શુક્રતુલ્યં વિચારજ્ઞં દક્ષાંસેન સસર્જ સઃ
એણે દક્ષના અંશથી, શુક્ર જેટલા બુદ્ધિશાળી અને વિવેકી એકને સર્જ્યા.
ધૂમિનીનામધેયાં ચ ભગિનીં ભણ્ડદાનવઃ
ભંડ નામના દૈત્યની ધૂમિની નામની બહેન હતી.
બ્રહ્માણ્ડં ખણ્ડયામાસ શૌર્યવીર્યસમુચ્છ્રિતઃ
વીરતા અને બળથી ભરપૂર થઈ, એણે બ્રહ્માંડને ફાડી નાખ્યું.
પલાયનપરાઃ સદ્યઃ સ્વે સ્વે ધામ્નિ સદાવસન્
તુરંત, જે ભાગી જવા ઇચ્છતા હતા, તેઓ પોતાના સ્થાન પર જ રહેતા.
શ્વસિતું ચાપિ પટવો નાભવન્નાકિનાં ગણાઃ
દેવતાઓના સમૂહો તો યોગ્ય રીતે શ્વાસ પણ લઈ શકતા નહોતા.
કેચિદ્દિગન્તકોણેષુ કેચિત્કુઞ્જેષુ ભૂભૃતામ્
કેટલાક દિશાના અંતે, કેટલાક પર્વતોની ગુફાઓમાં હતા.
ભ્રષ્ટાધિકારા ઋભવો વિચેરુશ્છન્નવેષકાઃ
અધિકાર ગુમાવેલા ઋભુઓ છુપાયેલા વેશમાં ફરતા હતા.
મત્વા તૃણાયિતાન્સર્વાંલ્લોકાન્ભણ્ડઃ શશાસહ
ભંડે બધા લોકોએ ઘાસ સમાન માન્યા અને તેમનું શાસન કર્યું.
તૃતીયમુદભૂદ્રૂપં મહાયાગાનલાન્મુને
મુનિ, મહાયજ્ઞની અગ્નિમાંથી ત્રીજું રૂપ પ્રગટ્યું.
પાશાઙ્કુશધનુર્વાણપરિષ્કૃતચતુર્ભુજામ્
તે ચાર ભુજાવાળી હતી, જેમાં પાશ, અંકુશ, ધનુષ્ય અને બાણ શોભતા હતા.
જઘાન ભણ્ડદૈત્યેન્દ્રં યુદ્ધે યુદ્ધવિશારદા
યુદ્ધકલા માં પારંગત એવી દેવી એ યુદ્ધમાં ભંડ નામના દૈત્યરાજને મારી નાંખ્યો.
કથં બભઞ્જ તં સંખ્યે તત્સર્વં વદ વિસ્તરાત્
તે યુદ્ધમાં દેવી એ તેને કેવી રીતે હરાવ્યો? એ બધું મને વિગતે કહો.
પુરા દાક્ષાયણીં ત્યક્ત્વા પિતુર્યજ્ઞવિનાશનમ્
પહેલાં દાક્ષાયણીને ત્યજીને, તેણે પોતાના સસરાના યજ્ઞને નાશ કર્યો હતો.
ઉપાસ્યમાનો મુનિભિરદ્વન્દ્વગુણલક્ષણઃ
મુનિઓએ તેમને પૂજ્યા, કેમ કે તેઓ દ્વંદ્વથી પર એવા ગુણોથી યુક્ત હતા.
સાપિ શઙ્કરમા રાધ્ય ચિરકાલં મનસ્વિની
એ મનવાંછિત અને ધીરજવાળી દેવી એ લાંબા સમય સુધી શંકરને ભક્તિપૂર્વક પૂજ્યા.
યોગેન સ્વાં તનું ત્યક્ત્વા સુતાસીદ્ધિમભૂભૃતઃ
યોગ દ્વારા તેણે પોતાનું શરીર ત્યજીને, પર્વતરાજની પુત્રી રૂપે જન્મ લીધો.
તસ્ય શુશ્રૂષણાર્થાય સ્થાપયામાસ ચાન્તિકે
તેણે શિવજીની સેવા માટે, પોતાના ને નજીક સ્થિર કરી.
બ્રહ્મણોક્તાઃ સમાહૂય મદનં ચેદમબ્રુવન્
બ્રહ્માજીના આદેશથી, તેઓએ મદનને બોલાવીને આ શબ્દો કહ્યા.
તપશ્ચચાર સુચિરં મનોવાક્કાયકર્મભિઃ
તેણે મન, વાણી અને શરીરથી લાંબા સમય સુધી તપ કર્યું.
વરેણ ચ્છન્દયામાસ વરદઃ સર્વદેહિનામ્
સર્વ જીવોને વર આપનાર ભગવાને તેને વર માંગવા કહ્યું.
ચરાચરયુતં ચૈતત્સૃજામિ ત્વત્પ્રસાદતઃ
તમારી કૃપાથી હું ચાલતા અને અચલ પ્રાણીઓથી ભરેલું આ જગત સર્જીશ.
તદા પ્રાદુરભૂસ્ત્વં હિ જગન્મોહનરૂપધૃક્
ત્યારે તમે જગતને મોહિત કરતું રૂપ ધારણ કરીને પ્રગટ થયા.
વિજયત્વમજેયત્વં પ્રાદા ત્પ્રમુદિતો હરિઃ
હરિએ આનંદથી તમને વિજય અને અજયતા આપી.
સાક્ષિભૂતઃ સ્વજનતો ભવાન્ભજતુ નિર્વૃન્તિમ્
તમારા સ્વજનોમાં સાક્ષી બનીને તમે પૂર્ણતા મેળવો.
મનસો નિર્વૃતિં પ્રાપ્ય વર્તતે ઽદ્યાપિ મન્મથ
મનને સંતોષ મળ્યા પછી પણ, મન્મથ આજ સુધી અવિરત છે.
અમોઘં બલવીર્યં તે ન તે મોઘઃ પરાક્રમઃ
તમારી તાકાત અને પરાક્રમ નિષ્ફળ નથી; તમારો શૌર્ય ક્યારેય વ્યર્થ થતું નથી.
બ્રહ્મદત્તવરો ઽયં હિ તારકો નામ દાનવઃ
તારક નામનો દાનવ બ્રહ્માજી પાસેથી વરદાન પામેલો છે.
શિવપુત્રાદૃતે ઽન્યત્ર ન ભયં તસ્ય વિદ્યતે
શિવપુત્ર સિવાય, બીજાએ તેને કોઈ પણ પ્રકારનું ભય નથી.
સ્વકરાચ્ચ ભવેત્કાર્યં ભવતો નાન્યતઃ ક્વચિત્
પોતાના કર્મથી જ પરિણામ મળે છે, બીજેથી ક્યારેય નથી મળતું.
હિમાચલતલે રમ્યે વર્તતે મુનિભિર્વૃતઃ
હિમાલયના સુંદર ઢોળાણ પર, ઋષિઓની વચ્ચે તે વસે છે.