નાનારત્નવિચિત્રાઙ્ગો નાનામાલ્યાનુલેપનઃ
વિવિધ રત્નોથી શોભાયમાન, અનેક માળા અને સુગંધિત લિપનથી સજ્જ.
વ્યાલય જ્ઞોપવીતી ચ સુરાણામભયઙ્કરઃ
સર્પો યજ્ઞોપવીત રૂપે ધારણ કરનાર, દેવોના દુશ્મનો માટે ભયજનક.
મુક્તો હાસસ્તદા તેન સર્વમાપૂરયઞ્જગત્
ત્યારે તેમના સ્મિતે આખું જગત પ્રસન્નતાથી ભરાઈ ગયું.
અથોવાચ મહાદેવઃ પ્રીતો ઽહં સુરસત્તમૌ
પછી મહાદેવ બોલ્યા: હે શ્રેષ્ઠ દેવો, હું તમાથી પ્રસન્ન છું.
યુવાં પ્રસૂતૌ ગાત્રેભ્યો મમ પૂર્વં સનાતનૌ
તમે બંને પ્રાચીન સમયમાં મારા અંગોથી જન્મેલા છો.
વામો બાહુશ્ચ મે વિષ્ણુર્નિત્યં યુદ્ધેષ્વનિર્જિતઃ
મારો ડાબો હાથ વિષ્ણુ છે, જે હંમેશા યુદ્ધમાં અપરાજિત છે.
તતઃ પ્રહૃષ્ટમનસૌ પ્રણતૌ પાદયોઃ પ્રભોઃ
પછી બંને આનંદથી ભરાઈ ભગવાનના પગે નમન કરવા લાગ્યા.
ભક્તિર્ભવતુ નૌ નિત્યં ત્વયિ દેવ સુરેશ્વર
હે દેવ, દેવોના સ્વામી, અમારી ભક્તિ હંમેશા તમારી પર રહે.
એવમુક્ત્વા સ ભગવાંસ્તત્રૈવાતરધાદ્વિભુઃ
આ રીતે બોલીને, તે ભગવંત ત્યાંથી અદૃશ્ય થઈ ગયા.
એતદ્ધિ પરમં જ્ઞાનમવ્યક્તં શિવસંજ્ઞિતમ્
આ જ પરમ જ્ઞાન છે, સૂક્ષ્મ અને શિવ તરીકે ઓળખાતું.
મહાદેવ નમસ્તે ઽસ્તુ મહેશ્વર નમો ઽસ્તુ તે
હે મહાદેવ, તમને વંદન છે; હે મહેશ્વર, તમને વંદન છે.
નમસ્કારં પ્રકુર્વાણાઃ શઙ્કરાય મહાત્મને
મહાત્મા શંકરને નમસ્કાર કરતા.
કામાંશ્ચ લભતે સર્વાન્ પાપેભ્યશ્ચ પ્રમુચ્યતે
તેને સર્વ ઇચ્છાઓ પ્રાપ્ત થાય છે અને તે બધા પાપોથી છુટકારો પામે છે.
એતદ્વઃ સર્વમાખ્યાતં મયા માહેશ્વરં બલમ્
મારે તમને મહાદેવજીની મહાશક્તિ વિશે બધું કહી દીધું છે.
મહાદેવસ્ય માહાત્મ્યં શ્રોતું કૌતૂહલં ચ નઃ
અમે મહાદેવજીનું મહાત્મ્ય સાંભળવાની ઉત્સુકતા રાખીએ છીએ.
ચકાર વેષં વિકૃતં યેન બુદ્ધા મહર્ષયઃ
તેમણે એવો અજીબ વેશ ધારણ કર્યો કે મહર્ષિઓ પણ ગૂંચવાઈ ગયા.
આરાધયન્પ્રસાદાર્થં નૈષાં તુષ્ટઃ પુનર્ભવઃ
તેમના પ્રસાદ માટે સૌએ પૂજા કરી, પણ તેઓ ખુશ થયા નહીં.
તત્સર્વં કથયસ્વેહ ત્વં નો બુદ્ધિમતાં વરઃ
હે વિદ્વાનોમાં શ્રેષ્ઠ, આ બધું અહીં અમને કહો.
નિર્મ્મિતં દેવદેવેન ભક્તાનામનુકંપયા
દેવતાઓના દેવે ભક્તો પર દયા કરીને આ સર્જન કર્યું હતું.
દેવદારુવનં રમ્યં નાનાદ્રુમલતાકુલમ્
દેવદારુનું સુંદર વન, જેમાં અનેક વૃક્ષો અને વેલો ભરેલા હતા.
શૈવાલ ભોજનાઃ કેચિત્કેચિદન્તર્જલેશયાઃ
કેટલાંક શૈવાલ ખાઈને જીવે, તો કેટલાંક પાણીમાં જ રહે છે.
દન્તોલૂખલિનશ્ચાન્યે ત્વશ્મકુટ્ટાસ્તથા પરે
કેટલાંક પોતાના દાંતને ઓખળી તરીકે વાપરે છે, તો કેટલાંક પથ્થરથી પીસે છે.
કાલં નયન્તિ તપસા તીવ્રેણ ચ મહાધિયઃ
મહાન બુદ્ધિવાળા લોકો કઠોર તપસ્યામાં પોતાનો સમય વિતાવે છે.
ભસ્મપાણ્ડુરદિગ્ધાઙ્ગો નગ્નો વિકૃતલક્ષણઃ
તેમનું શરીર ફિક્કું ભસ્મ લગાવેલું, નગ્ન અને અજીબ નિશાનોથી ભરેલું હતું.
ઉલ્મુકવ્યગ્રહસ્તશ્ચ રક્તપિઙ્ગલલોચનઃ
તેમના હાથમાં અગ્નિનો જ્યોતદાર મશાલ હતો અને આંખો લાલ-પીળી હતી.
મુખમઙ્ગારવર્ણેન શુક્લેન ચ વિભૂષિતમ્
તેમનું મુખ ક્યારેક કાળાં, તો ક્યારેક સફેદ રંગથી શોભિત હતું.
ક્વચિન્નૃત્યતિ શૃઙ્ગારી ક્વચિદ્રૌતિ મુહુર્મુહુઃ
ક્યારેક તેઓ પ્રેમભર્યા નૃત્ય કરે, તો ક્યારેક વારંવાર બૂમો પાડે.
આશ્રમે ઽભ્યાગતો ઽભીક્ષ્ણં યા ચતે ચ પુનઃ પુનઃ
તેઓ વારંવાર આશ્રમમાં આવીને ફરીથી ભિક્ષા માંગતા.
વૃષનાદં પ્રગર્જન્વૈ ખરનાદં નનાદ ચ
તેઓ બળદ જેવો ગર્જન કરતા અને ખચ્ચર જેવો અવાજ કરતા.
તતસ્તે મુનયઃ ક્રુદ્ધાઃ ક્રોધેન કલુષીકૃતાઃ
પછી ઋષિઓ ગુસ્સે થઈને ક્રોધથી દુષિત થયા.