એતસ્માદધિકં પાપં વિશ્વસ્તે શરણં ગતે
જે કોઈ આશ્રયે આવે છે અને તેની વિશ્વાસઘાત થાય, એ સૌથી મોટું પાપ છે.
બ્રહ્મહત્યાધિકં પાપં તસ્માન્નાસ્ત્યસ્ય નિષ્કૃતિઃ
બ્રાહ્મણહત્યાથી પણ મોટું પાપ છે; તેથી એનું કોઈ પ્રાયશ્ચિત નથી.
તદ્દ્રવ્યસ્તેયદોષસ્ય પ્રાયશ્ચિત્તં ન વિદ્યતે
એવું ચોરાયેલું દ્રવ્ય મેળવવામાં કોઈ પ્રાયશ્ચિત નથી.
વિશ્વસ્તે વાપ્યવિશ્વસ્તે ન દરિદ્રધનં હરેત્
વિશ્વાસ હોય કે ન હોય, ગરીબનું ધન ક્યારેય લેવા નહીં.
યો હન્યાદવિચારેણ સો ઽશ્વમેધફલં લભેત્
જે કોઈ વિચાર વિના કોઈને મારી નાખે છે, તેને અશ્વમેઘ યજ્ઞ જેટલું ફળ મળે છે.
સ્તેયાદધઃક્રમેણૈવ દશોત્તરગુણં ત્વઘમ્
ચોરી માટે, જેમ જેમ ગુનો વધારે ગંભીર હોય છે, તેમ તેમ પાપ દસ ગણું વધે છે.
દશોત્તરગુણૈઃ પાપૈર્લિપ્યતે ધનહારકઃ
જે વ્યક્તિ ધન ચોરી કરે છે, તે દસ ગણાં પાપોથી લિપ્ત થાય છે.
રહસ્યાતિરહસ્યં ચ સર્વપાપપ્રણાશનમ્
આ વાત ખૂબ જ ગુપ્ત છે અને બધા પાપોનો નાશ કરે છે.
સર્વે નીરોગિણો દાન્તાઃ સુખિનો દયયાઞ્ચિતાઃ
બધા લોકો નિરોગી, સંયમી, સુખી અને દયાળુ હોય છે.
સ્તોકાસ્તોકક્રમેણૈવ બહુદ્રવ્યમપાહરત્
થોડી થોડી વાર, ઘણી વાર ધન લઈ જવું,
તદ્ગોપનં નિશાર્ધાયાં તસ્મિન્દૂરં ગતે સતિ
મધ્યરાત્રિએ, જ્યારે એ છુપાવેલું ધન દૂર પહોંચી ગયું હતું,
જહારાવિદિતસ્તેન કાષ્ઠભારં વહન્યયૌ
તેણે બીજાને ખબર ન પડે એ રીતે લાકડાંનો ભાર ઉઠાવ્યો અને લઈ ગયો.
પુનશ્ચ તત્પુરં પ્રાયાદ્વજ્રો ઽપિ ધનતૃષ્મયા
પછી ધનની લાલચથી વજ્ર ફરી એ શહેરમાં ગયો.
કિરાતો ઽપિ ગૃહં પ્રાપ્ય બભાષે મુદિતઃ પ્રિયામ્
કિરાત પણ પોતાનું ઘર પહોંચીને આનંદથી પોતાની પ્રિયાને બોલ્યો.
લબ્ધં ધનમિદં ભીરુ સમાધત્સ્વ ધનાર્થિનિ
હે ભયભીત, આ ધન મળ્યું છે; તું ધન ઈચ્છે છે, એટલે રાખી લે.
ચિન્તયન્તી તતો વાક્યમિદં સ્વપતિમબ્રવીત્
આ વાત વિચારીને તેણે પોતાના પતિને કહ્યું.
માં વિલોક્યૈવમચિરાદ્બહુભાગ્યવતી ભવેત્
મારી તરફ માત્ર જોઈ લે તો પણ, થોડી જ વારમાં ઘણું ભાગ્ય મળે છે.
લક્ષ્મીર્ન તિષ્ઠતિ ચિરં શાપાદ્વલ્મીકજન્મનઃ
વલ્મીકિમાંથી જન્મેલા શાપને કારણે, લક્ષ્મી લાંબા સમય સુધી રહેતી નથી.
દૃષ્ટપૂર્વં તુ તદ્વાક્યં ન કદાચિદ્વૃથા ભવેત્
જે વાત પહેલાં જોઈ છે, એ કદી વ્યર્થ નથી જતી.
તદેવ તિષ્ઠતિ ચિરાદન્યદ્ગચ્છતિ કાલતઃ
એક જ વસ્તુ લાંબા સમય સુધી રહે છે; બાકી બધું સમય જતાં દૂર થઈ જાય છે.
કુરુષ્વૈતેન તસ્માત્ત્વં વાપીકૂપાદિકાઞ્છુભાન્
એટલે, આ ધનથી તું કૂવા, તળાવ અને અન્ય શુભ કામો કર.
બહૂદકસમં દેશં તત્ર તત્ર વ્યલોકયત્
તે અહીં ત્યાં પાણી ભરપૂર હોય એવા સ્થળો જોઈ રહ્યો.
સુબહુદ્રવ્યસં સાધ્યં તટાકં ચાક્ષયોદકમ્
ઘણા ખર્ચે એક મોટું તળાવ બનાવાયું, તેનું પાણી કદી ખૂટતું નથી.
અસંબૂર્ણં તુ તત્કર્મ દૃષ્ટ્વા ચિન્તાકુલો ઽભવત્
પણ એ કામ અધૂરું જોઈને, તે ચિંતામાં પડી ગયો.
તેનૈવ બહુધા ક્ષિપ્તં ધનં ભૂરિ મહીતલે
એણે અનેક રીતે ધરતી પર ઘણું ધન વહેરી દીધું.
ઇતિ નિશ્ચિત્ય મનસા તેનાજ્ઞાતસ્તમન્વગાત્
એ રીતે મનમાં વિચાર કરીને, એ છુપાઈને તેના પાછળ ગયો.
મધ્યે જલાવૃતસ્તેન પ્રાસાદશ્ચાપિ શાર્ઙ્ગિણઃ
ત્યાં, પાણીથી ઘેરાયેલું, એણે શાર્ણ્ગી માટે મહેલ બનાવ્યો.
સેતુમધ્યે ચકારાસૌ શઙ્કરાયતનં મહત્
પુલના મધ્યમાં એણે શંકરનું મોટું મંદિર ઊભું કર્યું.
તેનાગ્ર્યાણિ મહાર્હાણિ ક્ષેત્રાણ્યપિ ચકાર સઃ
એણે ઉત્તમ અને કિંમતી ખેતરો પણ સ્થાપ્યા.
બ્રાહ્મણાંશ્ચ સમામન્ત્ર્ય દેવવ્રાતમુખાન્બહૂન્
એણે અનેક બ્રાહ્મણોને બોલાવ્યા, જે દેવતાઓમાં શ્રેષ્ઠ હતા.