પયોદં તુ સરો નીલે સુશુભ્રં પુણ્ડરીકવત્
પયોદ સરોવર ઊંડા વાદળી રંગનું છે, તેજસ્વી છે અને કમળોથી શોભાયમાન છે.
શ્વેતાત્પ્રવર્ત્તતે પુણ્યં સરયૂર્માનસાદ્ધ્રુવમ્
શ્વેત પ્રદેશમાંથી પવિત્ર સરયૂ નદી વહે છે, જે નિશ્ચિતપણે માનસ સરોવરથી ઉત્પન્ન થાય છે.
સરઃ કુરુષુ વિખ્યાતં પદ્મમીનદ્વિજાકુલમ્
કુરુ પ્રદેશનું સરોવર પ્રસિદ્ધ છે, જેમાં કમળ, માછલીઓ અને પક્ષીઓ ભરપૂર છે.
અન્યે ચાપ્યત્ર વિખ્યાતાઃ પદ્મામીનદ્વિજાકુલાઃ
અહીંના બીજા સરોવરો પણ પ્રસિદ્ધ છે, અને તેમાં પણ કમળ, માછલીઓ અને પક્ષીઓ ભરપૂર છે.
તેભ્યઃ શાન્તા ય માધ્વી ચ દ્વે નદ્યૌ સંબભૂવતુઃ
આમાંથી શાંતિદાયી અને મધુર એવી બે નદીઓ ઉત્પન્ન થઈ છે.
ઉદ્ભિદાન્યુદકાન્યત્ર પ્રવહન્તિ સરિદ્વરાઃ
અહીં ઉદ્ભિદ અને જળસ્રોતો ઉદ્ભવે છે અને મહાનદીઓ વહે છે.
પૂર્વાયતા મહાપર્વા નિમગ્ના લવણાભસિ
પૂર્વ દિશામાં વિસ્તરેલા મહાન પર્વતો ખારાં દરિયામાં ડૂબેલા છે.
ઉદગ્યાતા ઉદીચ્યાન્તા અવગાઢા મહોદધિમ્
ઉત્તર તરફ ઉઠેલા પર્વતો ઉત્તર છેડે મહાસાગરમાં વિલીન થાય છે.
પ્રતીચ્યામાયતાસ્તે વૈ પ્રવિષ્ટા લવણોદધિમ
પશ્ચિમ તરફ વિસ્તરેલા પર્વતો ખારાં દરિયામાં પ્રવેશી ગયા છે.
આયતાસ્તે મહાશૈલાઃ સમુદ્રં દક્ષિણં પ્રતિ
આ વિશાળ પર્વતો દક્ષિણ સમુદ્ર તરફ વિસ્તરે છે.
તત્ર સંવર્ત્તકો નામ સો ઽગ્નિઃ પિબતિ તજ્જલમ્
ત્યાં સંવર્તક નામનો અગ્નિ એ જળને પી જાય છે.
દ્વાદશૈતે પ્રવિષ્ટા હિ પર્વતા લવણોદધિમ્
આ બાર પર્વતો ખારાં દરિયામાં પ્રવેશી ગયા છે.
યદેતદ્દૃશ્યતે ચન્દ્રે શ્વેતે કૃષ્ણશશાકૃતિ
ચાંદ્ર પર જે સફેદ છે અને કાળાં સસલાની આકારમાં દેખાય છે,
ઇહોદિતસ્ય દૃશ્યન્તે યથાન્યે ઽન્યત્ર ચોદિતે
તે અહીં ઉગે ત્યારે દેખાય છે, જેમ અન્ય જગ્યાએ ઉગે ત્યારે દેખાય છે.
આરોગ્યાયુઃ પ્રમાણાનાં ધર્મતઃ કામતોર્ઽથતઃ
આરોગ્ય, આયુષ્ય અને માપ ધર્મ, કામ અને અર્થથી નિર્ધારિત થાય છે.
ઇત્યેષા ધારયન્તીદં પૃથ્વી વિશ્વં જગત્સ્થિતમ્
આ રીતે, પૃથ્વી આખું વિશ્વ અને સર્વ જીવોને ધારણ કરે છે.
શૃણુતેમં યથાતત્ત્વં બ્રુવતો મે દ્વિજોત્તમાઃ
હવે, દ્વિજોત્તમો, તમે સાચી રીતે કહું છું તે ધ્યાનથી સાંભળો.
વિસ્તરાદ્દ્વિગુણશ્ચાસ્ય પરિણાહઃ સમન્તતઃ
તેનું પરિઘ દરેક દિશામાં દ્વિગણું વિશાળ છે.
તત્ર પુણ્યા જનપદાશ્ચિરાન્ન મ્રિયતે જનઃ
ત્યાંના પ્રદેશો પવિત્ર છે અને લોકો લાંબા સમય સુધી મૃત્યુ પામતા નથી.
તત્રાપિ પર્વતાઃ પુણ્યાઃ સપ્તૈવ મણિભૂષણાઃ
ત્યાં પણ સાત પવિત્ર પર્વતો છે, જે રત્નોથી શોભાયમાન છે.
બ્લક્ષદ્વીપાદિષુ ત્વેષુ સપ્ત સપ્ત તુ પઞ્ચસુ
પ્લક્ષ અને બીજા દ્વીપોમાં, દરેક પાંચમાં સાત-સાત પર્વતો છે.
પ્લક્ષદ્વીપે તુ વક્ષ્યામિ સપ્તદ્વીપાન્ મહા બલાન્
હવે હું પ્લક્ષદ્વીપના સાત મહાન દ્વીપોનું વર્ણન કરું છું.
ખ્યાયતે યસ્ય નામ્ના તુ વર્ષં ગોમેદસંજ્ઞિતમ્
જે પ્રદેશનું નામ છે, તેને ગોમેદ કહેવાય છે.
અશ્વિભ્યામમૃતસ્યાર્થમોષધ્યો યત્ર સંભૃતાઃ
ત્યાં અશ્વિનીકુમારો માટે અમૃત મેળવવા જે ઔષધિઓ એકત્ર થાય છે, તે અહીં મળે છે.
તત્રાચલે સમુત્પન્નૌ પૂર્વં નારદપર્વતૌ
આ પર્વતમાં, પ્રાચીન સમયમાં નારદ અને પર્વત જન્મ્યા હતા.
છન્દમૃત્યુઃ પુરા તસ્મિન્દુન્દુભિઃ સાદિતઃ સુરૈઃ
અહીં, પૂર્વે ચંદમૃત્યુ અને દુન્દુભિ દેવતાઓ દ્વારા મારે ગયા હતા.
પઞ્ચમઃ સોમકો નામ દેવૈર્યત્રામૃતં પુરા
પાંચમો છે સોમક, જ્યાં દેવોએ કદીકાળે અમૃત મેળવ્યું હતું.
ષષ્ટસ્તુ સુમના નામ સપ્તમર્ષભ ઉચ્યતે
છઠ્ઠો છે સુમના અને સાતમો છે વૃષભ.
વૈભ્રાજઃ સપ્તમસ્તત્ર ભ્રાજિષ્ણુઃ સ્ફાટિકો મહાન્
સાતમો વૈભ્રાજ પર્વત છે, જે તેજસ્વી અને વિશાળ સ્ફટિક જેવો છે.
તેષાં વર્ષાણિ વક્ષ્યામિ નામતસ્તુ યથાક્રમમ્
હવે હું તમને તેમના પ્રદેશોના નામ ક્રમશઃ કહું છું.