બ્રહ્મસાયુજ્યગો ભૂત્વા દૈવતૈઃ સહ મોદતે
તે બ્રહ્મા સાથે એકરૂપ થઈ, દેવતાઓ સાથે આનંદ માણે છે.
બ્રહ્મા દદૌ શાસ્ત્રમિદં પુરાણં માતરિશ્વને
બ્રહ્માએ આ પુરાણશાસ્ત્ર પ્રાચીન સમયમાં માતરિશ્વાનને આપ્યું હતું.
બૃહસ્પતિસ્તુ પ્રોવાચ સવિત્રે તદનન્તરમ્
પછી બૃહસ્પતિએ તે સવિત્રને શીખવ્યું.
ઇન્દ્રશ્ચાપિ વસિષ્ઠાય સો ઽપિ સારસ્વતાય ચ
ઇન્દ્રે તે વસિષ્ઠને આપ્યું, અને વસિષ્ઠે સારસ્વતને આપ્યું.
શરદ્વાંસ્તુ ત્રિવિષ્ટાય સોંઽતરિક્ષાય દત્તવાન્
શરદ્વાને તે ત્રિવિષ્ઠને આપ્યું, અને ત્રિવિષ્થે અંતરિક્ષને આપ્યું.
ત્રય્યારુણાદ્ધનઞ્જયઃ સ વૈ પ્રાદાત્કૃતઞ્જયે
ત્રય્યારુણ પાસેથી ધનંજયે મેળવ્યું, અને તેણે કૃતંજયને આપ્યું.
ગૌતમાય ભરદ્વાજઃ સો ઽપિ નિર્ય્યન્તરે પુનઃ
ભરદ્વાજે તે ગૌતમને આપ્યું, અને ગૌતમએ ફરી નિર્ય્યંતરને આપ્યું.
સ દદૌ સોમશુષ્માય સ ચાદાત્તૃણબિન્દવે
નિર્ય્યંતરે તે સોમશુષ્મને આપ્યું, અને સોમશુષ્મે ઋણબિંદુ પાસેથી મેળવ્યું.
શક્તેઃ પરાશરશ્ચાપિ ગર્ભસ્થઃ શ્રુતવાનિદમ્
શક્તિના પુત્ર પરાશરે તો માતાના ગર્ભમાં હોવા છતાં આ વાત સાંભળી હતી.
દ્વૈપાયના ત્પુનશ્ચાપિ મયા પ્રાપ્તં દ્વિજોત્તમ
અને પછી, દ્વૈપાયન પાસેથી પણ મેં આ જ જ્ઞાન મેળવ્યું હતું, હે શ્રેષ્ઠ દ્વિજ.
ઇત્યેવ વાક્યં બ્રહ્માદિગુરુણાં સમુદાત્દૃતમ્
આ રીતે, બ્રહ્મા વગેરે ગુરુઓએ આ ઉપદેશ આપ્યો હતો.
ધન્યં યશસ્યમાયુષ્યં પુણ્યં સર્વાર્થસાધકમ્
આ જ્ઞાન પવિત્ર છે, યશ આપે છે, આયુષ્ય વધારે છે, પુણ્યદાયક છે અને સર્વે ઈચ્છાઓ પૂર્ણ કરે છે.
નાશુચૌ નાપિ પાપાય નાપ્યસંવત્સરોષિતે
આ જ્ઞાન અશુદ્ધને, પાપીને કે જેનું એક વર્ષ પૂરું થયું નથી, તેને આપવું ન જોઈએ.
નાહિતાય પ્રદાતવ્યં પવિત્રમિદમુત્તમમ્
જેના હૃદયમાં શ્રદ્ધા નથી, તેને આ શ્રેષ્ઠ અને પવિત્ર જ્ઞાન આપવું યોગ્ય નથી.
વહ્નિર્વક્ત્રં ચન્દ્રસૂર્યૌં ચ નેત્રેદિશઃ શ્રોત્રે ઘ્રાણમાહુશ્ચ વાયુમ્
અગ્નિ એ તેનું મોઢું છે, ચંદ્ર અને સૂર્ય તેની આંખો છે, દિશાઓ તેના કાન છે અને વાયુ તેની નાક છે, એમ કહેવાય છે.
સર્વાણિ દ્યૌર્મસ્તકાનિ ત્વથો વૈ વિદ્યાશ્ચૈવોપનિષદ્યસ્ય પુચ્છમ્
આકાશ તેના માથા છે અને વેદો તથા ઉપનિષદો તેની પૂંછ છે.
વરં વરાણાં વરદં મહેશ્વરં બ્રહ્માણમાદિં પ્રયતો નમસ્યે
જે સર્વે વરદાન આપનારામાં શ્રેષ્ઠ છે, એવા મહેશ્વર બ્રહ્માને હું શ્રદ્ધાપૂર્વક વંદન કરું છું.
પુણ્ડ્રેક્ષુપાશાઙ્કુશપુષ્પબાણહસ્તે નમસ્તે જગદેકમાતઃ
જેના હાથમાં કમળ, ઈખનો ધનુષ્ય, પાસ, અંકુશ અને પુષ્પબાણ છે, એવી જગતની એકમાત્ર માતાને હું વંદન કરું છું.
યતસ્તૃતીયો વિદુષાં તૃતીયસ્તુ પરં મહઃ
જેનાથી જ્ઞાની લોકો તૃતીય અને સર્વોચ્ચ મહિમાને જાણે છે.
સર્વસિદ્ધાન્તસારજ્ઞો બ્રહ્માનન્દરસાત્મકઃ
જે સર્વે સિદ્ધાંતોના સારને જાણે છે અને બ્રહ્માનંદરૂપ છે.
શૈલારણ્યાપગામુખ્યાન્સર્વાઞ્જનપદાનપિ
તેણે સર્વે પ્રદેશો, મુખ્ય પર્વતો, જંગલો, નદીઓ અને લોકોનું દર્શન કર્યું.
શિશ્નોદરપરાન્દૃષ્ટ્વા ચિન્તયામાસ તાન્પ્રતિ
જે લોકો ભોગ અને ખોરાકમાં જ મગ્ન છે, તેમને જોઈને તેણે વિચાર કર્યો.
પ્રાપ્તમાસીન્મહાપુણ્યં કાઞ્ચીનગરમુત્તમમ્
પછી તે મહાપુણ્યમય કાંજીનગર પહોંચ્યો.
કામાક્ષીં કરિદોષધ્નીમપૂજયદથાત્મવાન્
ત્યાં આત્મસંયમી પુરુષે, હાથી જેવા દોષ દૂર કરનાર કામાક્ષીનું પૂજન કર્યું.
ચિરકાલેન તપસા તોષિતો ઽભૂજ્જનાર્દનઃ
દીર્ઘકાળ સુધી તપ કરીને, જનાર્દનને પ્રસન્ન કર્યો.
શઙ્ખચક્રાક્ષવલયપુસ્તકોજ્જ્વલબાહુકામ્
જેના હાથમાં શંખ, ચક્ર, કમળ, કંગણ અને પુસ્તક છે, એવા તેજસ્વી ભુજાવાળા ભગવાન.
પ્રાદુર્બભૂવ પુરતો મુનેરમિતતેજસા
અપરિમિત તેજવાળા ભગવાન ઋષિની સામે પ્રગટ થયા.
વિનયાવનતો ભૂત્વા સન્તુષ્ટાવ જગત્પતિમ્
વિનમ્રતાથી નમન કરીને, તેમણે જગતના સ્વામીની સ્તુતિ કરી.
વરં વરય ભદ્રં તે ભવિતા ભૂસુરોત્તમઃ
હે શુભ, તું કોઈ વર માંગ; તું શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણ બનશે.
યદિ તુષ્ટો ઽસિ ભગવન્નિમે પામરજન્તવઃ
હે ભગવાન, જો તમે પ્રસન્ન હો, તો મારા આ સામાન્ય લોકો માટે—