ્રાભ્રવિષક્તશૃઙ્ગૈઃ પ્રાસાદસંઘૈઃ પરિવીતમન્તઃ
અંદરથી, તે પૂર્ણચંદ્ર જેવી ચમકતી શિંગ અને સફેદ વાદળ જેવી મહેલોની પંક્તિઓથી ઘેરાયેલું હતું.
પૃથગ્વિમિશ્રૈર્ભવનૈરનેકૈઃ સદ્ભાસિતં નેત્રમનોભિરામૈઃ
અલગ-अलग અને મિશ્ર એવા અનેક સુંદર મકાનોથી શોભાયમાન, આંખ અને મનને આનંદ આપતા હતા.
તુલાકપાટર્ગલકુડ્યદેહલીનિશાન્તશાલાજિરશોભિતૈર્ભૃશમ્
તુલા, દરવાજા, દિવાલો, ઓટલા, રાત્રિના મંડપો અને અનાજના ભંડારો વડે ખૂબ જ શોભાયમાન હતું.
સ્તંભેષુ કુડ્યેષુ ચ દિવ્યરત્નવિચિત્રચિત્રૈઃ પરિશોભમાનૈઃ
સ્તંભો અને દિવાલો વિવિધ દૈવી રત્નોથી સુંદર રીતે શણગારેલા હતા.
સ ભક્ષ્યભોજ્યાદિભિ રન્નપાનૈરુપેતભાણ્ડોપગતૈકદેશૈઃ
એક જગ્યાએ ભાંડો ભરેલા ભોજન, પીણું અને અન્ય ખોરાકથી સજ્જ હતું.
તસ્યાશ્રમં સન્નગરોપમાનં બભૌ વધૂભિશ્ચમનોહરાભિઃ
એ આશ્રમ સુંદર સ્ત્રીઓ સાથે શહેર જેવો તેજસ્વી લાગતો હતો.
ઉપોદ્ધાતપાદેર્ઽજુનોપાખ્યાને ષડ્વિંશતિતમો ઽધ્યાયઃ
ઉપોદ્ધાત પદમાં અર્જુનકથા અંતર્ગત છવીસમો અધ્યાય.
વિનિર્મમે તેષુ ગૃહેષુ પશ્ચાત્તદ્યોગ્યનારીનરવૃન્દજાતમ્
એ મકાનોમાં, પછી તેણે પ્રસંગાનુસાર યોગ્ય સ્ત્રી-પુરુષોના જૂથો સર્જ્યા.
સહાવભાવાભિરુદારચેષ્ટાશ્રીકાન્તિસૌન્દર્યગુણાન્વિતાભિઃ
જેમની સાથે ઉદાર વર્તન, તેજ, સૌંદર્ય અને ગુણોથી યુક્ત સ્ત્રીઓ પણ હતી.
પ્રત્યગ્રયૌવનભરાસવલ્ગુગીર્ભિઃ સ પ્રેમમન્થરકટાક્ષનિરીક્ષણાભિઃ
તાજી યુવાનીના ભારથી ઉત્સાહી અવાજો અને પ્રેમથી ભરેલા ધીમા, મીઠા નજરોથી,
દેવાઙ્ગનાતુલિતસૌભગસૌકુમાર્યરૂપાભિલાષમધુરાકૃતિરઞ્જિતાભિઃ
દેવકન્યાઓ જેવી સુંદરતા, નરમાશ અને આકર્ષણ ધરાવતી, રૂપની ઇચ્છાથી મીઠા રૂપે શોભતી,
શ્રોણીભરાક્રમણખેદપરિશ્રિતાસ્મૃગારક્તપાવકરસારુણિતાઙ્ઘ્રિભૂભિઃ
કમરની ભારથી ચાલતી વખતે થાકેલી જેમ હરણીઓ દોડમાં થાકી જાય, એમ પગ પર લાલ રંગના ચૂરાથી રંગાયેલા,
સ્રગ્દામચુમ્બિતસકુન્તલકેશપાશકાઞ્ચીકલાપપરિશિઞ્જિતનૂપુરાભિઃ
માળાઓ અને હારોથી શોભતા વાળના જુડા, કમરે ઝગમગતી કમરપટ્ટા અને પગમાં ઘંટડીની રણકાર સાથે,
ભાવેષુ પાર્થિવનિજપ્રિયધૈર્યબન્ધસર્વાપહારચતુરેષુ કૃતાન્તરાભિઃ
ભાવભરી નજરોથી પોતાના રાજાના મનની સ્થિરતા હરી લેતી, પ્રેમની કળામાં કુશળ,
વીણાપ્રવીણતરપાણિતલાઙ્ગુલીભિર્ગંભીરચક્રચટુવાદરતોત્સુકાભિઃ
વીણા વગાડવામાં પારંગત હાથ અને આંગળીઓથી, અને તેના ગાઢ, મનોહર સંગીતમાં તલીન રહેતી,
કામપ્રયોગનિપુણાભિરહીનસંપદૌદાર્યરૂપગુણશીલસમન્વિતાભિઃ
પ્રેમકલા અને કળામાં નિપુણ, ઉદારતા, સુંદરતા, ગુણ અને સારા સ્વભાવથી યુક્ત, અને સર્વ પ્રકારની કળાઓમાં પૂર્ણ,
પુંભિશ્ચ તદ્ગુણગણોચિતરૂપશોભૈરુદ્ભાસિતૈર્ગૃહચરૈઃ પરિતઃ પરીતમ્
અને આસપાસ એવા સેવકોથી ઘેરાયેલી, જેમના રૂપ અને તેજ તેમના ગુણોને અનુરૂપ હતા,
પૌરૈરશેષાર્થગુણૈઃ સમન્તાદધ્યાસ્યમાનં પરિપૂર્ણકામૈઃ
અને ચારે બાજુથી એવા નાગરિકોથી ભરેલું, જેમને સર્વ પ્રકારની સંપત્તિ અને ગુણો પ્રાપ્ત હતા અને જેઓ સંપૂર્ણ રીતે સંતોષ પામેલા હતા,
રથાશ્વમાતઙ્ગખરોષ્ટ્રગોજાયોગ્યૈરનેકૈરપિ મન્દિરૈશ્ચ
અને અનેક મહેલો હતા, જેમાં રથ, ઘોડા, હાથી, ઊંટ, બળદ અને બકરાં માટે વિશેષ સ્થાન હતું,
વિપ્રાદિકાનાં રથિસારથીનાં ગૃહૈસ્તથા માગધબન્દિનાં ચ
અને બ્રાહ્મણો તથા અન્ય વર્ગો, રથચાલકો, સરથીઓ અને માગધ દેશના ગાયક-વાંદરો માટે પણ ઘરો હતા,
મહાધનોપસ્કરસાધુનિર્મિતૈર્ગૃહૈશ્ચ શુભ્રૈર્ગણિકાજનાનામ્
અને ધનવાન તથા સારા લોકો દ્વારા બનાવેલા, વિશાળ સંપત્તિથી સજ્જ એવા સુંદર વેશ્યાઓના ઘરો પણ હતા,
ચિત્રૈર્ધ્વચૈશ્ચાપિ પતાકિકાભિઃ શુભ્રૈઃ પટૈર્મણ્ડપિકાભિરુન્નતૈઃ
રંગબેરંગી ધ્વજ અને પટાકાઓથી, તેમજ તેજસ્વી સફેદ કપડાંથી સજ્જ ઊંચા મંડપોથી શોભાયમાન,
નાનારવાઢ્યરમણીયતટાકવાપીસરોવરૈશ્ચાપિ જલોપપન્નૈઃ
અને વિવિધ અવાજોથી મોહક એવા અનેક સરોવર, વાવ અને તળાવોથી ભરપૂર, જેમાં પાણી ભરેલું હતું,
પર્યન્તરોપિતમનોરમનાગકેતકીપુન્નાગચંપકવનૈશ્ચ પતત્રિજુષ્ટૈઃ
અને શહેરની બહારના ભાગે રોપાયેલા, પક્ષીઓથી ભરેલા મનોહર નાગ, કેતકી, પુન્નાગ અને ચંપકના વનોથી,
સંલક્ષ્યમાણપરિતોપવનાલિભિશ્ચ સંશોભિતં જગતિ વિસ્મયનીયરૂપૈઃ
અને ચારે બાજુ સુંદર બગીચાઓથી શોભાયમાન, જેમના અદ્ભુત રૂપે આખી દુનિયામાં આશ્ચર્ય પેદા કર્યું હતું,
ઇત્થ સુરાસુરમનોરમભોગસંપદ્વિસ્પષ્ટમાનવિભવં નગરં નરેદ્ર
હે રાજા, એ શહેરમાં માનવ સમૃદ્ધિ સ્પષ્ટપણે દેખાતી હતી, અને તે દેવો તથા અસુરોને પણ આનંદદાયક હતું,
જ્ઞાત્વા તતો મુનિવરો દ્વિજહોમધેન્વા સંપાદિતં નરપતે રુચિરાતિથેયમ્
પછી, આ જાણીને શ્રેષ્ઠ મુનિએ રાજાને માટે દ્વિજ અને ગાયોથી સુંદર આત્થિથીય વ્યવસ્થા કરી.
ગત્વા વિશામધિપતેસ્તરસા સમીપં સંપ્રશ્રયં મુનિસુતસ્તમિદં બભાષે
મુનિપુત્રે ઝડપથી શહેરના રાજાના પાસે જઈ, નમ્રતાથી તેને વાત કરી.
રાજા તતો મુનિવરેણ કૃતાભ્યનુજ્ઞઃ સંપ્રાવિશત્પુરવરં સ્વકૃતે કૃતં તત્
પછી મહાન મુનિની પરવાનગી લઈને, રાજાએ પોતાના માટે તૈયાર કરાયેલા તેજસ્વી શહેરમાં પ્રવેશ કર્યો.