દ્વીપેષુ તેષુ ધર્મેણ દ્વીપાન્તાશ્ચ નિબોધત
આ દ્વીપોમાં ધર્મથી રાજ્ય થતું હતું, અને એ દ્વીપોની સીમાઓ વિશે સાંભળો.
પ્લક્ષદ્વીપેશ્વરશ્ચાપિ તેન મેધાતિથિઃ કૃતઃ
ત્યાં મেধાતિથિને પ્લક્ષદ્વીપનો રાજા બનાવવામાં આવ્યો.
જ્યોતિષ્મન્તં કુશદ્વીપે રાજાનં કૃતવાન્પ્રભુઃ
પ્રભુએ જ્યોતિષ્માનને કુશદ્વીપનો રાજા કર્યો.
શાકદ્વીપેશ્વરં ચાપિ હવ્યં ચક્રે પ્રિયવ્રતઃ
પ્રિયવ્રતે હવ્યને શાકદ્વીપનો ઈશ્વર બનાવ્યો.
પુષ્કરે સવનસ્યાથ મહાવીતઃ સુતો ઽભવત્
પુષ્કરદ્વીપમાં સવનનો પુત્ર મહાવીતાનો જન્મ થયો.
મહાવીતં સ્મૃતં વર્ષં તસ્ય નામ્ના મહાત્મનઃ
એ મહાન આત્માના નામે એ પ્રદેશ મહાવીત તરીકે ઓળખાય છે.
હવ્યો વ્યજનયત્પુત્રાઞ્ શાકદ્વીપેશ્વરાઞ્ પ્રભુઃ
શાકદ્વીપના ઈશ્વર હવ્યે પુત્રો ઉત્પન્ન કર્યા.
કુસુમોત્તરમોદાકૌ સપ્તમં ચ મહાદ્રુગમ્
કુસુમોત્તર, મોદાક અને સાતમો મહાદ્રુગ હતા.
કુમારસ્ય તુ કૌમારં દ્વિતીયં પરિકીર્તિતમ્
કુમારના બીજા પુત્રને કૌમાર કહેવામાં આવે છે.
મણીવસ્ય ચતુર્થં તુ મણીવકમિહોચ્યતે
મણિવના ચોથા પુત્રને અહીં મણિવક કહેવામાં આવ્યો છે.
મોદકસ્યાપિ મોદાકં ષષ્ઠં વર્ષં પ્રકીર્ત્તિતમ્
મોદાકના છઠ્ઠા પ્રદેશને પણ મોદાક નામે ઓળખાય છે.
તેષાં તુ નામભિસ્તાનિ સપ્ત વર્ષાણિ તત્ર વૈ
ત્યાં એ સાત પ્રદેશો તેમના નામે ઓળખાય છે.
કુશલો મનોનુગસ્છોષ્ણઃ પાવનશ્ચાન્ધકારકઃ
કુશલ, મનોનુગ, શોષણ, પાવન અને અંધકારક.
તેષાં સ્વનામભિર્દેશાઃ ક્રૈઞ્ચદ્વીપાશ્રયાઃ શુભાઃ
કૌંચદ્વીપના એ શુભ પ્રદેશો પણ તેમના નામે ઓળખાય છે.
દેશો મનોનુગસ્યાપિ માનોનુગે ઇતે સ્મૃતઃ
જે પ્રદેશ મનને અનુસરે તેને 'મનોનુગ' કહે છે, અને જે પ્રદેશ ગર્વને અનુસરે તેને 'માનોનુગ' કહેવાય છે.
અન્ધકારસ્ય દેશસ્તુ આન્ધકારઃ પ્રકીર્ત્તિતઃ
અંધકારનો પ્રદેશ 'આંધકાર' તરીકે ઓળખાય છે.
એતે જનપદાઃ સપ્ત ક્રૈઞ્ચદ્વીપે તુ ભાસ્વરાઃ
આ બધા ક્રૌંચદ્વીપના સાત પ્રસિદ્ધ દેશો છે.
ઉદ્ભિજ્જો વેણુમાંશ્ચૈવ વૈરથો લવણો ધૃતિઃ
ઉદભિજ્જ, વેણુમાન, વૈરથ, લવણ અને ધૃતિ નામના પ્રદેશો છે.
ઉદ્ભિજ્જં પ્રથમં વર્ષં દ્વિતીયં વેણુમણ્ડલમ્
ઉદભિજ્જ પહેલો પ્રદેશ છે અને વેણુમંડળ બીજો છે.
પઞ્ચમં ધૃતિમદ્વર્ષં ષષ્ઠં વર્ષં પ્રભાકરમ્
પાંચમો પ્રદેશ ધૃતિમત છે અને છઠ્ઠો પ્રદેશ પ્રભાકર છે.
તેષાં દેશાઃ કશદ્વીપે તત્સનામાન એવ ચ
કશદ્વીપમાં તેમના પ્રદેશો પણ એ જ નામે ઓળખાય છે.
શાલ્મલસ્યેશ્વરાઃ સપ્ત સુતાસ્તે ચ વપુષ્મતઃ
વાલ્મતના સાત પુત્રો શાલમલદ્વીપના શાસક છે.
વૈદ્યુતો માનસશ્ચાપિ સુપ્રભઃ સપ્તમસ્તથા
વૈદ્યુત, માનસ અને સુપ્રભ પણ એ સાતમાં આવે છે.
જીમૂતસ્યાપિ જીમૂતો રોહિતસ્યાપિ રોહિતઃ
જીમૂતનો પુત્ર પણ જીમૂત છે અને રોહિતનો પુત્ર પણ રોહિત છે.
સુપ્રભઃ સુપ્રભસ્યાપિ સપ્તૈતે દેશપાલકાઃ
સુપ્રભ સુપ્રભનો પુત્ર છે; આ સાતે પ્રદેશોના રક્ષક છે.
સપ્ત મેધાતિથે પુત્રાઃ પ્લક્ષદ્વીપેશ્વરા નૃપાઃ
મેધાતિથિના સાત પુત્રો પ્લક્ષદ્વીપના રાજા છે.
સુખોદયસ્તૃતીયસ્તુ ચતુર્થો નન્દ ઉચ્યતે
સુખોદય ત્રીજો છે અને ચોથો નંદા કહેવાય છે.
ધ્રુવસ્તુ સપ્તમો જ્ઞેયઃ પુત્રા મેધાતિથેઃ સ્મૃતાઃ
ધ્રુવ સાતમો કહેવાય છે; આ બધાને મેધાતિથિના પુત્રો તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
તસ્માચ્છાન્તભયં ચૈવ શિશિરં ચ સુખોદયમ્
આથી શાંતભય, શિશિર અને સુખોદય પણ તેમાં સમાવિષ્ટ છે.
તાનિ તેષાં સમાનાનિ સપ્ત વર્ષાણિ ભાગશઃ
આ એમના સાત સમાન પ્રદેશો છે, દરેકનો પોતાનો ભાગ છે.