కారణ్డవైర్ బకైర్ హంసైః కూర్మైర్ మద్గుభిర్ ఏవ చ ఏతైశ్ చాన్యైశ్ చ కీర్ణాని సమన్తాజ్ జలచారిభిః
కారణ్డవ బాతులు, బక పక్షులు, హంసలు, తాబేళ్లు, మద్గు పక్షులు, ఇంకా ఇతర జలచరాలతో ఆ సరస్సులు చుట్టూ నిండి ఉండేవి.
క్రమేణైవ తథా సా తు వనం బభ్రామ తైః సహ ఏవం దృష్ట్వా వనం రమ్యం తైః సార్ధం పరమాద్భుతమ్
అలా ఆమె వారితో కలిసి ఆ అడవిలో ఒక్కొక్క అడుగు వేసుకుంటూ సంచరించింది. వారితో కలిసి ఆ అద్భుతమైన, మనోహరమైన అడవిని చూసింది.
విస్మయోత్ఫుల్లనయనా సా బభూవ వరాఙ్గనా ప్రోవాచ వాయుం కామం చ వసన్తం చ ద్విజోత్తమాః
ఆమె కన్నులు ఆశ్చర్యంతో విప్పరితంగా వెలిగిపోయాయి. ఆ శ్రేష్ఠ స్త్రీ వాయువు, కాముడు, వసంతుడు వారికి ఇలా చెప్పింది.
కురుధ్వం మమ సాహాయ్యం యూయం సర్వే పృథక్ పృథక్
మీరు అందరూ విడివిడిగా నాకు సహాయం చేయండి.
ఏవమ్ ఉక్త్వా తదా సా తు తథేత్య్ ఉక్తా సురైర్ ద్విజాః ప్రత్యువాచాద్య యాస్యామి యత్రాసౌ సంస్థితో మునిః
ఇలా చెప్పిన తరువాత, దేవతలు 'అలా జరుగుతుంది' అని సమాధానం ఇచ్చారు. ఆమె కూడా, 'ఈ రోజు ఆ ముని ఉన్న చోటికి వెళ్తాను' అని చెప్పింది.
అద్య తం దేహయన్తారం ప్రయుక్తేన్ద్రియవాజినమ్ స్మరశస్త్రగలద్రశ్మిం కరిష్యామి కుసారథిమ్
ఈ రోజు నేను, తన ఇంద్రియాలను కట్టడి చేసుకున్న, క్షీణదేహుడైన, ప్రేమబాణాల కాంతితో ప్రకాశించే వాడిని, మనస్సు రథసారథిని చేస్తాను.
బ్రహ్మా జనార్దనో వాపి యది వా నీలలోహితః తథాప్య్ అద్య కరిష్యామి కామబాణక్షతాన్తరమ్
అతడు బ్రహ్మ అయినా, జనార్దనుడైనా, లేదా నీలలోహితుడైనా, అయినా ఈ రోజే నేను అతడిని కామబాణాలతో గాయపరిచేస్తాను.
ఇత్య్ ఉక్త్వా ప్రయయౌ సాథ యత్రాసౌ తిష్ఠతే మునిః మునేస్ తపఃప్రభావేణ ప్రశాన్తశ్వాపదాశ్రమమ్
ఇలా చెప్పి, ఆమె ఆ ముని ఉన్న చోటికి వెళ్లింది. ఆ ముని తపస్సు ప్రభావంతో అక్కడి ఆశ్రమం అడవి జంతువుల నుండి నిర్మలంగా ఉంది.
సా పుంస్కోకిలమాధుర్యే నదీతీరే వ్యవస్థితా స్తోకమాత్రం స్థితా తస్మాద్ అగాయత వరాప్సరాః
ఆమె నది తీరంలో, పురుష కోయిల మధురతతో నిలబడి, కొంతసేపు అక్కడ ఉండి, ఆ అప్సరసు మధురంగా పాడడం ప్రారంభించింది.
తతో వసన్తః సహసా బలం సమకరోత్ తదా కోకిలారావమధురమ్ అకాలికమనోహరమ్
ఆ సమయంలో వసంతుడు అకస్మాత్తుగా తన శక్తిని ప్రదర్శించి, కోయిలల గానం మధురంగా, ఆకర్షణీయంగా మారేలా చేశాడు.
వవౌ గన్ధవహశ్ చైవ మలయాద్రినికేతనః పుష్పాన్ ఉచ్చావచాన్ మేధ్యాన్ పాతయంశ్ చ శనైః శనైః
మలయాచల నివాసమైన సుగంధ వాయువు మెల్లగా వీచింది. ఎత్తు తక్కువైన పవిత్రమైన పువ్వులను మృదువుగా కింద పడేలా చేసింది.
పుష్పబాణధరశ్ చైవ గత్వా తస్య సమీపతః మునేశ్ చ క్షోభయామ్ ఆస కామస్ తస్యాపి మానసమ్
పుష్పబాణాలను ధరించిన కాముడు అక్కడికి చేరి, ఆ ముని మనస్సును కూడా కలవరపరిచాడు.
తతో గీతధ్వనిం శ్రుత్వా మునిర్ విస్మితమానసః జగామ యత్ర సా సుభ్రూః కామబాణప్రపీడితః
ఆపాట ధ్వని విని, ముని ఆశ్చర్యంతో మనస్సుతో, ప్రేమబాణాల బాధతో, ఆ అందమైన కనుబొమ్మల స్త్రీ ఉన్న చోటికి వెళ్లాడు.
దృష్ట్వా తామ్ ఆహ సందృష్టో విస్మయోత్ఫుల్లలోచనః భ్రష్టోత్తరీయో వికలః పులకాఞ్చితవిగ్రహః
ఆమెను చూసి, అతడు ఆశ్చర్యంతో కన్నులు విప్పి, పై వస్త్రం జారి, మనస్సు కలవరపడి, శరీరం రోమాంచితంగా మారి, ఆమెతో మాట్లాడాడు.
కాసి కస్యాసి సుశ్రోణి సుభగే చారుహాసిని మనో హరసి మే సుభ్రు బ్రూహి సత్యం సుమధ్యమే
ఓ అందమైన నడుము కలదీ, అదృష్టవంతురాలా, మధురమైన నవ్వుతో నా మనసు మాయ చేసే సుందర భ్రువులవాడా, నువ్వెవరు? ఎవరి కుమార్తె? నిజం చెప్పు, సన్నని నడుము కలదీ.
తవ కర్మకరా చాహం పుష్పార్థమ్ అహమ్ ఆగతా ఆదేశం దేహి మే క్షిప్రం కిం కరోమి తవాజ్ఞయా
నేను నీ పనివాడిని, పువ్వుల కోసం వచ్చాను. త్వరగా ఆజ్ఞాపించు, నీ చెప్పినట్లు నేను ఏం చేయాలి?
శ్రుత్వైవం వచనం తస్యాస్ త్యక్త్వా ధైర్యం విమోహితః ఆదాయ హస్తే తాం బాలాం ప్రవివేశ స్వమ్ ఆశ్రమమ్
ఆమె మాటలు విని, తన ధైర్యాన్ని వదిలి, మోహంతో, ఆ బాలికను చేతిపట్టుకుని తన ఆశ్రమంలోకి వెళ్లాడు.
తతః కామశ్ చ వాయుశ్ చ వసన్తశ్ చ ద్విజోత్తమాః జగ్ముర్ యథాగతం సర్వే కృతకృత్యాస్ త్రివిష్టపమ్
అప్పుడే, ఉత్తమ ద్విజులారా, మన్మథుడు, వాయువు, వసంతుడు—తమ పని పూర్తయిన తర్వాత, వచ్చిన దారిలోనే స్వర్గానికి వెళ్లిపోయారు.
శశంసుశ్ చ హరిం గత్వా తస్యాస్ తస్య చ చేష్టితమ్ శ్రుత్వా శక్రస్ తదా దేవాః ప్రీతాః సుమనసో ఽభవన్
వారు హరివద్దకు వెళ్లి, ఆమె చేసినది, అతను చేసినది అన్నీ వివరించారు. అది విని ఇంద్రుడు, దేవతలు ఆనందంతో సంతోషించారు.
స చ కణ్డుస్ తయా సార్ధం ప్రవిశన్న్ ఏవ చాశ్రమమ్ ఆత్మనః పరమం రూపం చకార మదనాకృతి
కండు, ఆమెతో కలిసి ఆశ్రమంలోకి ప్రవేశిస్తూ, తన తపస్సు వలన మన్మథుడిలా అత్యంత అందమైన రూపాన్ని ధరించాడు.
రూపయౌవనసంపన్నమ్ అతీవ సుమనోహరమ్ దివ్యాలంకారసంయుక్తం షోడశవత్సరాకృతి
అతడు అందం, యవ్వనం కలిగి, అపూర్వంగా ఆకర్షణీయంగా, దివ్యాభరణాలతో అలంకరించబడి, పదహారు సంవత్సరాల యువకుడిలా కనిపించాడు.
దివ్యవస్త్రధరం కాన్తం దివ్యస్రగ్గన్ధభూషితమ్ సర్వోపభోగసంపన్నం సహసా తపసో బలాత్
దివ్య వస్త్రాలు ధరించి, సుందరంగా, దివ్యమాలలు, సుగంధాలు ధరించి, అన్ని సుఖాలు పొందుతూ, తపస్సు బలంతో ఒక్కసారిగా వెలిగిపోయాడు.
దృష్ట్వా సా తస్య తద్ వీర్యం పరం విస్మయమ్ ఆగతా అహో ఽస్య తపసో వీర్యమ్ ఇత్య్ ఉక్త్వా ముదితాభవత్
అతని తపస్సు శక్తిని చూసి ఆమె ఎంతో ఆశ్చర్యపోయింది. 'అయ్యో! ఇతని తపస్సు ఎంత గొప్పది!' అని చెప్పి ఆనందించింది.
స్నానం సంధ్యాం జపం హోమం స్వాధ్యాయం దేవతార్చనమ్ వ్రతోపవాసనియమం ధ్యానం చ మునిసత్తమాః
స్నానం, సంధ్య, జపం, హోమం, స్వాధ్యాయం, దేవతార్చన, వ్రతాలు, ఉపవాసం, నియమం, ధ్యానం—ఓ మునిశ్రేష్ఠులారా—
త్యక్త్వా స రేమే ముదితస్ తయా సార్ధమ్ అహర్నిశమ్ మన్మథావిష్టహృదయో న బుబోధ తపఃక్షయమ్
ఇవి అన్నీ వదిలేసి, ఆమెతో ఆనందంగా రాత్రి పగలు కలసి విహరించాడు. మనసంతా ప్రేమలో మునిగి, తపస్సు తగ్గిపోతున్నదని గ్రహించలేదు.
సంధ్యారాత్రిదివాపక్షమాసర్త్వయనహాయనమ్ న బుబోధ గతం కాలం విషయాసక్తమానసః
సంధ్య, రాత్రి, పగలు, పక్షం, నెల, ఋతువు, సంవత్సరం—all కాలం ఎలా పోతుందో అతనికి తెలియలేదు, ఎందుకంటే అతని మనసు సుఖాలలో మునిగిపోయింది.
సా చ తం కామజైర్ భావైర్ విదగ్ధా రహసి ద్విజాః వరయామ్ ఆస సుశ్రోణిః ప్రలాపకుశలా తదా
ఆమె కూడా, ఓ ద్విజులారా, కామభావాలతో నిపుణురాలిగా, ఒంటరిగా అతనిని మాయమాటలతో ఆకర్షించింది, అందమైన నడుము కలదీ.
ఏవం కణ్డుస్ తయా సార్ధం వర్షాణామ్ అధికం శతమ్ అతిష్ఠన్ మన్దరద్రోణ్యాం గ్రామ్యధర్మరతో మునిః
ఇలా కండు, గృహస్థ ధర్మాలలో ఆనందిస్తూ, మందర పర్వతపు లోయలో ఆమెతో కలిసి వంద సంవత్సరాలకు మించిపోయే కాలం గడిపాడు.
సా తం ప్రాహ మహాభాగం గన్తుమ్ ఇచ్ఛామ్య్ అహం దివమ్ ప్రసాదసుముఖో బ్రహ్మన్న్ అనుజ్ఞాతుం త్వమ్ అర్హసి
ఆమె ఆ మహాభాగుడిని ఇలా అడిగింది: 'నేను స్వర్గానికి వెళ్లాలనుకుంటున్నాను. దయతో అనుమతించు బ్రహ్మన్.'
తయైవమ్ ఉక్తః స మునిస్ తస్యామ్ ఆసక్తమానసః దినాని కతిచిద్ భద్రే స్థీయతామ్ ఇత్య్ అభాషత
ఇలా ఆమె అడిగినప్పుడు, ఆ ముని, ఆమెపై మమకారంతో, 'కొన్ని రోజులు ఇంకా ఉండు ప్రియమైనవాడా' అని అన్నాడు.