દીર્ઘાણિ તત્ર ચત્વારિ મધ્યમં તદિલાવૃતમ્
ત્યાં ચાર લાંબા પ્રદેશો છે, અને મધ્યમાં ઈલાવૃત છે.
પરં નીલવતો યચ્ચ વેદ્યર્દ્ધં તુ તદુત્તરમ્
નીલ પર્વતની પાર અને વેદીનો અડધો ભાગ, એ ઉત્તર પ્રદેશ છે.
તયોર્મધ્યે તુ વિજ્ઞેયો મેરુર્મધ્ય ઇલાવૃતમ્
એ બંને વચ્ચે, ઈલાવૃતના મધ્યમાં મેરુ પર્વત છે.
ઉદગાયેતો મહાશૈલો માલ્યવાન્નામ નામતઃ
ઉત્તર તરફ એ મહાન પર્વત છે, જેને માલ્યવંત કહેવાય છે.
આયામતશ્ચતુસ્ત્રિંશત્સહસ્રાણિ પ્રકીર્તિતઃ
આનું લંબાઈ બત્રીસ હજાર કહેવાયું છે.
આયામતો ઽથ વિસ્તારાન્માલ્યવા નિતિવિશ્રુતઃ
લંબાઈ અને પહોળાઈની દ્રષ્ટિએ, માલ્યવત્ તેની માપમાં પ્રસિદ્ધ છે.
ચતુર્વણઃ સ સૌવર્ણઃ ચતુરસ્રઃ સમુચ્છ્રિતઃ
તે ચાર વર્ણોનું, સોનાની જેમ તેજસ્વી, ચોરસ આકારનું અને ઊંચું છે.
તરુણાદિત્યવર્ણાભો વિધૂમ ઇવ પાવકઃ
તેમાં યુવાન સૂર્ય જેવો રંગ છે, ધૂમરહિત અગ્નિ જેવું તેજ છે.
પ્રવિષ્ટઃ ષોડશાધસ્તાદ્વિસ્તૃતઃ ષોડશૈવ તુ
તે નીચે તરફ પણ સોળ જેટલું વિસ્તરેલું છે અને ઉપર પણ એટલું જ ફેલાયેલું છે.
વિસ્તારાત્રિગુણસ્તસ્ય પરિણાહઃ સમન્તતઃ
તેનું પરિધિ ચારે બાજુ તેની પહોળાઈ કરતાં ત્રણ ગણી છે.
ચત્વારિંશત્સહસ્રાણિ યોજનાનાં સમન્તતઃ
તેની ચારે બાજુ પરિધિ ચાલીસ હજાર યોજન જેટલી છે.
ચતુરસ્રેણ માનેન પરિણાહઃ સમન્તતઃ
ચોરસ માપથી જોવામાં આવે તો તેની પરિધિ ચારે બાજુ સમાન છે.
સ પર્વતો મહાદિવ્યો દિવ્યૌષધિસમન્વિતઃ
આ પર્વત મહાન અને દિવ્ય છે, જેમાં સ્વર્ગીય ઔષધિઓ છે.
તત્ર દેવગણાઃ સર્વે ગન્ધર્વોરગરાક્ષસાઃ
ત્યાં બધા દેવતાઓ, ગંધર્વો, સર્પો અને રાક્ષસો વસે છે.
સ તુ મેરુઃ પરિવૃતો ભુવનૈર્ભૂતભાવનૈઃ
મેરુ એ વિવિધ લોકોથી અને સર્વ જીવોના સર્જકો દ્વારા ઘેરાયેલો છે.
ભદ્રાશ્વા ભરતાશ્વૈવ કેતુમાલાશ્ચ પશ્ચિમાઃ
ભદ્રાશ્વ, ભરત અને કેતુમાલા પશ્ચિમ તરફ છે.
ગન્ધમાદનપર્શ્વે તુ પરૈષાપરગણ્ડિકા
ગંધમાદનના બાજુમાં પરૈષાપરગંડિકા નામનું પ્રદેશ છે.
દ્વાત્રિંશત્તુ સહસ્રાણિ યોજનૈઃ પૂર્વપશ્ચિમાત્
પૂર્વથી પશ્ચિમ સુધી બત્રીસ હજાર યોજનનું અંતર છે.
તત્ર તે શુભકર્માણઃ કેતુમાલાઃ પ્રતિષ્ઠિતાઃ
ત્યાં કેતુમાલા, શુભ કર્મ કરનારા, સ્થિર છે.
સ્ત્રિયશ્ચોત્પલ પત્રાભાઃ સર્વાસ્તાઃ પ્રિયદર્શનાઃ
ત્યાંની સ્ત્રીઓ બધાજ સુંદર દેખાવાળી છે અને કમળની પાંદડીઓ જેવી કાંતિ ધરાવે છે.
ઈશ્વરો બ્રહ્મણઃ પુત્રઃ કામચારી મનોજવઃ
ઈશ્વર, જે બ્રહ્માનો પુત્ર છે, ઈચ્છા પ્રમાણે અને મનની ઝડપથી સંચાર કરે છે.
પાર્શ્વે માલ્યવતશ્ચાપિ પૂર્વે ઽપૂર્વા તુ ગણ્ડિકા
માલ્યવત્ પર્વતની બાજુમાં, પૂર્વ તરફ, અપૂર્વા ગંડિકા નામનું પ્રદેશ છે.
ભદ્રાશ્વાસ્તત્ર વિજ્ઞેયા નિત્યં મુદિતમાનસાઃ
ત્યાં ભદ્રાશ્વ લોકો હંમેશાં આનંદિત મનવાળા રહે છે.
તત્ર તે પુરુષાઃ સ્વેતા મહોત્સાહા બલાન્વિતાઃ
ત્યાંના પુરુષો સફેદ રંગના, ખૂબ ઉત્સાહી અને બળવાન છે.
ચન્દ્રપ્રભાશ્ચન્દ્રવર્ણાઃ પૂર્ણચન્દ્ર નિભાનનાઃ
એ લોકો ચાંદની જેવો તેજ ધરાવે છે, તેમનો રંગ પણ ચાંદની જેવો છે અને તેમનો ચહેરો પૂર્ણચંદ્ર જેવો છે.
દશવર્ષસહસ્રાણિ તેષામાયુરનામયમ્
તેમનું આયુષ્ય દસ હજાર વર્ષનું છે અને તેઓ ક્યારેય બીમાર પડતા નથી.
દક્ષિણેન તુ શ્વેતસ્ય નીલસ્યૈવોત્તરેણ ચ
શ્વેતના દક્ષિણ તરફ અને નીલના ઉત્તર તરફ,
રતિપ્રધાના વિમલા જરાદૌર્ગન્ધ્યવર્જિતાઃ
ત્યાંની સ્ત્રીઓ સુખપ્રિય, શુદ્ધ અને વૃદ્ધાવસ્થાના દુર્ગંધથી મુક્ત છે.
તત્રાપિ સુમહાન્વૃક્ષો ન્યગ્રોધો રોહિતો મહાન્
ત્યાં પણ એક વિશાળ અને લાલ રંગનું વટવૃક્ષ ઊભું છે.
દશવર્ષસહસ્રાણિ શતાનિ દશ પઞ્ચ ચ
આ વૃક્ષનું વય દસ વખત દસ હજાર વર્ષ અને પાંચસો વર્ષ જેટલું છે.