સર્વશૃઙ્ગારવેષાઢ્યા સર્વાભરણમણ્ડિતા
એ સર્વ પ્રકારની શૃંગારિક વસ્ત્રો અને સર્વ આભૂષણોથી સજ્જ હતી.
દૃષ્ટ્વા ક્ષિપ્રમુમાં ત્યક્ત્વા સો ઽન્વધાવદથેશ્વરઃ
એને જોઈને ભગવાને તરત જ મને છોડીને એના પાછળ દોડ શરૂ કરી દીધો.
તસ્થાવવાઙ્મુખી તૂષ્ણીં લજ્જાસૂયાસમન્વિતા
તે લજ્જા અને ઈર્ષાથી ભરાઈ, માથું નીચે કરી, શાંત ઊભી રહી.
ઉદ્ધૂયોદ્ધૂય સાપ્યેવં ધાવતિ સ્મ સુદૂરતઃ
પછી એ વારંવાર શરીર ઝાટકતી દૂર દોડતી ગઈ.
આશ્ર્લિષ્ટં ચાતિવેગેન તદ્વીર્યં પ્રચ્યુતં તદા
પછી ભારે જોરથી, જે વીર્ય મજબૂતીથી રોકાયેલું હતું, તે છૂટી ગયું.
અનેકકોટિદૈત્યેન્દ્રગર્વનિર્વાપણક્ષમઃ
એમાં અનગણિત દૈત્યરાજાઓનો અહંકાર દમાવવાની શક્તિ હતી.
રજતસ્વર્મવર્ણાભૂલ્લક્ષણાદ્વિન્ધ્યમર્દન
એ ચાંદી અને સોનાની જેમ તેજસ્વી હતી, વિંધ્યવિનાશકના ચિહ્નોથી યુક્ત.
નિવૃત્તઃ સ ગિરીશો ઽપિ ગિરિં ગૌરીસખો યયૌ
પર્વતોના સ્વામી પણ પાછા ફર્યા અને ગૌરી સાથે પર્વત પર ગયા.
યન્ન કસ્યચિદાખ્યાતં મમૈવ ત્દૃદયેસ્થિતમ્
જે કોઈને કદી કહેવામાં આવ્યું નથી, તે બધું મારા હૃદયમાં જ રહેલું છે.
પૂર્વં દેવાન્બહુવિધાન્યઃ શાસ્તા સ્વેચ્છયા પટુઃ
પહેલાં, બુદ્ધિશાળી શાસકે પોતાની ઇચ્છાથી અનેક પ્રકારના દેવતાઓ સર્જ્યા હતા.
શુક્રતુલ્યં વિચારજ્ઞં દક્ષાંસેન સસર્જ સઃ
એણે દક્ષના અંશથી, શુક્ર જેટલા બુદ્ધિશાળી અને વિવેકી એકને સર્જ્યા.
ધૂમિનીનામધેયાં ચ ભગિનીં ભણ્ડદાનવઃ
ભંડ નામના દૈત્યની ધૂમિની નામની બહેન હતી.
બ્રહ્માણ્ડં ખણ્ડયામાસ શૌર્યવીર્યસમુચ્છ્રિતઃ
વીરતા અને બળથી ભરપૂર થઈ, એણે બ્રહ્માંડને ફાડી નાખ્યું.
પલાયનપરાઃ સદ્યઃ સ્વે સ્વે ધામ્નિ સદાવસન્
તુરંત, જે ભાગી જવા ઇચ્છતા હતા, તેઓ પોતાના સ્થાન પર જ રહેતા.
શ્વસિતું ચાપિ પટવો નાભવન્નાકિનાં ગણાઃ
દેવતાઓના સમૂહો તો યોગ્ય રીતે શ્વાસ પણ લઈ શકતા નહોતા.
કેચિદ્દિગન્તકોણેષુ કેચિત્કુઞ્જેષુ ભૂભૃતામ્
કેટલાક દિશાના અંતે, કેટલાક પર્વતોની ગુફાઓમાં હતા.
ભ્રષ્ટાધિકારા ઋભવો વિચેરુશ્છન્નવેષકાઃ
અધિકાર ગુમાવેલા ઋભુઓ છુપાયેલા વેશમાં ફરતા હતા.
મત્વા તૃણાયિતાન્સર્વાંલ્લોકાન્ભણ્ડઃ શશાસહ
ભંડે બધા લોકોએ ઘાસ સમાન માન્યા અને તેમનું શાસન કર્યું.
તૃતીયમુદભૂદ્રૂપં મહાયાગાનલાન્મુને
મુનિ, મહાયજ્ઞની અગ્નિમાંથી ત્રીજું રૂપ પ્રગટ્યું.
પાશાઙ્કુશધનુર્વાણપરિષ્કૃતચતુર્ભુજામ્
તે ચાર ભુજાવાળી હતી, જેમાં પાશ, અંકુશ, ધનુષ્ય અને બાણ શોભતા હતા.
જઘાન ભણ્ડદૈત્યેન્દ્રં યુદ્ધે યુદ્ધવિશારદા
યુદ્ધકલા માં પારંગત એવી દેવી એ યુદ્ધમાં ભંડ નામના દૈત્યરાજને મારી નાંખ્યો.
કથં બભઞ્જ તં સંખ્યે તત્સર્વં વદ વિસ્તરાત્
તે યુદ્ધમાં દેવી એ તેને કેવી રીતે હરાવ્યો? એ બધું મને વિગતે કહો.
પુરા દાક્ષાયણીં ત્યક્ત્વા પિતુર્યજ્ઞવિનાશનમ્
પહેલાં દાક્ષાયણીને ત્યજીને, તેણે પોતાના સસરાના યજ્ઞને નાશ કર્યો હતો.
ઉપાસ્યમાનો મુનિભિરદ્વન્દ્વગુણલક્ષણઃ
મુનિઓએ તેમને પૂજ્યા, કેમ કે તેઓ દ્વંદ્વથી પર એવા ગુણોથી યુક્ત હતા.
સાપિ શઙ્કરમા રાધ્ય ચિરકાલં મનસ્વિની
એ મનવાંછિત અને ધીરજવાળી દેવી એ લાંબા સમય સુધી શંકરને ભક્તિપૂર્વક પૂજ્યા.
યોગેન સ્વાં તનું ત્યક્ત્વા સુતાસીદ્ધિમભૂભૃતઃ
યોગ દ્વારા તેણે પોતાનું શરીર ત્યજીને, પર્વતરાજની પુત્રી રૂપે જન્મ લીધો.
તસ્ય શુશ્રૂષણાર્થાય સ્થાપયામાસ ચાન્તિકે
તેણે શિવજીની સેવા માટે, પોતાના ને નજીક સ્થિર કરી.
બ્રહ્મણોક્તાઃ સમાહૂય મદનં ચેદમબ્રુવન્
બ્રહ્માજીના આદેશથી, તેઓએ મદનને બોલાવીને આ શબ્દો કહ્યા.
તપશ્ચચાર સુચિરં મનોવાક્કાયકર્મભિઃ
તેણે મન, વાણી અને શરીરથી લાંબા સમય સુધી તપ કર્યું.
વરેણ ચ્છન્દયામાસ વરદઃ સર્વદેહિનામ્
સર્વ જીવોને વર આપનાર ભગવાને તેને વર માંગવા કહ્યું.